ΣτΕ/ΤΜ.Δ/1526/2024

Η απόφαση 1503/2024 του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ) αφορά αίτηση ακύρωσης ένωσης εταιρειών κατά της 802, 803/2024 απόφασης της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ.). Η διαφορά επικεντρώθηκε στον τρόπο υπολογισμού της συμβατικής αξίας εκτελεστικών συμβάσεων παροχής γευμάτων, καθώς η Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. απέρριψε την προσφυγή της αιτούσας, συμμορφούμενη με την μη δικαιοδοτική Πράξη 88/2024 του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία απέκλειε την προσαύξηση 15% επί της αρχικής τιμής προσφοράς. Το ΣτΕ έκρινε ότι η Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. υπέπεσε σε σφάλμα διότι δεν εξέφερε δική της αιτιολογημένη κρίση, ως κεντρική ανεξάρτητη αρχή προδικαστικού ελέγχου, καθώς δεν δεσμεύεται από τις κρίσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Ως εκ τούτου, το ΣτΕ ακύρωσε εν μέρει την απόφαση της Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. και ανέπεμψε την υπόθεση σε αυτήν για νέα νόμιμη κρίση.

Προμήθεια και την εγκατάσταση εκδοτικού εξοπλισμού και λογισμικού ψηφιακής παραγωγή:..Επειδή, ενόψει της εκτιθέμενης έννοιας του πιο πάνω όρου της διακήρυξης, ο αποκλεισμός της αιτούσας για το λόγο ότι η κατά την παρ.Β.2.2.3 της διακήρυξης υποβληθείσα από αυτήν με ημερομηνία 17-9-2013 υπεύθυνη δήλωση, αφορούσε την ποινική κατάσταση της εταιρείας και όχι του Προέδρου και Διευθύνοντος Συμβούλου της παρίσταται νόμιμος ,ανεξάρτητα από το αν ο .......... είχε βάσει του από 7/12/2013 πρακτικού του Διοικητικού Συμβουλίου της αιτούσας σχετικά με την εκπροσώπησή της ,εξουσία να υπογράψει την εν λόγω υπεύθυνη δήλωση (ΕΑ ΣτΕ 1230/2009) ,δεν πιθανολογούνται δε σοβαρά ως βάσιμοι οι αντίθετοι ισχυρισμοί της καθώς και ότι η έννοια της διακήρυξης δεν ήταν αρκούντως σαφής. (ΕΑ ΣτΕ 290/2010)...κατόπιν τούτων η κρινόμενη αίτηση πρέπει να απορριφθεί και να γίνει δεκτή η παρέμβαση.

Συμμόρφωση της Διοίκησης σε απόφαση του ΣτΕ – Ενδεικνυόμενος τρόπος συμμόρφωσης ενόψει συγκεκριμένου περιεχομένου της δικαστικής απόφασης.(...): Το ειδικότερο περιεχόμενο και η έκταση των υποχρεώσεων συμμόρφωσης της Διοίκησης προσδιορίζεται από το περιεχόμενο της εκάστοτε δικαστικής απόφασης. Στην προκειμένη περίπτωση, εφόσον το ΣτΕ ακύρωσε, καθ’ όσο μέρος αφορούσε την αιτούσα Β.Μ., τόσο τον πίνακα επιτυχόντων του διαγωνισμού του έτους 2000 για την κάλυψη - μεταξύ άλλων - δύο θέσεων εκτελεστών σαξοφώνου άλτο - τενόρου όσο και την Απόφαση του Β’ Υπαρχηγού ΓΕΣ για κατάταξη στο στράτευμα των επιτυχόντων του ως άνω διαγωνισμού, ο εν λόγω διαγωνισμός πρέπει να επαναληφθεί, αφού προηγουμένως θα έχει επιλυθεί το θέμα της αντισυνταγματικότητας της διάταξης του άρθρου 53 παρ. 9 του ν.δ. 445/1974, μεταξύ της Β.Μ. και των δύο συνυποψηφίων της στο διαγωνισμό του έτους 2000, οι οποίοι είχαν συγκεντρώσει υψηλότερη βαθμολογία από τη δική της.

Παροχή υπηρεσιών καθαριότητας κτιρίων και χώρων Πανεπιστημίου (...) Τα μεταγενεστέρως υποβαλλόμενα στοιχεία, ακόμη και αν ήταν ικανά να άρουν την συνδρομή του κατά περίπτωση λόγου αποκλεισμού, δεν αίρουν πάντως τη συνδρομή του λόγου αποκλεισμού ο οποίος συνίσταται στην ανακριβή δήλωση και απόκρυψη (δια του ΕΕΕΣ) των σχετικών με τον προαναφερθέντα λόγο στοιχείων, αναγκαίων για τη διαμόρφωση της κρίσης της αναθέτουσας αρχής στον κρίσιμο χρόνο υποβολής του ΕΕΕΣ. Εξάλλου, στην όλως ειδική περίπτωση κατά την οποία το γεγονός που συνιστά λόγο αποκλεισμού λαμβάνει χώρα μετά την υποβολή του ΕΕΕΣ, ο διαγωνιζόμενος, υποχρεούμενος να το δηλώσει "αμελλητί" σύμφωνα με το άρθρο 104 παρ. 2 του ν. 4412/2016, δύναται ταυτόχρονα να επικαλεσθεί και τυχόν ληφθέντα μέτρα προς αποκατάσταση της αξιοπιστίας του (...). Με τα ανωτέρω δε δεδομένα, αβασίμως με την προσβαλλόμενη απόφαση της Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. απορρίφθηκαν ως προώρως προβληθέντες με την προδικαστική προσφυγή οι ισχυρισμοί της αιτούσας εταιρείας, αφενός περί επίδειξης πλημμέλειας κατά την εκτέλεση ουσιώδους απαίτησης στο πλαίσιο προηγούμενης δημόσιας σύμβασης (...), ερειδόμενης στη θετική δήλωση στο Ε.Ε.Ε.Σ. της «....ΑΕ» και της στηρίζουσας αυτήν εταιρείας «... Α.Ε.», ως προς τη συνδρομή λόγων αποκλεισμού για τους οποίους αναφέρθηκαν συγκεκριμένα επανορθωτικά μέτρα (...), και αφετέρου περί ψευδούς δήλωσης στο Ε.Ε.Ε.Σ. (...), ενόψει μη γνωστοποίησης στην αναθέτουσα αρχή οψιγενών μεταβολών (...). ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ Δέχεται την αίτηση. Ακυρώνει την ... απόφαση της Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. και αναπέμπει την υπόθεση σε αυτήν για νέα νόμιμη κρίση.

Η προσφεύγουσα αιτείται ακύρωση της απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου της αναθέτουσας αρχής (Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Χανίων) με αριθμό 3/24.01.2019, η οποία απέρριψε την προσφορά της για τα τμήματα 4 και 4.1 του διαγωνισμού για την προμήθεια «Καλλιεργειών Μικροβιολογίας (Αντιδραστήρια Μικροβιολογικού) – MICROBIOLOGICAL CULTURES με συνοδό εξοπλισμό». Επίσης, ζητεί την ακύρωση της παραλείψεώς της να ζητήσει διευκρινίσεις σχετικά με την τυποποίηση των ειδών στην δήλωση συμμόρφωσης CE. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά προμήθεια υλικών μικροβιολογικού ελέγχου και συνοδευτικού εξοπλισμού για ιατρικές αναλύσεις, με προϋπολογισμένη δαπάνη 51.522,31 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ).

Ο προσφεύγων οικονομικός φορέας ζητεί την ακύρωση της απόφασης της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου, η οποία εγκρίνει τα πρακτικά του γνωμοδοτικού οργάνου αξιολόγησης προσφορών και κήρυξε ως προσωρινό ανάδοχο τον «… ΕΠΕ» για τη σύμβαση «ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΚΑΙ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΞΥΛΙΝΩΝ ΣΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΚΟΙΝΟΧΡΗΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ». Ο προσφεύγων υποστηρίζει ότι ο αναδειχθείς ανάδοχος έπρεπε να είχε αποκλειστεί λόγω μη υποβολής βασικών δικαιολογητικών (π.χ. prospectus, υπεύθυνη δήλωση διπλωματούχου μηχανικού, πίνακα συμμόρφωσης τεχνικών προδιαγραφών), ασάφειας της τεχνικής προσφοράς, μη νόμιμης επικύρωσης πιστοποιητικών και άκυρης εγγυητικής επιστολής. Παράλληλα, επικρίνει την αποδοχή της προσφοράς του τρίτου μειοδότη, ισχυριζόμενος ότι έπρεπε επίσης να αποκλειστεί.

ΣΤΕ –αίτηση ασφαλιστικών μέτρων – προσφορές (....).Επειδή, στη διακήρυξη προβλέπονται, μεταξύ άλλων, τα εξής: «…Γενικοί όροι Αρθρο 1ο …Αρθρο 2ο Δικαιολογητικά συμμετοχής Α) Οι συμμετέχοντες υποβάλλουν μαζί με την προσφορά τους…τα παρακάτω δικαιολογητικά (επί ποινή απόρριψης): 1…7.Υπεύθυνη δήλωση…όπου θα δηλώνεται ο κύκλος εργασιών της επιχείρησης στον τομέα δραστηριότητας που αφορά ειδικότερα τα υπό προμήθεια είδη, κατά τις τρεις (3) προηγούμενες του έτους του διαγωνισμού οικονομικές χρήσεις ή, άλλως, για όσο χρόνο λειτουργίας έχει συμπληρωθεί από την σύσταση της επιχείρησης…Σε περίπτωση μη υποβολής των αναφερομένων πιο πάνω δικαιολογητικών, η προσφορά απορρίπτεται ως απαράδεκτη. Όλα τα δικαιολογητικά θα κατατεθούν στην τεχνική προσφορά…». Κατά την έννοια των όρων αυτών της διακηρύξεως, επιχείρηση, η οποία δεν διαθέτει ακόμη κύκλο εργασιών για συγκεκριμένα προϊόντα και για τις τρεις προηγούμενες του έτους του διαγωνισμού οικονομικές χρήσεις, μπορεί να συμμετάσχει σ’αυτόν. Συνεπώς, δεν αποκλείεται ούτε η συμμετοχή της ως προς προϊόντα, τα οποία προσφέρει το πρώτον στον εν λόγω διαγωνισμό (πρβλ.ΕΑ 491/2006).(…) Επειδή, ενόψει της ως άνω εννοίας της διακηρύξεως και του προεκτεθέντος περιεχομένου του κατατεθέντα ενώπιον της αναθέτουσας αρχής πίνακα, η Επιτροπή Αναστολών του Συμβουλίου της Επικρατείας κρίνει ότι πιθανολογείται σοβαρώς ως βάσιμος ο λόγος, με τον οποίο επαναλαμβάνεται αντίστοιχη αιτίαση προβληθείσα με την προδικαστική προσφυγή, περί του ότι η προσφορά της αιτούσας πληρούσε τον όρο της διακηρύξεως περί δηλώσεως του κύκλου εργασιών της επιχειρήσεως, δεδομένου ότι επρόκειτο για είδη προσφερόμενα απ’αυτήν το πρώτον στα πλαίσια του ενδίκου διαγωνισμού, το πραγματικό δε αυτό γεγονός δεν χρειαζόταν να λάβει τη μορφή πανηγυρικής δηλώσεως αλλά προέκυπτε αμέσως και σαφώς από τον προαναφερθέντα πίνακα. Δια ταύτα  Δέχεται την αίτηση.  Αναστέλλει την εκτέλεση της 13/18-9-2009 πράξεως του ΔΣ του καθ’ού νοσοκομείου ως προς τον αποκλεισμό της αιτούσας και την απόρριψη της σχετικής προδικαστικής της προσφυγής, αντιστοίχως, κατά τα εκτιθέμενα στο αιτιολογικό.

Προμήθεια  στρατιωτικού εξοπλισμού- διαγωνισμός: Επειδή, περαιτέρω, απορριπτέος, προεχόντως ως αναπόδεικτος, είναι και ο λόγος περί καταχρήσεως εξουσίας της αναθέτουσας αρχής, ανεξαρτήτως του ότι, πάντως, τέτοιος ισχυρισμός προϋποθέτει πράξη εκδιδόμενη κατά διακριτική ευχέρεια, ενώ εν προκειμένω ο αποκλεισμός της προσφοράς της αιτούσας εχώρησε κατ’ ενάσκηση δεσμίας αρμοδιότητας, λόγω μη συμμόρφωσης αυτής προς απαράβατο όρο της διακηρύξεως, (πρβλ. ΣτΕ 2904/2006), ο οποίος, μάλιστα, κατά τα εκτεθέντα στις σκέψεις 11-12, ορθώς εφαρμόστηκε από την αναθέτουσα αρχή (πρβλ. ΕΑ 505/2009). Τέλος, ο λόγος περί παραβιάσεως των θεμελιωδών αρχών της χρηστής Διοίκησης, και ειδικότερα, της αρχής της αποτελεσματικότητας, της εμπιστευτικότητας του πολίτη προς τη Διοίκηση και της καλής πίστης είναι απορριπτέος ενόψει της αρκούντως σαφούς διατυπώσεως και εννοίας του ένδικου όρου υπ’ αριθμ. 31 παρ. 4 του τεύχους των Γενικών Όρων της διακηρύξεως, σε συνδυασμό με τους λοιπούς αναφερόμενους στη σκέψη 8 όρους αυτής, ιδίως από την άποψη της προβλεψιμότητας των συνεπειών της παραβιάσεως αυτού εκ μέρους της αιτούσας ως συμμετέχουσας στον ένδικο διαγωνισμό. Επειδή, ενόψει των ανωτέρω, η κρινόμενη αίτηση είναι απορριπτέα στο σύνολό της.

Προμήθεια «διατάξεων ενδοσκοπίας και ενδοχειρουργικής», οι επαναλαμβανόμενες και με την κρινόμενη αίτηση ανωτέρω αιτιάσεις της προδικαστικής προσφυγής της αιτούσας περί μη νόμιμου αποκλεισμού της για τα είδη με α/α 7.3 και 11.3, λόγω συμμόρφωσης της προσφοράς της προς τις τεχνικές προδιαγραφές της διακήρυξης, αλλά και περί απαραδέκτου των προσφορών των προαναφερόμενων εταιρειών για τα συγκεκριμένα είδη, αναφερόμενες, ειδικότερα,σε παράβαση συγκεκριμένων όρων των τεχνικών προδιαγραφών της διακήρυξης είναι αρκούντως ορισμένες και, ως εκ τούτου, έχρηζαν αιτιολογημένης απάντησης από την Αναθέτουσα Αρχή. Η αντιμετώπιση, εξάλλου, των ως άνω αιτιάσεων, που ανάγονται σε ζητήματα τεχνικής φύσης, προϋποθέτει ουσιαστική έρευνα και εκτίμηση από την Αναθέτουσα Αρχή των στοιχείων των επίμαχων προσφορών και δεν μπορεί να γίνει πρωτοτύπως από το Δικαστήριο (δικάζον σε Συμβούλιο). Συνεπώς, φαίνεται ότι η σιωπηρή απόρριψη της προδικαστικής προσφυγής της αιτούσας στερείται νόμιμης αιτιολογίας (πρβλ ΕΑ ΣτΕ 117/2010, σκέψη 5, 962/2010, σκέψη 8, 983/2009, σκέψη6 κ.ά.) και, ως εκ τούτου,πιθανολογούνται σοβαρώς ως βάσιμοι οι προβαλλόμενοι με την κρινόμενη αίτηση σχετικοί ισχυρισμοί της αιτούσας.(..)Περαιτέρω, η κρινόμενη αίτηση πρέπει να απορριφθεί κατά το μέρος που αφορά την προσφορά της αιτούσας για το είδος με α/α 5.12, να αποδοθεί το κατ` άρθρο 5 παρ. 1 του ν.3886/2010 καταβληθέν παράβολο ύψους 34.808,22 ως και αυτό των 100 ευρώ, να συμψηφισθεί η δικαστική δαπάνη μεταξύ της αιτούσας και του καθ` ου και, τέλος, να επιβληθεί, συμμέτρως, σε βάρος των παρεμβαινουσών εταιρειών η δικαστική δαπάνη της αιτούσας, η οποία ανέρχεται στο ποσό των 245, 50 ευρώ (άρθρο 50ν.3659/2008 {Α΄ 77}, 275 παρ. 1, 6 τελευταίο εδάφιο και 7 εδάφιο α΄ Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας {ν.2717/1999, Α΄ 97} και 1117864/2297/Α0012/7-12-2007 {Β΄ 2422} κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών και Δικαιοσύνης «Προσδιορισμός των ελάχιστων αμοιβών των Δικηγόρων»).

ΣΤΕ . Αίτηση ασφαλιστικών μέτρων . Δημόσια έργα. Διακήρυξη .  Αναστολή εκτέλεσης διοικητικής πράξης . Η προσφορά της αιτούσας απορρίφθηκε, με απόφαση της ΕΠΥ, με την αιτιολογία, ότι δεν προσκομίζει κατάλογο παραδόσεων τριετίας. Με την προδικαστική προσφυγή, η αιτούσα προέβαλε εσφαλμένη ερμηνεία από την ΕΠΥ, συγκεκριμένου όρου της διακήρυξης . Ειδικότερα, η αιτούσα προέβαλε αφενός μεν , ότι αυτός ο όρος της διακήρυξης έχει την έννοια , ότι ο κατάλογος πρέπει να καλύπτει τις παραδόσεις , οι οποίες έλαβαν χώρα το πολύ μέσα στα προηγούμενα τρία έτη και όχι πριν από αυτό το χρονικό διάστημα , χωρίς να ενδιαφέρει η ακριβής χρονική στιγμή , αφετέρου δε ότι, όπως προκύπτει από υπεύθυνη δήλωση του νομίμου εκπροσώπου της προς την ΕΠΥ, αυτή ανέλαβε την διάθεση και εμπορία των προσφερόμενων προιόντων συγκεκριμένου οίκου Γερμανίας από τις 19.2.10, για το διάστημα δε αυτό, προσκομίστηκε κατάλογος με τις κυριότερες παραδόσεις , σύμφωνα με τα οριζόμενα στην διακήρυξη . Ο λόγος αυτός, ο οποίος απορρίφθηκε σιωπηρά από την ΕΠΥ και ο οποίος επαναλαμβάνεται με την ένδικη αίτηση , πιθανολογείται σοβαρά ως βάσιμος .Η αίτηση πρέπει να γίνει δεκτή και να ανασταλεί η εκτέλεση της ΕΠΥ, ως προς τον αποκλεισμό της αιτούσας . Η επιτροπή αναστολών δέχεται την αίτηση . Αναστέλλει την εκτέλεση της απόφασης της ΕΠΥ, ως προς τον αποκλεισμό της αιτούσας