Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΣτΕ/868/1997

Επειδή, όπως ήδη έχει κριθεί (ΣτΕ Ολομ. 4358-61/1997), από τις διατάξεις του άρθρου 4 παράγραφοι 2, 4, 5 και 6 του ν. 1418/1984 (όπως η παρ. 6 τροποποιήθηκε με τα άρθρα 1 παράγραφοι 4 και 5α του ν. 2229/1994 και δέκατο τρίτο παρ. 4 του ν. 2338/1995) και των άρθρων 10 παρ. 3, 17 παρ. 7 και 8, 18 19 παρ. 2 και 20 του π.δ. 609/1985 προκύπτει ότι όσοι συμμετέχουν σε διαγωνισμό μπορούν να υποβάλλουν αντιρρήσεις μόνο για τα στάδια προεπιλογής, κατάθεσης των προσφορών (τεχνικών και οικονομικών) και αξιολόγησης των τεχνικών προσφορών και μόνο για λόγους που ανακύπτουν κατά το αντίστοιχο στάδιο. Αντιθέτως, για το στάδιο της εξέτασης ή αξιολόγησης - όταν απαιτείται τέτοια αξιολόγηση - των οικονομικών προσφορών, στάδιο κατά το οποίο έχει ήδη επιληφθεί η επιτροπή εισήγησης για ανάθεση και, σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 4 του ν. 1418/1984, έχει εκφέρει τη σύμφωνη γνώμη της για την έγκριση του αποτελέσματος της δημοπρασίας, δεν προβλέπεται, ως τυπικό στοιχείο της διαδικασίας, η υποβολή αντιρρήσεων για λόγους που ανακύπτουν κατά το στάδιο αυτό. Υποβολή αντιρρήσεων, σύμφωνα με το άρθρο 20 του π.δ. 609/1985, δεν προβλέπεται ούτε κατά του πρακτικού με το οποίο η επιτροπή εισήγησης για ανάθεση, εκφέροντας τη σύμφωνη γνώμη της για την έγκριση του αποτελέσματος της δημοπρασίας, γνωμοδοτεί για τον αποκλεισμό υποψήφιου αναδόχου που δεν αιτιολόγησε την υπερβολικά χαμηλή προσφορά του. Συνεπώς η αιτούσα αβασίμως προβάλλει ότι η προσβαλλόμενη πράξη εκδόθηκε κατά παράβαση των πιο πάνω διατάξεων και κατά παράλειψη ουσιώδους τύπου της διαδικασίας, επειδή δεν της κοινοποιήθηκε προηγουμένως το πρακτικό με το οποίο η επιτροπή εισήγησης για ανάθεση γνωμοδότησε για να απορριφθεί η οικονομική προσφορά της ως μη αιτιολογημένη και έτσι η αιτούσα δεν μπόρεσε να ασκήσει τις κατά το άρθρο 20 του π.δ. 609/1985 αντιρρήσεις της κατά του πιο πάνω πρακτικού.

Αποκλεισμός από αρμόδια όργανα διενέργειας διαγωνισμών φορέων και μετά την τεχνική αξιολόγηση των προσφορών τους.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Οι αρμόδιες επιτροπές διαγωνισμού, αφού ενημερωθούν αρμοδίως από την αναθέτουσα αρχή για τα επαγγελματικά παραπτώματα φορέων, μπορούν, εφόσον κρίνουν ότι οι προηγούμενες σχετικές αποφάσεις είναι νομικώς πλημμελείς, λόγω μη συνδρομής των νομίμων προϋποθέσεων, να προβούν, ακόμη και μετά την διαδικασία τεχνικής αξιολόγησης των προσφορών, σε αποκλεισμό των φορέων αυτών από την περαιτέρω διαδικασία του διαγωνισμού με αιτιολογημένες αποφάσεις, οι οποίες θα ανακαλούν μερικά, δηλαδή ως προς αυτούς, τις αποφάσεις με τις οποίες έγιναν τυπικά δεκτές οι προσφορές τους.

Η προσφεύγουσα εταιρεία, με την προδικαστική προσφυγή, ζητά την ανάκληση της πράξης έγκρισης του Πρακτικού αξιολόγησης των δικαιολογητικών και τεχνικών προσφορών σε έναν ανοικτό ηλεκτρονικό διαγωνισμό. Ο διαγωνισμός αφορά την ανάθεση εργασιών απεντόμωσης, μυοκτονίας και απολύμανσης των χώρων εργασίας, αρχείων, αποθηκών και εργοταξίων των υπηρεσιών του φορέα, με προϋπολογισμένη δαπάνη 148.100,18 € χωρίς ΦΠΑ για δύο χρόνια. Αιτημα της προσφεύγουσας είναι η κατάργηση της πράξης που έκανε αποδεκτές τις προσφορές άλλων διαγωνιζόμενων, υποστηρίζοντας ότι η Αναθέτουσα Αρχή εσφάλμησε στην αποδοχή αυτών.

Ο προσφυγών ζητά την ακύρωση της απόφασης 298/20.7.2021 της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου, η οποία απέκλεισε την προσφεύγουσα ένωση οικονομικών φορέων και ενέκρινε τις προσφορές των άλλων διαγωνιζόμενων. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά Πιλοτικές Δράσεις Προώθησης, Στήριξης και Παρακολούθησης της Κοινωνικοποίησης και Ένταξης των Περιθωριοποιημένων Ομάδων στο Δήμο (Διαδημοτικό Κοινωνικό Δίκτυο), με εκτιμώμενη αξία 362.903,23 € άνευ ΦΠΑ. Οι λόγοι της προσφυγής είναι ο αποκλεισμός λόγω μη πλήρωσης ελαχίστων απαιτήσεων σε κριτήρια αξιολόγησης και ελλείψεις στη δομή της προσφοράς.

Η προσφεύγουσα εταιρεία με την προδικαστική προσφυγή της επιδιώκει την ακύρωση της απόφασης της Συγκλήτου του Γεωπονικού Πανεπιστημίου, η οποία ενέκρινε το Πρακτικό 1 περί αποσφράγισης και αξιολόγησης των υποφακέλων «Δικαιολογητικά Συμμετοχής – Τεχνική Προσφορά». Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την «ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΘΥΡΩΝ ΠΥΡΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΚΤΗΡΙΩΝ ΤΟΥ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ» συνολικής προϋπολογισθείσας αξίας 172.765,29 ευρώ. Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι οι προσφορές των άλλων διαγωνιζόμενων εταιρειών αποκλίνουν από τις τεχνικές προδιαγραφές που ορίζει η διακήρυξη, ενώ εσφαλμένα έγιναν δεκτές και βαθμολογήθηκαν με 100 βαθμούς. Ζητεί τον αποκλεισμό αυτών των εταιρειών από το διαγωνισμό.

Οι προσφεύγουσες εταιρίες (ανώνυμες στο κείμενο) ασκούν προδικαστικές προσφυγές (με αριθμούς ΓΑΚ 106/6-2-2018 και 105/6-2-2018) κατά της απόφασης του Υπαρχηγού του ΓΕΑ (Φ831/818/Σ.169/23-1-2018), με τις οποίες ζητούν την ακύρωση της πράξης ως προς την απόρριψη των προσφορών τους και την πλήρη αποδοχή τους για τον διαγωνισμό προμήθειας ενός αξονικού τομογράφου 256 τομών. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την προμήθεια του συγκεκριμένου ιατρικού εξοπλισμού για το 251 ΓΝΑ, με προϋπολογισμό 1.488.000 € (συμπ. ΦΠΑ), σύμφωνα με τις προδιαγραφές της διακήρυξης (CPV 33115200-1). Οι προσφεύγουσες επικαλούνται παράβαση κριτηρίων αξιολόγησης, τεχνικές αποκλίσεις και εσφαλμένη εφαρμογή των όρων της διακήρυξης, ισχυριζόμενες ότι πληρούν όλες τις απαιτήσεις (π.χ. ανασύνθεση εικόνας, χρόνοι περιστροφής λυχνίας, δυνατότητες γεννήτριας). Η απόφαση εξετάζει λεπτομερώς τους ισχυρισμούς και τις αντιρρήσεις των μερών.

Λειτουργία εγκατάστασης επεξεργασίας λυμάτων...Με τα δεδομένα αυτά και λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ε.Δ. βαθμολόγησε τους υποψηφίους, χωρίς όμως να επικαλείται και να παραθέτει συγκεκριμένα τα ειδικότερα στοιχεία των τεχνικών προσφορών που αιτιολογούν και παράλληλα δικαιολογούν τις αποκλίσεις στη δοθείσα βαθμολογία, ενώ, περαιτέρω, δεν αιτιολογεί την απόρριψη των υποβληθεισών (με την από 16.4.2007 ένσταση) αιτιάσεων κατά του παραδεκτού της τεχνικής προσφοράς της αναδειχθείσας ως αναδόχου Κ/ΞΙΑΣ, ώστε να είναι δυνατός ο δικαστικός έλεγχος της σχετικής κρίσης, η σχετική διαδικασία αξιολόγησης καθίσταται για την αιτία αυτή νομικώς πλημμελής.

ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.6/2508/2009

ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΩΝ:(...)Επί της ελεγχόμενης διαδικασίας κρίνονται τα ακόλουθα: Κατ’ επιταγή της αρχής της διαφάνειας, η οποία διέπει τις διαδικασίες ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων, η αναθέτουσα αρχή οφείλει να λαμβάνει θέση επί της ουσίας σε προσφυγές διαγωνιζόμενων που άπτονται αμιγώς τεχνικών ζητημάτων, απαντώντας επαρκώς και αιτιολογημένα, πριν προβεί στην κατακύρωση του αποτελέσματος του διαγωνισμού. Η υποχρέωση της αναθέτουσας αρχής να απαντήσει αιτιολογημένα στις προσφυγές των διαγωνιζομένων επιβάλλεται και από τις διατάξεις που προβλέπουν τον προσυμβατικό έλεγχο των δημοσίων συμβάσεων από το Ελεγκτικό Συνέδριο, καθώς σε αντίθετη περίπτωση καθίσταται αδύνατος, ενόψει της φύσης των προβαλλόμενων λόγων, ο δικαστικός έλεγχος της νομιμότητας της οικείας σύμβασης (Ε.Σ. VI Τμ. αποφ. 2509/2009, 780/2011). Εν προκειμένω, η απόρριψη για τυπικούς λόγους, με την 228/2016 απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής, της προδικαστικής προσφυγής της εταιρείας «......» κατά της τεχνικής προσφοράς της εταιρείας «......» δεν είναι νόμιμη. Τούτο διότι, αφού οι λόγοι της προσφυγής αυτής, όπως εκτίθενται ανωτέρω, αφορούσαν σε τεχνικής φύσης ζητήματα, όφειλε η Επιτροπή του διαγωνισμού, προκειμένου να κρίνει αποδεκτή την εν λόγω τεχνική προσφορά, να απαντήσει αιτιολογημένα, κατ’ επιταγή της αρχής της διαφάνειας, στις αιτιάσεις της προσφεύγουσας εταιρείας, ώστε να καταστεί δυνατός ο έλεγχος νομιμότητας της διαγωνιστικής διαδικασίας από το Ελεγκτικό Συνέδριο. Η πλημμέλεια δε αυτή καθιστά μη νόμιμη τη διαδικασία τεχνικής αξιολόγησης της προσφοράς της ανωτέρω εταιρείας, η οποία, σε κάθε περίπτωση, δεν αποδεικνύεται ότι υπέβαλε την τεχνική της προσφορά σύμφωνα με τα οριζόμενα από το άρθρο 10.3.1 της διακήρυξης. Συνεπώς, είναι μη νόμιμη η κατακύρωση στην εταιρεία «......» του αποτελέσματος του διαγωνισμού.(ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/Τμ.6/1344/2017

Καταβολή αποζημίωσης σε έκτακτο διδακτικό προσωπικό:..Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη νομική σκέψη που προηγήθηκε, οι φερόμενοι ως δικαιούχοι των ελεγχόμενων χρηματικών ενταλμάτων πληρωμής μη νόμιμα παρείχαν τις υπηρεσίες τους στο ...., κατά παραδοχή των προβαλλόμενων από την Επίτροπο λόγων διαφωνίας. Και τούτο διότι, αν και σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 3861/2010, στο πρόγραμμα «ΔΙΑΥΓΕΙΑ» αναρτάται και η πράξη διορισμού και η σύμβαση, αμφότερες δε ισχύουν, κατά τη ρητή διατύπωση του άρθρου 4 του ως άνω νόμου, από τον χρόνο ανάρτησής τους, εν προκειμένω οι συμβάσεις πρόσληψης ουδέποτε δημοσιεύτηκαν. Πλην όμως, το Κλιμάκιο κρίνει ότι τα αρμόδια όργανα του .... ενήργησαν χωρίς πρόθεση καταστρατήγησης των οικείων διατάξεων, αφού συγγνωστώς υπέλαβαν ότι παρέλκει η ξεχωριστή ανάρτηση στο πρόγραμμα ΔΙΑΥΓΕΙΑ περιλήψεων των οικείων συμβάσεων εργασίας του διδακτικού προσωπικού, ενόψει του ότι η περιγραφή του αντικειμένου εργασίας και οι βασικοί όροι απασχόλησής του εμπεριέχονται στις δημοσιευθείσες πρυτανικές πράξεις πρόσληψης.Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, η εντελλόμενη δαπάνη είναι μη νόμιμη, ωστόσο, τα ελεγχόμενα χρηματικά εντάλματα πληρωμής θα μπορούσαν να θεωρηθούν λόγω συγγνωστής πλάνης, αν δεν είχε λήξει το οικονομικό έτος 2018, τις πιστώσεις του προϋπολογισμού του οποίου βαρύνουν.

Η εκτέλεση των Δημοσίων έργων διέπεται από τις διατάξεις του προαναφερόμενου νόμου(1418/1984), καθώς και από εκείνες του π.δ/τος 609/1985 (Α΄ 223), η δε ανάθεσή της κατασκευής τους γίνεται με βάση σχετική μελέτη (άρθρο 4 παρ. 3 του ν. 1418/1984).Αν και ευέλικτη, όμως, η διαδικασία του πρόχειρου διαγωνισμού δεν στερείται τελείως τυπικότητας, αφού, με τη συμμετοχή περισσότερων υποψηφίων και την πρόβλεψη συλλογικού γνωμοδοτικού οργάνου για την αξιολόγηση των προσφορών, ο νομοθέτης απέβλεψε στην εξασφάλιση στοιχειωδών εγγυήσεων διαφάνειας, όσον αφορά την επιλογή του αναδόχου. Με την ελάχιστη δε αυτή διαφάνεια και την ισότιμη συμμετοχή των υποψηφίων στον πρόχειρο διαγωνισμό δεν συμβιβάζεται η κατακύρωση του αποτελέσματός του σε υποψήφιο του οποίου η προσφορά είτε υποβλήθηκε μετά την παρέλευση της ταχθείσας προς τούτο προθεσμίας, είτε δεν πληρούσε τις ελάχιστες τεχνικές απαιτήσεις που είχε καθορίσει η Αναθέτουσα Αρχή.