ΓΝΩΜΗ/Δ-ΕΑΔΗΣΥ/30/2020

Η ΕΑΑΔΗΣΥ πήρε απόφαση να εκδώσει σύμφωνη γνώμη για την προσφυγή σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης από την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, σχετικά με την ανάθεση σύμβασης παροχής υπηρεσιών μεταφοράς μαθητών πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης για τη διεξαγωγή του αντικειμένου της κολύμβησης στην Περιφερειακή Ενότητα Ημαθίας. Η σύμβαση είχε προϋπολογισμό 7.053,12€ και αφορούσε το Α’ τρίμηνο του σχολικού έτους 2019-2020. Η απόφαση βασίστηκε στο άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ' του ν. 4412/2016, λόγω κατεπείγουσας ανάγκης που προέκυψε από απρόβλεπτες περιστάσεις, χωρίς να απορρέει από ευθύνη της Περιφέρειας. Η γνώμη εγκρίθηκε μόνο για το υπόλοιπο χρονικό διάστημα της σύμβασης, από 06-03-2020 έως 13-03-2020, καθώς το μεγαλύτερο μέρος της περιόδου είχε ήδη παρελθεί.

Η απόφαση 508 της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών απορρίπτει την ενδικοφανή προσφυγή εταιρίας χονδρικού εμπορίου παλαιών σιδήρων και μετάλλων (scrap) κατά της οριστικής πράξης διορθωτικού προσδιορισμού Φ.Π.Α. και επιβολής προστίμου για τη φορολογική περίοδο 01/01/2018 - 31/12/2018. Η φορολογική αρχή είχε καταλογίσει φόρο ύψους 69.913,30 € και πρόστιμο 34.956,65 €, συνολικού ποσού 104.869,95 €, καθώς δεν αναγνώρισε προς έκπτωση τον ΦΠΑ που αναλογούσε σε σαράντα πέντε (45) τιμολόγια συνολικής καθαρής αξίας 347.194,78 € που κρίθηκαν εικονικά. Η προσφεύγουσα υποστήριξε ότι οι συναλλαγές ήταν πραγματικές. Η ΔΕΔ απέρριψε τους ισχυρισμούς, κρίνοντας ότι ο εκδότης των τιμολογίων δεν διέθετε τις απαραίτητες υποδομές (εγκαταστάσεις, οχήματα, προσωπικό) ούτε είχε προβεί σε αγορές αποθεμάτων, επιβεβαιώνοντας έτσι την εικονικότητα των συναλλαγών.

Η απόφαση της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ), με αριθμό 232/10.02.2025, απορρίπτει την ενδικοφανή προσφυγή κατά πράξης επιβολής προστίμου 250,00€, βάσει του άρθρου 53 του ν. 5104/2024, που επιβλήθηκε από την Δ.Ο.Υ. Καρδίτσας. Ο προσφεύγων τιμωρήθηκε λόγω εκπρόθεσμης υποβολής της Δήλωσης Απόδοσης Περιβαλλοντικού Τέλους (άρθρου 79 του ν. 4819/2021) για το 2ο τρίμηνο του 2024, η οποία υποβλήθηκε 9 μέρες εκπρόθεσμα. Ο προσφεύγων ισχυρίστηκε ότι το πρόστιμο ήταν υπέρογκο και αντιτίθετο στην αρχή της αναλογικότητας, δεδομένου ότι το οφειλόμενο περιβαλλοντικό τέλος ήταν μόνο 2,52€. Η ΔΕΔ απέρριψε τον ισχυρισμό, τονίζοντας ότι το μέτρο δεν είναι προδήλως ακατάλληλο και ότι η φορολογική αρχή δεν διαθέτει διακριτική ευχέρεια να προσδιορίζει το ύψος των προστίμων ανάλογα με τις ειδικότερες συνθήκες της παράβασης, αποκλείοντας έτσι το θέμα παραβίασης της αρχής της αναλογικότητας.

Εγκυρότητα συνομολόγησης εγγυήσεων τις οποίες παρείχε το Ελληνικό Δημόσιο προς κάλυψη δανείων διαφόρων επαγγελματιών και επιχειρήσεων.(..)Κατάσταση : Εκκρεμεί αποδοχή 
α) Η δια ηλεκτρονικού μηνύματος (e-mail) παρασχεθείσα από τη Διοίκηση προς τα πιστωτικά ιδρύματα τελική έγκριση συγκεντρωτικών καταστάσεων για την εκταμίευση των ποσών των δανείων με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου, σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. 2/73821/0025/14-12-2007 απόφαση του Υφυπουργού Οικονομίας και Οικονομικών, δεν εχώρησε νομίμως και, συνεπώς, η εν λόγω εγγύηση δεν χορηγήθηκε εγκύρως (ομοφ.). β) Σύμφωνα με το δοθέν ιστορικό, δεν προκύπτει ότι η ανωτέρω παράβαση οφείλεται σε υπαιτιότητα του δανειστή (πιστώτρια Τράπεζα), με συνέπεια το Ελληνικό Δημόσιο να μην απαλλάσσεται, εκ μόνου του λόγου τούτου, από την υποχρέωσή του να ικανοποιήσει τα αντίστοιχα αιτήματα κατάπτωσης της συγκεκριμένης εγγύησής του (πλειοψ.). γ) Η εκ μέρους του Δημοσίου επίκληση της προκειμένης ακυρότητας, θα παρίστατο, ενόψει των διδομένων πραγματικών περιστατικών, ως καταχρηστική (ομοφ.). Παραπέμπεται στην Ολομέλεια. Εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 221/2016 γνωμ. της Β΄ Ολομέλειας Διακοπών ΝΣΚ.

Εξοδα κίνησης.(...) ζητείται να ανακληθεί η 49/2012 Πράξη του Τμήματος 1.Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν στην προηγούμενη σκέψη κατά πλειοψηφία δεκτά η προσβαλλόμενη πράξη δεν έσφαλε στην ερμηνεία των κρίσιμων διατάξεων, κρίνοντας ότι τα έξοδα κίνησης χορηγούνται στους Προέδρους των τοπικών συμβουλίων για την πραγματοποίηση μόνο των μετακινήσεων που είναι αναγκαίες για την εκπλήρωση των θεσμικών καθηκόντων τους και ότι, συνακόλουθα, απαιτούνται ως δικαιολογητικά της σχετικής δαπάνης δημόσια έγγραφα (τα Πρακτικά συνεδριάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου) από τα οποία να προκύπτει η μετακίνησή τους για το σκοπό αυτόν, οι δε περί του αντιθέτου λόγοι ανάκλησης πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι.  Επιπλέον, αβασίμως προβάλλεται ότι η προσβαλλόμενη πράξη είναι αναιτιολόγητη, καθόσον το συμπέρασμα στο οποίο καταλήγει προκύπτει αυτόθροα από την υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών που έγιναν δεκτά στον εφαρμοζόμενο κανόνα δικαίου, όπως αυτός ερμηνεύτηκε.  Εξάλλου, στο μέτρο που δεν αμφισβητείται ότι η κρίσιμη παροχή αφορά σε πραγματικές δαπάνες και δεν έχει επιδοματικό χαρακτήρα, η απαίτηση προσκόμισης δικαιολογητικών που πιστοποιούν την διενέργεια πραγματικών υπηρεσιακών μετακινήσεων δεν περιορίζει την αξίωση των δικαιούχων ούτε τους επιβαρύνει υπέρμετρα με το κόστος των μετακινήσεων αυτών, όπως αβασίμως ισχυρίζονται οι αιτούντες.  Κατ΄ ακολουθία αυτών που προηγουμένως κρίθηκαν, η κρινόμενη αίτηση ανάκλησης πρέπει να απορριφθεί.

ΑΠΟΔΟΧΕΣ:Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, η εντελλόμενη δαπάνη παρίσταται, κατά την πλειοψηφήσασα γνώμη, μη νόμιμη και, ως εκ τούτου, το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα πληρωμής δεν πρέπει, καταρχήν, να θεωρηθεί. Ωστόσο, ενόψει των πραγματικών περιστατικών της υπό κρίση υπόθεσης και συγκεκριμένα της εκδόσεως της 23151/11.7.2017 κοινής απόφασης των Υπουργών Εσωτερικών και της Υπουργού Διοικητικής Ανασυγκρότησης, με την οποία, κατ’ εκτίμηση των συμπερασμάτων της από 27.1.2010 πορισματικής έκθεσης του…, συντελέστηκε ο διορισμός του…., συγγνωστώς τα αρμόδια όργανα του Δήμου ........ υπέλαβαν ότι υποχρεούνται να προβούν στην τοποθέτηση του φερόμενου ως δικαιούχου στις υπηρεσίες του Δήμου και να καταβάλουν σε αυτόν τις ανάλογες για τη θέση και το βαθμό του αποδοχές. Ως εκ τούτου και δοθέντος ότι ο εν λόγω υπάλληλος απασχολήθηκε σε κενή οργανική θέση του Δήμου ........ λόγω πλάνης που δικαιολογημένα συνέτρεξε στο πρόσωπο των αρμοδίων οργάνων του Δήμου, πρέπει να καταβληθούν σ’ αυτόν οι αποδοχές που δικαιούται κατά το νόμο να λάβει για την εργασία που παρείχε από τις 18.8.2017, ημερομηνία ανάληψης υπηρεσίας, έως την κοινοποίηση της παρούσας πράξης στον οικείο φορέα. Κατά την μειοψηφήσασα δε γνώμη είναι νόμιμη η εντελλόμενη με το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα πληρωμής δαπάνη, σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν ανωτέρω, και πρέπει αυτό να θεωρηθεί. Η γνώμη, όμως, αυτή δεν εκράτησε.

Αδυναμία παράτασης των χρονικών διαστημάτων τήρησης μακροχρόνιων υποχρεώσεων Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης – Κριτήρια συνδρομής ανωτέρας βίας για τη μη τήρηση των ανωτέρω υποχρεώσεων.​(...)α) Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 30 παρ. 4 του Κανονισμού ΕΚ 1260/1999 και του άρθρου 32 παρ. 2 εδ. α', γ' και δ' και παρ. 3 της κ.υ.α. με αριθμό 393393/5188/10-9-2001, σε συνδυασμό και με τις αιτιολογικές σκέψεις 6 και 18 του Κανονισμού ΕΚ 1257/1999, τις διατάξεις του άρθρου 2 του ιδίου κανονισμού, καθώς και την αιτιολογική σκέψη 41 του Κανονισμού ΕΚ 1260/1999, το προβλεπόμενο διάστημα της πενταετίας, για τον μηχανολογικό εξοπλισμό (και της δεκαετίας για τις κτιριακές εγκαταστάσεις) ερμηνεύεται υπό την έννοια ότι αποτελεί την ελάχιστη διάρκεια των υποχρεωτικών δεσμεύσεων που επιβάλλουν οι διατάξεις αυτές, χωρίς την παροχή δυνατότητας παράτασης του χρόνου έναρξης ή συνέχισής της, μετά την, κατά το άρθρο 32 της κ.υ.α. με αριθμό 393393/5188/10-9-2001, διακοπή της λειτουργίας της επιχείρησης. β) Εναπόκειται στο φορέα να αποδείξει ότι πληρούται το αντικειμενικό και υποκειμενικό κριτήριο ύπαρξης ανωτέρας βίας και στην ερωτώσα υπηρεσία, αφού λάβει υπόψη της το προεκτεθέν νομοθετικό και νομολογιακό πλαίσιο, να εξακριβώσει την βασιμότητα των προβαλλόμενων ισχυρισμών και πραγματικών περιστατικών και να εκτιμήσει αν, δεδομένων των αντικειμενικών περιστάσεων, ο φορέας επέδειξε την αναμενόμενη επιμέλεια για την τήρηση των επίμαχων υποχρεώσεων και συμμορφώθηκε προς τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 30 παρ. 2 του Κανονισμού ΕΚ 1750/1999, σε συνδυασμό με το άρθρο 32 παρ.2γ της κ.υ.α. 393393/5188/10-9-2001 (ομόφ.).

Δυνατότητα παράτασης του χρόνου παράδοσης του συμβατικού αντικειμένου και του χρονοδιαγράμματος υλοποίησης σύμβασης προμήθειας, μετά την άπρακτη πάροδο του προβλεπόμενου στη σύμβαση χρόνου παράδοσης. Προσδιορισμός των οργάνων που έχουν γνωμοδοτική και αποφασιστική αρμοδιότητα επί ζητημάτων τροποποίησης της σύμβασης, κήρυξης της προμηθεύτριας ως έκπτωτης και παράτασης του συμβατικού χρόνου παράδοσης.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή
α) Η γνωμοδοτική αρμοδιότητα για τα ζητήματα εφαρμογής των άρθρων 132, 203 και 206 του ν. 4412/2016 ανήκει στην Επιτροπή Παρακολούθησης και Παραλαβής του άρθρου 221 παρ. 1 ζ΄ και 11 β΄ και ζ΄ του ιδίου νόμου. Η ως άνω Επιτροπή είναι, περαιτέρω, αρμόδια να γνωμοδοτήσει για το ζήτημα της δυνατότητας υλοποίησης του συμβατικού αντικειμένου, το οποίο προϋποθέτει ουσιαστική εκτίμηση των υφιστάμενων πραγματικών περιστατικών και, ως εκ τούτου, δεν ανήκει στην αρμοδιότητα του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους. β) Λόγω της λήξης του συμβατικού χρόνου παράδοσης της προμήθειας, η αναθέτουσα αρχή οφείλει να διερευνήσει την συνδρομή των προϋποθέσεων για την έκπτωση της προμηθεύτριας εταιρείας, δεδομένου ότι η κύρωση αυτή επιβάλλεται από τη Διοίκηση κατά δέσμια αρμοδιότητα. Εφόσον κριθεί ότι δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις για την κήρυξη της προμηθεύτριας έκπτωτης, παρέχεται η δυνατότητα παράτασης του συμβατικού χρόνου παράδοσης και εν γένει του χρονοδιαγράμματος υλοποίησης της σύμβασης, για ένα εύλογο χρονικό διάστημα, κατ΄ εφαρμογή των άρθρων 200, 288, 341 και 342 του Α.Κ. γ) Σε κάθε περίπτωση είναι δυνατόν να επιδιωχθεί η λύση της σύμβασης προμήθειας, με την έκδοση μονομερούς εκτελεστής πράξης της Αναθέτουσας Αρχής, εάν μετά την επανεκτίμηση του αντικειμένου της σύμβασης διαπιστωθεί ότι, υπό τις διαμορφωθείσες πλέον πραγματικές συνθήκες, η ικανοποίηση του επιδιωκόμενου με την κατάρτισή της δημόσιου σκοπού, καθίσταται πλέον ατελέσφορη και αντίθετη προς το δημόσιο συμφέρον (ομόφωνα).

ΣΤΕ –αίτηση ασφαλιστικών μέτρων  –διακήρυξη –διαγωνισμός –ανάθεση –μελέτες(...) Επειδή, η διαδικασία ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων υπηρεσιών κατά τις διατάξεις του ν. 3316/2005, όπως οι διατάξεις αυτές ερμηνεύονται υπό το φως των θεμελιωδών κανόνων της οδηγίας 2004/18/ΕΚ, διέπεται από την αρχή της διαφάνειας, η οποία, προς διασφάλιση της ίσης μεταχειρίσεως των διαγωνιζομένων, επιβάλλει στην αναθέτουσα αρχή την υποχρέωση να περιγράφει με σαφήνεια στη διακήρυξη και στα τεύχη που τη συνοδεύουν τους όρους του διαγωνισμού καθώς και τις πραγματικές συνθήκες, υπό τις οποίες θα κληθεί να παράσχει ο ανάδοχος τις υπό ανάθεση υπηρεσίες, ούτως ώστε κάθε ενδιαφερόμενος αφ’ενός να διαθέτει όλες τις πληροφορίες που του είναι απαραίτητες..Επειδή,η αιτούσα εταιρεία υπέβαλε ...ένσταση, με την οποία προέβαλε, μεταξύ άλλων, τα εξής: «[…] Σοβαρότατη παράλειψη της προκήρυξης είναι ότι στα τεύχη του διαγωνισμού απουσιάζει το κύριο και ουσιαστικό στοιχείο, δηλαδή οι τεχνικές προδιαγραφές...Επειδή, με τις προαναφερόμενες διατάξεις του άρθρου 7 παρ. 4 και 6 και των άρθρων 14 επ. του ν.3316/2005 επαναλαμβάνονται.., κανόνες του παραγώγου κοινοτικού δικαίου περί δημοσίων συμβάσεων υπηρεσιών, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται ο κανόνας, ότι τα κριτήρια ποιοτικής επιλογής, ήτοι κριτήρια δυνάμει των οποίων πιστοποιείται η καταλληλότητα και αποδεικνύεται η τεχνική και επαγγελματική ικανότητα των υποψηφίων, δεν δύνανται, κατ’αρχήν, να τίθενται ως κριτήρια ανάθεσης της σύμβασης..Επειδή, περαιτέρω, κατά την κρίση της Επιτροπής, αβασίμως επικαλείται η Διοίκηση ως λόγο δημοσίου συμφέροντος, που επιβάλλει την απόρριψη της κρινομένης αιτήσεως, την ανάγκη ταχείας ολοκληρώσεως της διαδικασίας, προκειμένου να μην διακοπεί η χρηματοδότηση του έργου από το κοινοτικό Ταμείο Συνοχής..η Επιτροπή Αναστολών κρίνει ότι πρέπει να γίνει δεκτή η κρινομένη αίτηση και να ανασταλεί η περαιτέρω πρόοδος της διαδικασίας

Με τα δεδομένα αυτά και ενόψει όσων έγιναν δεκτά στην υπό ΙΙ.Β νομική σκέψη, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η δήλωση παραίτησης του δικαιούχου του ελεγχόμενου χρηματικού εντάλματος από την Υπηρεσία υποβλήθηκε υπό συνθήκες κατά τις οποίες ο ανωτέρω βρισκόταν σε ψυχική – διανοητική διαταραχή που περιόριζε αποφασιστικά τη λειτουργία της βούλησής του, όπως προκύπτει από τα από 2.5.2017, 20.6.2017 και 9.3.2018 πιστοποιητικά εξέτασης του Διευθυντή Ψυχιατρικής Κλινικής του Γενικού Νοσοκομείου ….., τα οποία εκτιμήθηκαν σχετικώς από τα αρμόδια όργανα της Περιφέρειας ....... Στα ως άνω, εκδοθέντα από ιατρό δημόσιου νοσηλευτικού ιδρύματος, πιστοποιητικά εκτίθενται λεπτομερώς τα συμπτώματα του εξετασθέντος και η διαγνωσθείσα ασθένειά του, η ειδική φαρμακευτική αγωγή που του χορηγήθηκε, η σύσταση τακτικής ανά δίμηνο παρακολούθησης της κατάστασής του, καθώς και η εκτίμηση ότι κατά τον κρίσιμο εν προκειμένω χρόνο υποβολής της παραίτησης (Ιούλιο – Αύγουστο 2016) τελούσε σε κατάσταση διανοητικής διαταραχής και σύγχυσης, η οποία περιόριζε καθοριστικά την λειτουργία της βούλησής του. Βάσει του προεκτεθέντος περιεχομένου των πιστοποιητικών, η εκτίμηση αυτή του θεράποντος ιατρού παρίσταται επαρκώς αιτιολογημένη, δοθέντος ότι το διαρρεύσαν από την υποβολή της δεύτερης αίτησης παραίτησης (2.8.2016) μέχρι την πρώτη ιατρική εξέταση (27.4.2017) χρονικό διάστημα είναι σύντομο (10 μήνες), λαμβανομένης υπόψη της μακρόχρονης διάρκειας της διαγνωσθείσας πάθησης και της ιδιαίτερης φύσης της, η οποία καθιστά δυσχερή την απόδειξη της συνδρομής της με την παράθεση πραγματικών περιστατικών. Συνεπώς, η υπ’ αυτές τις συνθήκες υποβληθείσα δήλωση παραίτησης είναι, κατ’ άρθρο 131 του Αστικού Κώδικα, άκυρη, ομοίως δε και η αποδεχθείσα αυτήν 137321/30.8.2016 απόφαση της Περιφερειάρχη ......, με την οποία διαπιστώθηκε η λύση του υπαλληλικού δεσμού και η οποία νομίμως ανακλήθηκε για τον λόγο αυτό (ασχέτως της συνδρομής ή μη του «όλως επικουρικά» προβληθέντος δευτέρου λόγου ανάκλησης), εντός ευλόγου χρόνου, με την νεότερη 86190/25.5.2018 απόφαση, παρά τα αντιθέτως προβαλλόμενα από τη διαφωνούσα Επίτροπο.