ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ζ/44/2025

Το Ζ' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τη νομιμότητα του σχεδίου της 1ης τροποποίησης της σύμβασης παραχώρησης άδειας λειτουργίας επιχείρησης καζίνο στον Μητροπολιτικό Πόλο Ελληνικού - Αγίου Κοσμά. Η τροποποίηση αφορούσε αλλαγές στα χαρακτηριστικά του Ελάχιστου Έργου και στο χρηματοοικονομικό μοντέλο. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι συγκεκριμένες αλλαγές δεν συνιστούν ουσιώδεις τροποποιήσεις κατά την έννοια του άρθρου 51 παρ. 4 του ν. 4413/2016, καθώς δεν μεταβάλλουν το αρχικό τίμημα, τη διάρκεια ή το αντικείμενο της σύμβασης, ούτε θίγουν την οικονομική ισορροπία υπέρ του παραχωρησιούχου ή περιορίζουν τον ανταγωνισμό. Αντιθέτως, η αύξηση της επένδυσης αναμένεται να επιφέρει έμμεσα αυξημένα έσοδα για το Ελληνικό Δημόσιο. Ως εκ τούτου, το Κλιμάκιο αποφάνθηκε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της τροποποιητικής σύμβασης.

Το Ζ' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τη νομιμότητα του σχεδίου της τρίτης τροποποίησης της σύμβασης για το έργο «Σχεδιασμός και Υλοποίηση ενός νέου συστήματος Ηλεκτρονικών Δημοσίων Συμβάσεων». Η τροποποίηση αφορά την αλλαγή της αρχιτεκτονικής εγκατάστασης του συστήματος σε public cloud (Azure) αντί για on-premises υποδομές, τη μείωση του συμβατικού τιμήματος κατά 112.001 ευρώ και την επικαιροποίηση των όρων πληρωμής. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι εν λόγω τροποποιήσεις δεν είναι ουσιώδεις κατά την έννοια του άρθρου 132 παρ. 4 του ν. 4412/2016, καθώς δεν επηρεάζουν τον χαρακτήρα του φυσικού αντικειμένου, δεν ευνοούν τον ανάδοχο και δεν μεταβάλλουν την οικονομική ισορροπία της σύμβασης υπέρ του. Ως εκ τούτου, αποφάνθηκε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της τροποποιητικής σύμβασης.

Το Ζ' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τη νομιμότητα του σχεδίου τροποποίησης της σύμβασης για την ψηφιοποίηση του αρχείου του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής (έργο SUB 8). Η τροποποίηση περιλαμβάνει την αλλαγή του φυσικού αντικειμένου, με αντικατάσταση ψηφιοποίησης σχεδίων μεγέθους Α0-Α2 με 2.180.357 σελίδες μεγέθους Α4, μία μικρή μείωση του συμβατικού τιμήματος κατά 0,05 ευρώ και χρονική παράταση για τη Φάση 2. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι εν λόγω τροποποιήσεις δεν είναι ουσιώδεις κατά την έννοια του ν. 4412/2016, καθώς δεν μεταβάλλουν τον χαρακτήρα της σύμβασης, δεν επηρεάζουν τη συμμετοχή άλλων υποψηφίων και δεν διαταράσσουν την οικονομική ισορροπία προς όφελος του αναδόχου. Κατά συνέπεια, έκρινε ότι δεν υπάρχει κώλυμα για την υπογραφή της τροποποιητικής σύμβασης.

Η Πράξη 187/2025 του ΣΤ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της δεύτερης τροποποίησης της σύμβασης μεταξύ του Δήμου Αλεξάνδρειας και του οικονομικού φορέα «CONSTRAT Ε.Π.Ε.», για την προμήθεια συστήματος τηλεμετρίας υδάτινων δικτύων. Ο ανάδοχος πρότεινε την αντικατάσταση τεσσάρων ειδών εξοπλισμού και λογισμικού (όπως υδρομετρητών με νεότερη τεχνολογία FUOTA), λόγω διακοπής παραγωγής. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι προτεινόμενες αλλαγές δεν αποτελούν ουσιώδη τροποποίηση κατά το άρθρο 337 παρ. 4 του ν. 4412/2016, καθώς τα νέα είδη υπερκαλύπτουν τις τεχνικές προδιαγραφές, έχουν μεγαλύτερη τεχνική αξία και δεν συνεπάγονται οικονομική επιβάρυνση. Ως εκ τούτου, αποφασίστηκε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της τροποποίησης.

Η Πράξη 117/2024 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου τροποποίησης της συμφωνίας-πλαίσιο 336/2020 για τη λειτουργία της Εγκατάστασης Επεξεργασίας Νερού Θεσσαλονίκης (ΕΕΝΘ) από την ΕΥΑΘ ΑΕ, αξίας 4.477.572,00 ευρώ. Η τροποποίηση βασίστηκε στην ενεργοποίηση του δικαιώματος προαίρεσης για παράταση της λειτουργίας για επιπλέον είκοσι (20) μήνες. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 324 του ν. 4700/2020 και του άρθρου 337 του ν. 4412/2016, οι τροποποιήσεις που ερείδονται σε σαφή, ακριβή και ρητή ρήτρα αναθεώρησης ή προαίρεσης, και δεν μεταβάλλουν τη συνολική φύση της, δεν είναι ουσιώδεις. Δεδομένου ότι η νομιμότητα του δικαιώματος προαίρεσης είχε κριθεί οριστικώς κατά τον έλεγχο της αρχικής συμφωνίας (Πράξη 455/2020), το σχέδιο τροποποίησης εισάγεται απαραδέκτως προς έλεγχο νομιμότητας ενώπιόν του.

Η Πράξη 146/2024 του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου τροποποίησης της σύμβασης ΦΠΥ87/21 μεταξύ του e-ΕΦΚΑ και της ένωσης εταιρειών «…- … S.Α. – … Α.Ε.», για την παροχή υπηρεσιών ανάπτυξης λογισμικού. Η τροποποίηση πρότεινε αύξηση του αντικειμένου κατά 1.000 ανθρωπομήνες επικαλούμενη απρόβλεπτες περιστάσεις, όπως η σύμβαση με το ΤΕΚΑ και η εφαρμογή δημόσιων πολιτικών για την επίσπευση των συντάξεων. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν συντρέχουν οι όροι του άρθρου 132 παρ. 1(γ) του ν. 4412/2016, επειδή οι επικαλούμενες αλλαγές (προερχόμενες από νομοθετικές και κανονιστικές πράξεις) είχαν συμπεριληφθεί εξαρχής στο ευρύ αντικείμενο της αρχικής σύμβασης. Ως εκ τούτου, κώλυσε την υπογραφή του σχεδίου τροποποίησης.
ΔΕΝ ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1023/2024

Η απόφαση (Πράξη 01/2025) του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Βασικά έργα αποχέτευσης υποζωνών Α3.α και Α3.β» της Δ.Ε.Υ.Α. Πατρών, συνολικής συμβατικής δαπάνης 1.643.093,52 ευρώ (εκτός Φ.Π.Α.). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι προτεινόμενες συμπληρωματικές εργασίες, οι οποίες προέκυψαν λόγω απρόβλεπτων περιστάσεων κατά την εκτέλεση του έργου (όπως δυσχέρειες εκσκαφών, ανάγκη αντιστήριξης πρανών, αναντιστοιχίες αντλητικών συγκροτημάτων) πληρούν σωρευτικά τις προϋποθέσεις των άρθρων 132 και 156 του ν.4412/2016. Συγκεκριμένα, κρίθηκε ότι είναι απόλυτα αναγκαίες για την άρτια ολοκλήρωση του έργου, δεν μεταβάλλουν τη συνολική του φύση και η αξία τους δεν υπερβαίνει το 50% της αρχικής σύμβασης (παρουσιάζοντας υπέρβαση 32,50%). Κατά συνέπεια, δεν κωλύεται η υπογραφή της συμπληρωματικής σύμβασης, υπό τον όρο δέσμευσης πίστωσης και παράτασης της διάρκειας της αρχικής σύμβασης.

Η Πράξη 202/2025 του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 3ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου του Δήμου Χαλανδρίου με τίτλο «Νέο κτίριο Δημαρχείου Χαλανδρίου», συμβατικής δαπάνης 1.385.176,49 ευρώ (άνευ ΦΠΑ και αναθεώρησης). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της σύμβασης. Για τις ήδη εκτελεσθείσες εργασίες, αξίας 307.116,62 ευρώ, κρίθηκε ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 155 του ν.4412/2016 (επείγουσες/απρόβλεπτες). Οι προτεινόμενες μη εκτελεσθείσες εργασίες κρίθηκαν απολύτως αναγκαίες για την αρτιότητα και λειτουργικότητα του έργου και δεν μπορούν να διαχωριστούν τεχνικά ή οικονομικά. Επιπλέον, η συνολική αξία της τροποποίησης (αθροιστικά 1ης, 2ης και 3ης ΣΣΕ) δεν υπερβαίνει το 50% της αρχικής σύμβασης. Ωστόσο, η υπογραφή της σύμβασης τίθεται υπό τον όρο της έγκρισης από το αρμόδιο όργανο του Δήμου περαιτέρω παράτασης της συμβατικής προθεσμίας εκτέλεσης του έργου.

Η Πράξη 276/2025 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας τριών σχεδίων τροποποίησης συμβάσεων της εταιρείας «ΣΤΑΘΕΡΕΣ ΣΥΓΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ» (ΣΤΑ.ΣΥ.). Οι τροποποιήσεις αυτές αφορούν την αύξηση του συμβατικού τιμήματος για υπηρεσίες φύλαξης στις εγκαταστάσεις της ΣΤΑ.ΣΥ., η οποία κρίθηκε επιβεβλημένη λόγω της αύξησης του νόμιμου κατώτατου μισθού και ημερομισθίου βάσει της 8233/27.03.2025 Κοινής Υπουργικής Απόφασης. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι εν λόγω αναπροσαρμογές είναι σύννομες, καθώς δεν μεταβάλλουν τη συνολική φύση των αρχικών συμβάσεων, δεν υπερβαίνουν το 50% της αρχικής συμβατικής αξίας και συνάδουν με τις υποχρεώσεις τήρησης της εργατικής νομοθεσίας, καταλήγοντας ότι δεν κωλύεται η υπογραφή των τροποποιητικών συμφωνητικών.

Η Πράξη 125/2025 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου τροποποίησης της σύμβασης 7009/27.12.2023 μεταξύ της Δ.Ε.Υ.Α.Χ. και αναδόχου για την προμήθεια «Ολιστικό σύστημα παρακολούθησης και διαχείρισης δικτύων ύδρευσης Δήμου Χερσονήσου». Η προτεινόμενη τροποποίηση αφορά την εν μέρει αντικατάσταση και αναδιάταξη του εξοπλισμού. Η αντικατάσταση προτείνεται λόγω διακοπής παραγωγής των αρχικών εκδόσεων, με νεότερα, τεχνικά ανώτερα και ισοδύναμα είδη, χωρίς πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση. Η αναδιάταξη κρίθηκε αναγκαία λόγω διαφοροποιήσεων στα χαρακτηριστικά του δικτύου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι αλλαγές δεν συνιστούν ουσιώδη τροποποίηση της αρχικής σύμβασης κατά το άρθρο 337 του ν. 4412/2016, καθώς τα νέα είδη υπερκαλύπτουν τις προδιαγραφές και η οικονομική ισορροπία δεν μεταβάλλεται. Κατά συνέπεια, δεν κωλύεται η υπογραφή της τροποποιητικής σύμβασης.