ΓΝΩΜΗ/Α-ΕΑΔΗΣΥ/18/2017

Η υπ' αριθμόν Α3/2018 Γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) αφορά τη διατύπωση γνώμης επί σχεδίου τροπολογίας για το πρόγραμμα «Σχολικά Γεύματα» του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης. Το σχέδιο προτείνει την προσθήκη δύο παραγράφων στο άρθρο 12 του ν. 4455/2017 προκειμένου να αντιμετωπιστούν γραφειοκρατικές δυσχέρειες κατά την παραλαβή των γευμάτων σε σχολικές μονάδες, ιδίως στα μονοθέσια σχολεία, και να επιταχυνθεί η αποπληρωμή των αναδόχων. Η Αρχή εκφράζει επιφυλάξεις για τις διατάξεις που αφορούν τη συγκρότηση συλλογικών οργάνων παραλαβής σε σχέση με το ν. 4412/2016 και επισημαίνει ζητήματα σχετικά με την αναδρομικότητα της ρύθμισης, προτείνοντας παράλληλα την αποσαφήνιση των αρμοδιοτήτων των οργάνων και νομοτεχνικές βελτιώσεις για τη διασφάλιση της νομιμότητας κατά την εκτέλεση της σύμβασης.

Η γνώμη αφορά την αξιολόγηση σχεδίου νομοθετικής διάταξης του Υπουργείου Πολιτισμού για την εξαίρεση των υπηρεσιών μεταφοράς και ασφάλισης ανακτηθέντων πολιτιστικών αγαθών από τις διατάξεις του ν. 4412/2016. Η Αρχή επισημαίνει ότι η προσθήκη αυτών των εξαιρέσεων στο άρθρο 10 του νόμου ενδέχεται να προσκρούει στο ενωσιακό δίκαιο, ειδικά για συμβάσεις άνω των ορίων. Προτείνει την απόσυρση της διάταξης και τη χρήση υφιστάμενων εργαλείων, όπως οι απόρρητες συμβάσεις ή η διαδικασία διαπραγμάτευσης λόγω κατεπείγουσας ανάγκης, εφόσον τεκμηριωθεί πλήρως η ανάγκη για εμπιστευτικότητα και προστασία του δημόσιου συμφέροντος.

Η υπ' αριθμόν 17/2017 γνωμοδότηση της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά τη διατύπωση σύμφωνης γνώμης επί σχεδίου Υπουργικής Απόφασης του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών. Το εν λόγω σχέδιο αφορά τον καθορισμό των «Ομάδων εργασιών» ανά κατηγορία έργων, κατ’ εξουσιοδότηση των διατάξεων του ν. 4412/2016. Η Αρχή εξέτασε τα άρθρα του σχεδίου, τα οποία ρυθμίζουν τη διαμόρφωση των αναλυτικών προϋπολογισμών, τονίζοντας την ανάγκη για νομοτεχνικές βελτιώσεις προκειμένου να αποφευχθεί σύγχυση σχετικά με το πεδίο εφαρμογής στις δημόσιες συμβάσεις έργων των Βιβλίων Ι και ΙΙ του νόμου, καθώς και στους αναθέτοντες φορείς, αποφασίζοντας τελικά ομόφωνα την παροχή της σύμφωνης γνώμης της.

Η παρούσα Γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) αφορά στη διατύπωση γνώμης επί του άρθρου 7 σχεδίου νόμου του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων. Το άρθρο προτείνει την τροποποίηση του άρθρου 53 του ν. 4412/2016 για την εισαγωγή υποχρεωτικής ρήτρας αναπροσαρμογής τιμών στις δημόσιες συμβάσεις προμηθειών και υπηρεσιών καθαριότητας-φύλαξης, λόγω των πληθωριστικών πιέσεων και της ενεργειακής κρίσης. Η Αρχή επισημαίνει την ανάγκη για σαφείς μαθηματικούς τύπους, την παροχή πρακτικών κατευθύνσεων προς τις αναθέτουσες αρχές και εκφράζει επιφυλάξεις για τη συνεκτικότητα με το άρθρο 132 του ίδιου νόμου, ειδικά σε ό,τι αφορά την αναδρομική ισχύ και τις εκκρεμείς διαδικασίες ανάθεσης.

Η απόφαση αποτελεί Γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) σχετικά με το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων για το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης (ΕΠΑ). Η Αρχή εξετάζει τις διατάξεις περί τεχνικής βοήθειας, επιτάχυνσης της υλοποίησης έργων και μεταβατικών περιόδων. Διατυπώνει αρνητική γνώμη για τη διάταξη της παραγράφου 8 του άρθρου 20, η οποία καταργεί τη γνωμοδοτική αρμοδιότητα της ΕΑΑΔΗΣΥ για συμβάσεις που υπάγονται σε προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, θεωρώντας ότι αυτό συρρικνώνει τον έλεγχο νομιμότητας και διαφάνειας. Παράλληλα, εκφράζει θετική γνώμη, με επιμέρους νομοτεχνικές παρατηρήσεις, για τις υπόλοιπες διατάξεις που αφορούν τη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής ρυθμίσεων του ν. 4412/2016 για τις ενέργειες τεχνικής βοήθειας, τη σύσταση μητρώου στελεχών και τις ρυθμίσεις για τη μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2021.

Η παρούσα απόφαση (Γνώμη Α8/2019) της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά στη γνωμοδότηση επί σχεδίου νόμου για την ενσωμάτωση ευρωπαϊκών οδηγιών στο ελληνικό δίκαιο και άλλες διατάξεις που αφορούν τις δημόσιες συμβάσεις. Η Αρχή εξετάζει αναλυτικά 17 παραγράφους με προτεινόμενες τροποποιήσεις του ν. 4412/2016, οι οποίες στοχεύουν στην απλούστευση και συντόμευση των διοικητικών διαδικασιών, όπως η διαγραφή της λέξης "ιδίως" από τον ορισμό του έργου, η κατάργηση της σύμφωνης γνώμης τεχνικών συμβουλίων και η εισαγωγή νέων κανονιστικών πλαισίων για τη συντήρηση γεφυρών. Η Αρχή διατυπώνει ειδικές νομικές εκτιμήσεις και προτείνει αναδιατυπώσεις σε αρκετές διατάξεις, επισημαίνοντας την ανάγκη διασφάλισης της συμμόρφωσης με το ενωσιακό δίκαιο και της ασφάλειας δικαίου, εκδίδοντας τελικά ομόφωνη γνώμη υπό την επιφύλαξη των επισημάνσεών της.

Η απόφαση αφορά τη διατύπωση γνώμης της ΕΑΔΗΣΥ επί σχεδίου νομοθετικής ρύθμισης για την ίδρυση γραφείων προμηθειών σε οργανικές μονάδες του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής. Η Επιτροπή εξετάζει τη συμβατότητα της ρύθμισης με το άρθρο 6 του ν. 4412/2016, επισημαίνοντας τις προϋποθέσεις διοικητικής και δημοσιονομικής αυτοτέλειας που πρέπει να πληρούνται προκειμένου οι μονάδες αυτές να λειτουργούν ως χωριστές επιχειρησιακές δομές. Επιπλέον, προτείνονται συγκεκριμένες νομοτεχνικές βελτιώσεις για τη σαφήνεια των αρμοδιοτήτων και την εναρμόνιση με το πλαίσιο της ηλεκτρονικής τιμολόγησης.

Οι προσφεύγουσες επιδιώκουν την ακύρωση της απόφασης της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου Σπάρτης, η οποία απέρριψε τις τεχνικές προσφορές τους ως μη αποδεκτές. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την «Προμήθεια λαμπτήρων και ηλεκτρολογικού υλικού» με εκτιμώμενη αξία 114.400,00€ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ 24%). Οι προσφυγές ασκούνται με την αιτιολογία ότι η αναθέτουσα αρχή απέρριψε παράνομα τις προσφορές τους, καθώς τα τεχνικά εγχειρίδια υποβλήθηκαν ως απλά φωτοαντίγραφα με συνοδευτική υπεύθυνη δήλωση, ενώ η Αρχή απαιτούσε επικυρωμένα αντίγραφα από δικηγόρο. Το ζήτημα εστιάζεται στην τήρηση της νομοθεσίας (άρθρο 92 παρ.8 Ν.4412/2016 όπως τροποποιήθηκε), η οποία επιτρέπει και τους δύο τρόπους υποβολής.

Η προσφεύγουσα εταιρεία αιτείται την ακύρωση της υπ’ αριθμ. 4/28.02.2018 απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου του Γενικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης «Ιπποκράτειο», κατά το μέρος που επικυρώθηκε το πρακτικό αποσφράγισης και αξιολόγησης των προσφορών για τον διαγωνισμό προμήθειας αντιδραστηρίων αιματολογικών τεστ (CPV 33696200-7) με συνοδό εξοπλισμού (προϋπολογισμός 343.710€). Επιδίωκε την απόρριψη της προσφοράς της εταιρείας «………………..», η οποία καλείτο να μεταφράσει έγγραφα που υπέβαλε μόνο στα αγγλικά, θεωρώντας ότι παραβιάζονταν οι όροι της διακήρυξης (άρθρο 102 Ν.4412/2016) και οι ρυθμίσεις για γλωσσική συμμόρφωση (κυρίως όσον αφορά τεχνικά εγχειρίδια). Η Αρχή κρίνει ότι η πρόσκληση για μετάφραση του prospectus (χωρίς υποχρέωση βάσει διακήρυξης) δεν αποτελούσε παράνομη συμπλήρωση.

Οι προσφεύγουσες αιτούνται την ακύρωση της απόφασης της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου Σπάρτης με αριθμό 103/11.6.2019, η οποία απορρίπτει τεχνικά τις προσφορές τους ως μη αποδεκτές. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την «Προμήθεια λαμπτήρων και ηλεκτρολογικού υλικού» με εκτιμώμενη αξία 114.400,00€ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ 24%). Οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν ότι τα τεχνικά εγχειρίδια με τα χαρακτηριστικά των προσφερομένων ειδών κατατέθηκαν νομίμα ως απλά φωτοαντίγραφα ιδιωτικών εγγράφων συνοδευόμενα από υπεύθυνη δήλωση, σύμφωνα με το άρθρο 92 παρ. 8 του Ν.4412/2016 (ως τροποποιήθηκε), και όχι με επικύρωση από δικηγόρο, όπως απαιτούσε η αναθέτουσα αρχή. Επίσης, ζητούν την επιστροφή των καταβληθέντων παραβόλων (600€ η καθεμία).