ΓΝΩΜΗ/Α-ΕΑΔΗΣΥ/5/2022

Η υπ' αριθμόν Α3/2018 Γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) αφορά τη διατύπωση γνώμης επί σχεδίου τροπολογίας για το πρόγραμμα «Σχολικά Γεύματα» του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης. Το σχέδιο προτείνει την προσθήκη δύο παραγράφων στο άρθρο 12 του ν. 4455/2017 προκειμένου να αντιμετωπιστούν γραφειοκρατικές δυσχέρειες κατά την παραλαβή των γευμάτων σε σχολικές μονάδες, ιδίως στα μονοθέσια σχολεία, και να επιταχυνθεί η αποπληρωμή των αναδόχων. Η Αρχή εκφράζει επιφυλάξεις για τις διατάξεις που αφορούν τη συγκρότηση συλλογικών οργάνων παραλαβής σε σχέση με το ν. 4412/2016 και επισημαίνει ζητήματα σχετικά με την αναδρομικότητα της ρύθμισης, προτείνοντας παράλληλα την αποσαφήνιση των αρμοδιοτήτων των οργάνων και νομοτεχνικές βελτιώσεις για τη διασφάλιση της νομιμότητας κατά την εκτέλεση της σύμβασης.

Η απόφαση Α40/2020 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων αφορά την παροχή γνώμης επί διατάξεων σχεδίου νόμου του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων, οι οποίες στοχεύουν στην εφαρμογή της δίχρονης προσχολικής εκπαίδευσης. Οι ρυθμίσεις προβλέπουν την επέκταση της χρηματοδότησης από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων για εξοπλισμό και εργασίες σε σχολικές μονάδες, καθώς και την παράταση έως το τέλος του 2021 της δυνατότητας των ΟΤΑ α' βαθμού να αναθέτουν δημόσιες συμβάσεις για προκατασκευασμένες αίθουσες μέσω της εξαιρετικής διαδικασίας διαπραγμάτευσης του άρθρου 32 του ν. 4412/2016. Η Αρχή εκφράζει σοβαρές επιφυλάξεις για τη συμβατότητα των ρυθμίσεων με το ενωσιακό δίκαιο και επαναλαμβάνει την ανάγκη για ορθολογικό προγραμματισμό και αυστηρή τήρηση των προϋποθέσεων που επιβάλλουν τέτοιες εξαιρετικές διαδικασίες ανάθεσης.

Η απόφαση αποτελεί Γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) σχετικά με το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων για το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης (ΕΠΑ). Η Αρχή εξετάζει τις διατάξεις περί τεχνικής βοήθειας, επιτάχυνσης της υλοποίησης έργων και μεταβατικών περιόδων. Διατυπώνει αρνητική γνώμη για τη διάταξη της παραγράφου 8 του άρθρου 20, η οποία καταργεί τη γνωμοδοτική αρμοδιότητα της ΕΑΑΔΗΣΥ για συμβάσεις που υπάγονται σε προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, θεωρώντας ότι αυτό συρρικνώνει τον έλεγχο νομιμότητας και διαφάνειας. Παράλληλα, εκφράζει θετική γνώμη, με επιμέρους νομοτεχνικές παρατηρήσεις, για τις υπόλοιπες διατάξεις που αφορούν τη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής ρυθμίσεων του ν. 4412/2016 για τις ενέργειες τεχνικής βοήθειας, τη σύσταση μητρώου στελεχών και τις ρυθμίσεις για τη μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2021.

Η απόφαση αφορά τη διατύπωση γνώμης της ΕΑΑΔΗΣΥ επί σχεδίου νόμου για τη μετατροπή της Εθνικής Κεντρικής Αρχής Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) από Ν.Π.Δ.Δ. σε Ν.Π.Ι.Δ. Η Αρχή εξετάζει τη συμβατότητα των ρυθμίσεων με τον ν. 4412/2016 περί δημοσίων συμβάσεων και τον ρόλο της Ε.Κ.Α.Π.Υ. ως Εθνικής Κεντρικής Αρχής Αγορών. Επισημαίνονται ζητήματα σχετικά με τον οργανισμό δημοσίου δικαίου, τη λειτουργία ηλεκτρονικών μητρώων, τον προγραμματισμό των προμηθειών και την ανάγκη σαφών μεταβατικών διατάξεων για τις εκκρεμείς διαδικασίες ανάθεσης. Τέλος, προτείνονται νομοτεχνικές βελτιώσεις για την αποφυγή αντιφάσεων και την εξασφάλιση της ασφάλειας δικαίου.

Η υπ' αριθμ. Α1/2019 γνωμοδότηση της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά το αίτημα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης σχετικά με τροπολογία για την ανάθεση υπηρεσιών δακοκτονίας έτους 2019 σε προσωρινούς μειοδότες, κατ' εξαίρεση των διατάξεων του ν. 4412/2016. Η Αρχή επισημαίνει ότι η επαναλαμβανόμενη αυτή πρακτική τείνει να παγιωθεί ως γενικός κανόνας, αντί για εξαιρετική ρύθμιση, και εκφράζει σοβαρές επιφυλάξεις για τη συμβατότητά της με το ενωσιακό δίκαιο και τις πάγιες αρχές του ελεύθερου ανταγωνισμού και της διαφάνειας στις δημόσιες συμβάσεις, υποδεικνύοντας ότι υπάρχουν ήδη νόμιμα εργαλεία εντός του υφιστάμενου πλαισίου για την κάλυψη των αναγκών.

Η απόφαση αφορά τη διατύπωση γνώμης της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) επί διάταξης του Υπουργείου Τουρισμού για την αντιμετώπιση επειγουσών αναγκών έως το τέλος του 2020. Η ρύθμιση εισάγει παρεκκλίσεις από τις τακτικές διαδικασίες ανάθεσης για συμβάσεις κάτω των ορίων, με σκοπό την προβολή του ελληνικού τουρισμού έναντι των συνεπειών των μεταναστευτικών ροών και της πανδημίας COVID-19. Η Αρχή προτείνει τη διασφάλιση της διαφάνειας μέσω του ΚΗΜΔΗΣ και την ειδική αιτιολόγηση των προσφυγών, ζητώντας παράλληλα σαφέστερο προσδιορισμό του πεδίου εφαρμογής και των οργάνων που αφορά η διάταξη.

Η απόφαση Γ9/2022 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) παρέχει σύμφωνη γνώμη επί του σχεδίου Υπουργικής Απόφασης του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών, που αφορά τα αδρανή υλικά για δημόσια έργα. Το σχέδιο θέτει τεχνικές προδιαγραφές και υποχρεωτικά ευρωπαϊκά πρότυπα (EN) για τη σταθερότητα της επίδοσης των υλικών. Η Αρχή κρίνει ότι οι ρυθμίσεις συνάδουν με το ενωσιακό δίκαιο (Κανονισμός 305/2011), προτείνει όμως ορισμένες βελτιώσεις, όπως την ονομαστική αναφορά των προτύπων κατά τον ΕΛΟΤ για διευκόλυνση της αγοράς, την πρόβλεψη για ευρωπαϊκές τεχνικές αξιολογήσεις και την ένταξη μεταβατικών διατάξεων για συμβάσεις έργων που είναι ήδη σε εξέλιξη, ώστε να αποφευχθούν προβλήματα κατά την εφαρμογή της νέας ρύθμισης.

Η υπ' αριθμ. Γ 10/2019 Γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης επί σχεδίου Υπουργικής Απόφασης του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών, για την έγκριση εβδομήντα (70) Ελληνικών Τεχνικών Προδιαγραφών (ΕΤΕΠ) με υποχρεωτική εφαρμογή στα δημόσια έργα και μελέτες. Οι εν λόγω προδιαγραφές, που περιλαμβάνουν 68 αναθεωρημένες και 2 νέες, στοχεύουν στην εναρμόνιση με τα ευρωπαϊκά πρότυπα, τη βελτίωση της ποιότητας των έργων και τη διασφάλιση της δημόσιας ασφάλειας. Η Αρχή, επισημαίνοντας την αναγκαιότητα ρήτρας ισοδυναμίας και ενιαίας αγοράς, παρέχει τη θετική της σύμφωνη γνώμη, υπογραμμίζοντας παράλληλα την ανάγκη για έκδοση διευκρινιστικών εγκυκλίων προς τις αναθέτουσες αρχές σχετικά με την εφαρμογή των προδιαγραφών στις εκκρεμείς και εκτελούμενες διαδικασίες.

Το παρόν έγγραφο αφορά την ομόφωνη γνωμοδότηση της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) σχετικά με το σχέδιο Κανονισμού Συμβάσεων Προμήθειας Προϊόντων, Παροχής Υπηρεσιών, Εκπόνησης Μελετών και Εκτέλεσης Έργων της Εταιρείας Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ Α.Ε.). Η Αρχή παρέχει σύμφωνη γνώμη για το εν λόγω σχέδιο, το οποίο επανυποβλήθηκε προκειμένου να ενσωματώσει τις εκτεταμένες μεταρρυθμίσεις του ν. 4782/2021 στο ρυθμιστικό πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων. Η γνωμοδότηση περιλαμβάνει αναλυτικές παρατηρήσεις και επιφυλάξεις για συγκεκριμένα άρθρα του Κανονισμού (όπως ορισμοί, έννομη προστασία, ματαίωση διαδικασίας, επίβλεψη έργων και αναθεώρηση τιμών), με σκοπό την πλήρη εναρμόνιση των διατάξεών του με το ενωσιακό δίκαιο και τον εθνικό νόμο 4412/2016, διασφαλίζοντας παράλληλα τη διαφάνεια, την ίση μεταχείριση και την αποφυγή ερμηνευτικών ζητημάτων κατά τη μελλοντική εφαρμογή του κανονιστικού πλαισίου.

Η παρούσα γνωμοδότηση της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) αφορά το σχέδιο απόφασης του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών για την έγκριση ογδόντα (80) νέων Ελληνικών Τεχνικών Προδιαγραφών (ΕΤΕΠ) με υποχρεωτική εφαρμογή σε όλα τα δημόσια έργα και μελέτες. Η Επιτροπή εξέτασε τη νομιμότητα και το περιεχόμενο του σχεδίου, τονίζοντας τη σημασία της εναρμόνισης με τα ευρωπαϊκά πρότυπα και της διασφάλισης του ανταγωνισμού μέσω της πρόβλεψης ρήτρας περί ισοδυνάμου. Η Αρχή παρείχε ομόφωνα σύμφωνη γνώμη για την έκδοση της απόφασης, διατυπώνοντας παράλληλα παρατηρήσεις για την ανάγκη περαιτέρω διευκρινίσεων σχετικά με τον χρόνο και τον τρόπο εφαρμογής των προδιαγραφών σε εκκρεμείς ή εν εξελίξει συμβάσεις έργων, καθώς και για την ανάγκη άμεσης ενημέρωσης των περιγραφικών τιμολογίων εργασιών για την αποφυγή νομικών και τεχνικών συγχύσεων.