Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1331/2026

Πρόκειται για την υπ' αριθμ. 1334/2026 απόφαση του Εβδόμου Τμήματος (Ζ' Θερινού) του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία εκδόθηκε επί των προσφυγών του Υπουργείου Πολιτισμού και της αναδόχου κοινοπραξίας κατά της 328/2026 Πράξης του Ε' Κλιμακίου. Με την προσβαλλόμενη Πράξη είχε κριθεί ότι κωλύεται η υπογραφή της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Μετατροπή του κτιρίου SILO σε Μουσείο Εναλίων Αρχαιοτήτων», λόγω μη νόμιμης υποκατάστασης του αρχικού αναδόχου από την κατασκευαστική κοινοπραξία. Το Δικαστήριο, εκτιμώντας τη σπουδαιότητα των νομικών ζητημάτων που αφορούν τη σύσταση κοινοπραξίας μετά την υπογραφή σύμβασης και τη σχέση της με τις διατάξεις περί τροποποίησης συμβάσεων, αποφάσισε να παραπέμψει την υπόθεση προς εκδίκαση στην Επταμελή Σύνθεση του ίδιου Τμήματος κατά τη δικάσιμο της 22ας Σεπτεμβρίου 2026.

Το Ε' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, συνεδρίασε στις 19 Μαΐου 2026, για να ελέγξει τη νομιμότητα της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου της Περιφέρειας Αττικής «Κατασκευή νέας χάραξης και βελτίωση υφιστάμενης στην Π.Ε.Ο. Αθηνών-Θηβών (Β΄ Τμήμα)», η αρχική σύμβαση του οποίου είχε ελεγχθεί με την 327/2024 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο διαπίστωσε ελλείψεις στον υποβληθέντα φάκελο, όπως η ανάγκη προσκόμισης διευκρινίσεων για την περιβαλλοντική αδειοδότηση, τη σύσταση της κατασκευαστικής κοινοπραξίας, την παράταση τμηματικής προθεσμίας, τη σχέση των νέων εργασιών με το αρχικό έργο και την τεκμηρίωση των απρόβλεπτων περιστάσεων. Κατόπιν αυτών, το Κλιμάκιο αποφάσισε να αναβάλει την έκδοση οριστικής Πράξης, ζητώντας από την αναθέτουσα αρχή να προσκομίσει τα απαραίτητα συμπληρωματικά στοιχεία για την άσκηση του ελέγχου νομιμότητας.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ-ΔΑΝΕΙΑ ΕΜΠΕΙΡΙΑ:«Εγκαταστάσεις Διαχείρισης Αστικών Στερεών Αποβλήτων Νομού ...»(....)Επειδή, σύμφωνα με το άρθρο 13.7.5 της διακηρύξεως, «η εργοληπτική επιχείρηση ή, σε περίπτωση ένωσης εργοληπτικών επιχειρήσεων, τουλάχιστον ένα από τα μέλη αυτής οφείλει να έχει κατασκευάσει και περαιώσει μία τουλάχιστον Μονάδα Επεξεργασίας Αποβλήτων, κατασκευαστικής αξίας τουλάχιστον δώδεκα εκατομμυρίων Ευρώ (12.000.000 €) σε τιμές 1.1.2013 ή δυναμικότητας τουλάχιστον πενήντα χιλιάδων (50.000) τόνων κατ’ έτος. Σημειώνεται ότι τόσο η κατασκευαστική αξία, όσο και η δυναμικότητα αναφέρονται στο μέρος της ΜΕΑ που αφορά σε σύμμεικτα αστικά στερεά απόβλητα». Εν προκειμένω, όπως αναφέρεται στο ... υπόμνημα του Δήμου ...προς αντίκρουση των προαναφερθεισών αιτιάσεων, η Επιτροπή του Διαγωνισμού δεν έλαβε υπόψη της (α) το έργο της εταιρείας ... AG στο … του Καναδά, (β) το έργο της εταιρείας ... AG στη Fusina/Βενετία της Ιταλίας, (γ) και … που έχει υλοποιήσει η εταιρεία ... AG στο Ηνωμένο Βασίλειο, «καθώς έκρινε ότι τα κριτήρια της προκήρυξης πληρούνται από το έργο ‘Βιοαερίου Σκβοντε’ της εταιρείας … και από το έργο ‘ZAB-MBT (βιολογική αποξήρανση και μηχανική διαλογή οικιακών, βιομηχανικών και κατασκευαστικών αποβλήτων)’ της εταιρίας ... AG». Σύμφωνα δε με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω στις σκέψεις 29 και 33, τα κριτήρια της διακηρύξεως πληρούνται αυτοτελώς από το έργο του Βιοαερίου στο Skvode της Σουηδίας της εταιρείας …, εφόσον το έργο αυτό έχει δυναμικότητα 80.000 τόνων κατ’ έτος και η κατασκευαστική του αξία είναι 7.000.000,00 ευρώ, η δε συμμετοχή της εν λόγω εταιρείας ανέρχεται στο 80% του έργου, πληρούται, δηλαδή, και μόνο με το έργο αυτό η προϋπόθεση για κατασκευή και περαίωση μιας τουλάχιστον μονάδας επεξεργασίας αποβλήτων, κατασκευαστικής αξίας τουλάχιστον 12.000.000,00 ή δυναμικότητας τουλάχιστον 50.000 τόνων κατ’ έτος. Με τα δεδομένα αυτά, όλοι οι παρατεθέντες στην προηγούμενη σκέψη λόγοι, που αφορούν τα έργα υπό στοιχεία (α), (β) και (γ) είναι απορριπτέοι ως αλυσιτελείς. Κηρύσσει την δίκη κατηργημένη κατά το μέρος που αφορά τις ενώσεις εταιρειών «…». Απορρίπτει την κρινόμενη αίτηση κατά τα λοιπά.

Παραγραφή απαιτήσεων αναδόχου κοινοπραξίας - Εγκυρότητα εκχώρησης απαιτήσεων.Οι απαιτήσεις της Κοινοπραξίας με την επωνυμία «…ΟΑΚΑ», που απορρέουν από την υπ’ αριθ. 3382/2009 απόφαση του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών έχουν υποκύψει στην πενταετή παραγραφή του άρθρου 141 του ν. 4270/2014. Η από 19.09.2016 σύμβαση εκχώρησης απαίτησης μεταξύ της ως άνω κοινοπραξίας και της εταιρείας «…» είναι άκυρη έναντι του Ελληνικού Δημοσίου και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα ως προς αυτό.

Δημόσια έργα – Μεταβίβαση ποσοστού συμμετοχής μέλους αναδόχου Κοινοπραξίας προς άλλο μέλος της – Μετονομασία.(..)Κατάσταση :  Αποδεκτή 
Επιτρέπεται μετά από έγκριση της Προϊσταμένης Αρχής α) η μεταβίβαση του ποσοστού συμμετοχής του ενός μέλους της Κοινοπραξίας σε έτερο μέλος της, β) η μετονομασία της Κοινοπραξίας και γ) για την αποδοχή των ως άνω αιτημάτων του αναδόχου, πρέπει να τηρηθούν οι προϋποθέσεις του νόμου περί δημοσίων έργων και η διαδικασία που προβλέπουν οι διατάξεις των άρθρων 5 παρ.6 του Ν 1418/1984 και 51 παρ.1,2,3 του ΠΔ 609/1985 και του άρθρου 20 παρ.2 της Ειδικής Συγγραφής Υποχρεώσεων της υπ’ αριθ.14/2003 Συμβάσεως.

Δυνατότητα αντικατάστασης μέλους κοινοπραξίας από άλλη εταιρεία, πριν την ανάδειξη της κοινοπραξίας ως οριστικού μειοδότη σε διαγωνισμό.(...) Η προβλεπόμενη στο άρθρο 65 του ν. 3669/2008 (Κώδικα Δημοσίων Έργων - ΚΔΕ) υποκατάσταση μέλους κοινοπραξίας από άλλη εταιρεία προβλέπεται μόνον κατά το στάδιο της εκτελέσεως/κατασκευής του έργου, δηλαδή το στάδιο που ακολουθεί την υπογραφή της συμβάσεως μεταξύ αναδόχου και κυρίου του έργου, στην προκείμενη δε περίπτωση από το ιστορικό προκύπτει ότι δεν υφίσταται σύναψη, ούτε και υπογραφή της συμβάσεως και επομένως δεν θα ήταν νόμιμη η υποκατάσταση μέλους της κοινοπραξίας που ανακηρύχθηκε μειοδότης στον επίμαχο διαγωνισμό (ομόφ.)

Η Επιτροπή της ΕΑΔΗΣΥ παρείχε ομόφωνα σύμφωνη γνώμη στην Περιφέρεια Αττικής για προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, βάσει του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ’ του ν. 4412/2016 (κατεπείγουσα ανάγκη). Το αίτημα αφορά την ανάθεση του έργου «ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΕΡΓΩΝ ΑΝΤΙΠΛΗΜΜΥΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΩΝ ΟΔΩΝ ΧΑΛΚΙΔΟΣ ΚΑΙ ΒΑΛΑΩΡΙΤΟΥ ΣΤΟΝ ΔΗΜΟ ΠΕΙΡΑΙΑ», εκτιμώμενης αξίας 12.711.864,41€ (χωρίς ΦΠΑ). Η ανάγκη προέκυψε από απρόβλεπτα γεγονότα, όπως η αποκάλυψη σοβαρών τεχνικών δυσλειτουργιών (μείωση διατομών, φθορά δομικού συστήματος) και αναντιστοιχιών στα εγκεκριμένα σχέδια του υφιστάμενου δικτύου απορροής (οδών Βούρβουλη και Θηβών) κατά την εκτέλεση αρχικής σύμβασης, και η επακόλουθη διάλυση αυτής λόγω αδυναμίας του αναδόχου. Η άμεση υλοποίηση κρίνεται επιτακτική για την αποφυγή κινδύνων για τη δημόσια ασφάλεια κατά τη χειμερινή περίοδο 2025-2026, ενώ το έργο δεν μπορεί να διαιρεθεί.

 Τροποποίηση των υπό στοιχεία: α) ΔΔΑΔ Ε 1134040 ΕΞ 2020/18.11.2020 «Επικαιροποίηση - καθορισμός Περιγραμμάτων Θέσεων Εργασίας Υπηρεσιών της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ)» (Β’ 5401). β) ΔΔΑΔ Ε 1045944 ΕΞ 2021/31.05.2021 «Καθορισμός της μεθοδολογίας, των κριτηρίων και της διαδικασίας αξιολόγησης και βαθμολόγησης των Θέσεων Εργασίας της Ανε- ξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων κατ’ εφαρμογή του άρθρου 28 του ν. 4389/2016 (Α’ 94)» (Β’ 2313) και γ) ΔΔΑΔ Ε 1012730 ΕΞ 2024/2.2.2024 «Καθορισμός της διαδικασίας κατάταξης των υπαλλήλων της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) σε Θέσεις Εργασίας Ειδικής Βαρύτητας, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 10 της υπό στοιχεία ΔΔΑΔ Ε 1045945 ΕΞ 2021/31.5.2021 (Β’ 2316, Β’2385) και του άρθρου 28 του ν. 4389/2016 (Α’ 94)» (Β’ 818) αποφάσεων του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ)

ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΣΦΑΛΜΑΤΩΝ ΦΕΚ:1331/Β/11.3.2026

 Τροποποίηση των υπό στοιχεία: α) ΔΔΑΔ Ε 1134040 ΕΞ 2020/18.11.2020 «Επικαιροποίηση - καθορισμός Περιγραμμάτων Θέσεων Εργασίας Υπηρεσιών της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ)» (Β’ 5401). β) ΔΔΑΔ Ε 1045944 ΕΞ 2021/31.05.2021 «Καθορισμός της μεθοδολογίας, των κριτηρίων και της διαδικασίας αξιολόγησης και βαθμολόγησης των Θέσεων Εργασίας της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων κατ’ εφαρμογή του άρθρου 28 του ν. 4389/2016 (Α’ 94)» (Β’ 2313, διορθ. σφαλμ. Β’ 2385) και γ) ΔΔΑΔ Ε 1012730 ΕΞ 2024/30.1.2024 «Καθορισμός της διαδικασίας κατάταξης των υπαλλήλων της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) σε Θέσεις Εργασίας Ειδικής Βαρύτητας, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 10 της υπό στοιχεία ΔΔΑΔ Ε 1045945 ΕΞ 2021/31.5.2021 (Β’ 2316, Β’2385) και του άρθρου 28 του ν. 4389/2016 (Α’ 94)» (Β’ 818) αποφάσεων του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ)

ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΣΦΑΛΜΑΤΩΝ ΦΕΚ:1331/Β/11.3.2026

Το Ζ΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την πράξη 78/2025, ασκώντας προληπτικό έλεγχο νομιμότητας, αποφάνθηκε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης μεταξύ της Περιφέρειας Αττικής και της αναδόχου κοινοπραξίας για την εκτέλεση του ολοκληρωμένου προγράμματος διαχείρισης και αντιμετώπισης των κουνουπιών στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων για την τριετία 2024-2026. Ο έλεγχος διαπίστωσε ότι η διαγωνιστική διαδικασία διεξήχθη σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις του ν. 4412/2016, παρά τις προγενέστερες δικαστικές εμπλοκές επί προδικαστικών προσφυγών, οι οποίες είχαν επιλυθεί οριστικά. Δεν εντοπίστηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες που να εμποδίζουν τη σύναψη της δημόσιας σύμβασης, προϋπολογιζόμενης δαπάνης 1.720.411,20 ευρώ.