ΕΣ/ΚΛΙΜ.Ζ/179/2025

Η Πράξη 687/2023 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Ανάπλαση Λεωφόρου Φυλής στο Δήμο Φυλής», συνολικού τιμήματος 390.000,00 ευρώ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης επειδή δεν πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις για τη σύναψη συμπληρωματικής σύμβασης, σύμφωνα με τον ν.4412/2016. Συγκεκριμένα, η εγκριτική απόφαση (205/12.7.2023) εκδόθηκε μετά την εκπνοή της τελευταίας νόμιμης προθεσμίας περάτωσης του έργου (16.4.2023), με τη μεταγενέστερη παράταση να κρίνεται όψιμη. Περαιτέρω, επισημάνθηκε ότι ένα κονδύλι διαχείρισης αποβλήτων ποσού 115.000,00 ευρώ είχε ήδη κριθεί μη νόμιμο σε προηγούμενες αποφάσεις του Δικαστηρίου.

Η Πράξη 486/2024 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της 2ης συμπληρωματικής δανειακής σύμβασης μεταξύ του Δήμου Μοσχάτου-Ταύρου και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων (ΤΠΔ), ποσού 318.458,69 ευρώ. Το έργο αφορούσε παρεμβάσεις αναζωογόνησης στο πλαίσιο του προγράμματος «Αντώνης Τρίτσης». Το Κλιμάκιο έκρινε ότι το σχέδιο σύμβασης εισάγεται απαραδέκτως για έλεγχο νομιμότητας, καθώς είχε προηγηθεί οριστική κρίση του αρμοδίου Επιτρόπου περί αποχής από τον έλεγχο. Η απόφαση του Επιτρόπου περί αποχής βασίστηκε στο γεγονός ότι η εκτελεστική σύμβαση είχε ήδη υπογραφεί. Το Κλιμάκιο τονίζει ότι η οριστική κρίση του Επιτρόπου μπορεί να αμφισβητηθεί μόνο με προσφυγή ανάκλησης ενώπιον του αρμοδίου Τμήματος.

Η Πράξη 09/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας νέου σχεδίου σύμβασης για το έργο «ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΕΡΓΩΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΝΩΤΙΚΟΥ ΥΔΡΑΓΩΓΕΙΟΥ ΜΟΡΝΟΥ – ΜΑΡΑΘΩΝΑ. ΤΜΗΜΑ: ΚΛΕΙΔΙ – ΔΑΦΝΟΥΛΑ». Το νέο σχέδιο υποβλήθηκε από την Ε.Υ.Δ.Α.Π. Α.Ε. προς έλεγχο, καθώς στο αρχικό, που είχε ήδη κριθεί θετικά (Πράξη 265/2024), είχε παραλειφθεί εκ παραδρομής η Ε.Π.Ε.Υ.Δ.Α.Π. ως τρίτο συμβαλλόμενο μέρος, αν και αποτελεί κύριο του έργου και χρηματοδότη. Το Κλιμάκιο έκρινε παραδεκτή τη νέα υποβολή, καθώς η προηγουμένη σύμβαση δεν είχε υπογραφεί. Διευκρινίζεται ότι το έργο έχει επείγοντα χαρακτήρα και αποσκοπεί σε αντιμετώπιση εκτάκτων καταστάσεων. Κατόπιν ελέγχου, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του νέου σχεδίου σύμβασης.

Η Πράξη 379/2024 του Ζ΄ Κλιμακίου αφορά την εξέταση σχεδίου τροποποίησης της 2523/2023 σύμβασης της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, η οποία αφορά παροχή υπηρεσιών υποστήριξης του Ευρωπαϊκού Αριθμού Έκτακτης Ανάγκης 112. Η αρχική σύμβαση είχε παραταθεί μέχρι 31.12.2024. Η προτεινόμενη τροποποίηση αφορούσε την αύξηση της δαπάνης κατά 53.190,18 ευρώ (πλέον ΦΠΑ) λόγω αύξησης του κατώτατου μισθού των εργαζομένων. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι αυτή η τροποποίηση συνιστά τροποποίηση ήσσονος σημασίας («de minimis») κατά την έννοια του άρθρου 132 παρ. 2 του ν. 4412/2016, καθώς η αξία της υπολείπεται τόσο του ενωσιακού κατωφλίου των 143.000 ευρώ όσο και του 10% της αξίας της αρχικής σύμβασης. Ως εκ τούτου, σύμφωνα με το νόμο, η τροποποίηση εξαιρείται του προσυμβατικού ελέγχου και το σχέδιο σύμβασης υποβάλλεται απαραδέκτως.

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) εξέδωσε σύμφωνη γνώμη για τη διενέργεια διαδικασίας διαπραγμάτευσης από τον Δήμο Μοσχάτου-Ταύρου, μετά την αποτυχία της αρχικής ανοικτής ηλεκτρονικής διαδικασίας για την ανάθεση προμήθειας τροφίμων, συγκεκριμένων ειδών άρτου και ζαχαροπλαστικής, αξίας 64.340,60€ συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ. Η Αρχή επιβεβαίωσε ότι πληρούνταν οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. α' του ν. 4412/2016, καθώς η αρχική διαδικασία ήταν νόμιμη, δεν υπήρξαν υποβολές προσφορών για το συγκεκριμένο τμήμα και δεν επήλθε ουσιώδης αλλαγή των όρων. Επίσης, επισημάνθηκε ότι παρόλο που ένα μικρό μέρος της σύμβασης είχε ήδη ανατεθεί λόγω επείγουσας ανάγκης, αυτό δεν επηρέασε σημαντικά τη συνολική εκτιμώμενη αξία.

Η Πράξη 283/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου προγραμματικής σύμβασης μεταξύ της Περιφέρειας Αττικής, του Δήμου Αθηναίων και του Δήμου Πειραιά, για την υλοποίηση της προμήθειας «Κατασκευή πρότυπων μη σηματοδοτούμενων διαβάσεων». Η προμήθεια, συνολικού προϋπολογισμού 6.999.378,40 ευρώ, χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Το Κλιμάκιο έκρινε απαράδεκτη την εισαγωγή του σχεδίου, καθώς ήταν κατά χρόνο αναρμόδιο να τον ελέγξει. Η προγραμματική σύμβαση έπρεπε να προηγηθεί της εκτελεστικής σύμβασης προμήθειας, η οποία είχε ήδη συναφθεί (21.10.2024) και είχε ήδη υποβληθεί σε προσυμβατικό έλεγχο με την 274/2023 Πράξη. Ως εκ τούτου, το απώτατο χρονικό σημείο ελέγχου είχε παρέλθει.

Η Πράξη 80/2024 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας προγραμματικής σύμβασης μεταξύ της Δ.Ε.Υ.Α. Πρέβεζας και της Δ.Ε.Π.Α.Ν. (Δίκτυο Ελληνικών Πόλεων για την Ανάπτυξη), συνολικής δαπάνης 6.843.028,26 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ), σχετικά με την υλοποίηση της Πράξης «ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΠΡΕΒΕΖΑΣ». Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η σύμβαση απαραδέκτως εισάγεται για έλεγχο νομιμότητας. Σύμφωνα με το άρθρο 324 του ν. 4700/2020, ο έλεγχος του Ελεγκτικού Συνεδρίου είναι προληπτικός και πρέπει να διενεργείται πριν τη σύναψη της σύμβασης. Καθώς η εν λόγω σύμβαση είχε ήδη υπογραφεί στις 19.12.2023, κρίθηκε ότι δεν μπορεί πλέον να ασκηθεί ο προβλεπόμενος έλεγχος νομιμότητας.

Η Πράξη 157/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της σύμβασης παραχώρησης των υπηρεσιών λειτουργίας και εκμετάλλευσης της Μαρίνας Αργοστολίου από το ΤΑΙΠΕΔ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι πρόκειται για μεικτή σύμβαση παραχώρησης έργου και υπηρεσιών. Λόγω του ότι οι κύριες λιμενικές υποδομές έχουν ήδη ολοκληρωθεί, και η προϋπολογιζόμενη αξία των υπηρεσιών (74.479.000 ευρώ για 40 έτη) υπερβαίνει κατά πολύ την αξία των υπολειπόμενων χερσαίων έργων (4.250.000 ευρώ), το Κλιμάκιο έκρινε ότι προέχοντα χαρακτήρα έχουν οι υπηρεσίες, καθιστώντας το Ζ΄ Κλιμάκιο αρμόδιο για τον έλεγχο. Ωστόσο, καθώς το Ζ΄ Κλιμάκιο, με την 85/2025 Πράξη του, είχε εκδώσει αντίθετη κρίση, χαρακτηρίζοντας προέχοντα τον χαρακτήρα του έργου, το παρόν Κλιμάκιο παραπέμπει την αμφισβήτηση περί της έννοιας των άρθρων 2 και 19 του ν. 4413/2016 στην ελάσσονα Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου για την άρση της διαφωνίας.

Η Πράξη 410/2024 του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας προγραμματικής σύμβασης μεταξύ του Δήμου Κιλελέρ και αστικής μη κερδοσκοπικής εταιρείας. Αντικείμενο της σύμβασης ήταν η ανάληψη αρμοδιότητας Αναθέτουσας Αρχής και Διευθύνουσας Υπηρεσίας για το έργο «Αποκατάσταση οδικού δικτύου, υποδομών και δικτύων από τις καταστροφές του Daniel και Elias», συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης 2.850.000 ευρώ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι, σύμφωνα με το άρθρο 324 του ν. 4700/2020, ο ειδικός προληπτικός έλεγχος νομιμότητας πρέπει να διενεργείται πριν από τη σύναψη της σύμβασης. Καθώς η εν λόγω σύμβαση είχε ήδη συναφθεί (υπογραφεί) στις 14.6.2024, αποφασίστηκε ότι εισάγεται απαραδέκτως στο Κλιμάκιο για άσκηση ελέγχου νομιμότητας, λόγω έλλειψης ελεγκτικής αρμοδιότητας.

ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:υπηρεσίες υποστήριξης σε θέματα Φορολογικής Διαχείρισης, Λογιστικής, Προϋπολογισμού, Ταμειακού Προγραμματισμού (cash flow), Ταμειακής διαχείρισης, Χρηματοοικονομικών Συμβουλών και Δημοσιονομικών αναφορών:  Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, δοθέντος ότι η συνολική αξία της εισαχθείσας προς έλεγχο συμφωνίας – πλαίσιο της δημόσιας επιχείρησης «….», συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος προαίρεσης και της συναφθείσας ήδη τροποποιητικής σύμβασης αυτής, δεν υπερβαίνει το κατώτατο όριο του 1.700.000,00 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ), το οποίο ισχύει κατά τον χρόνο που το Κλιμάκιο επιλαμβάνεται του ελέγχου, η εν λόγω συμφωνία – πλαίσιο δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο. Κατά συνέπεια, απαραδέκτως εισάγεται για έλεγχο ο φάκελος με τα σχετικά στοιχεία αυτής, καθόσον το Κλιμάκιο έχει πλέον καταστεί αναρμόδιο για τη διενέργειά του.ΑΝΑΘΕΩΡΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/360/2024