Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1242/2026

Η Απόφαση 1279/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου απορρίπτει την προσφυγή της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης κατά της 291/2025 πράξης του Ε΄ Κλιμακίου. Η πράξη αυτή έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή σύμβασης για το έργο «Έργα πρόληψης και μετριασμού των συνεπειών της πυρκαγιάς του Αυγούστου 2023 στην πεδινή κοίτη του ρέματος Ειρήνη» (προϋπολογισμού 2.150.000€). Η Περιφέρεια είχε επιλέξει τη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση λόγω κατεπείγουσας ανάγκης. Το Τμήμα έκρινε ότι η παρέλευση 21 μηνών από το απρόβλεπτο γεγονός μέχρι την κατακύρωση, σε συνδυασμό με τους 16 μήνες συμβατικού χρόνου εκτέλεσης, καταδεικνύει έλλειψη κατεπείγοντος χαρακτήρα, καθιστώντας δυνατή την προσφυγή σε διαγωνιστική διαδικασία με συντετμημένες προθεσμίες, όπως προβλέπει ο νόμος.

Η πράξη αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Αγροτική οδοποιία Δήμου Δίου-Ολύμπου», η οποία επανεισάγεται μετά την 54/2026 αναβλητική Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι περιλαμβανόμενες εργασίες, που αφορούν αύξηση ποσοτήτων για την ολοκλήρωση του αρχικού φυσικού αντικειμένου στην περιοχή Βαρικού Λιτοχώρου, πληρούν τις προϋποθέσεις των άρθρων 132 και 156 του ν. 4412/2016. Συγκεκριμένα, κρίθηκε ότι οι εργασίες κατέστησαν αναγκαίες λόγω απρόβλεπτων καιρικών φαινομένων και καθιζήσεων, είναι απαραίτητες για την άρτια ολοκλήρωση του έργου, δεν μπορούν να διαχωριστούν τεχνικά ή οικονομικά χωρίς μείζονα προβλήματα και η συνολική αξία των συμπληρωματικών συμβάσεων δεν υπερβαίνει το 50% της αρχικής σύμβασης. Κατόπιν αυτών, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης, υπό τον όρο της εξασφάλισης χρηματοδότησης.

Το Έβδομο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε δύο προσφυγές ανάκλησης κατά της 1442/2026 πράξης της Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή σύμβασης για την παροχή υπηρεσιών ανάγνωσης και καταμέτρησης υδρομετρητών στον Δήμο Κασσάνδρας. Το Δικαστήριο έκρινε ότι ορισμένοι διακωλυτικοί λόγοι της προσβαλλόμενης πράξης ήταν νόμιμοι, ιδίως η ανεπαρκής τεκμηρίωση του προϋπολογισμού της σύμβασης και η μερική επικάλυψη του φυσικού αντικειμένου της με προγενέστερη σύμβαση. Κατόπιν αυτών, απέρριψε τις προσφυγές, διέταξε την κατάπτωση του παραβόλου και δεν ανακάλεσε την 1442/2026 πράξη, αποφαινόμενο ότι κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.

Τροποποίηση σύμβασης με αντικείμενο την «ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΠΟΚΟΜΙΔΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΙΩΑΝΝΙΤΩΝ»(...)σχετικά με το ποσό των 31.314,88 ευρώ που ορίζεται καταβλητέο για το χρονικό διάστημα από τον Ιανουάριο έως τον Σεπτέμβριο του 2022 η επίμαχη τροποποίηση είναι μη νόμιμη διότι, κατά το μέρος αυτό, η ελεγχόμενη τροποποιητική σύμβαση έχει αναδρομική ισχύ και 2) σχετικά με τον όρο περί μελλοντικής αναπροσαρμογής του τιμήματος, η τροποποίηση αυτή έχει ουσιώδη χαρακτήρα και παρίσταται μη νόμιμη ως αόριστη, δεδομένου ότι  σε αυτήν δεν προσδιορίζονται οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες θα ενεργοποιείται ο μηχανισμός αναπροσαρμογής του τιμήματος, δεν παρατίθεται ο τύπος που θα εφαρμοστεί και οι συντελεστές αυτού για τον προσδιορισμό του ποσού αναπροσαρμογής του τιμήματος και δεν προβλέπεται ότι η εκάστοτε τροποποίηση του τιμήματος θα τελεί υπό τις προϋποθέσεις του άρθρου 132 του ν. 4412/2016(...)Κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου τροποποίησης 

ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:Ζητείται η ανάκληση της 79/2021 Πράξης προσυμβατικού ελέγχου της αναπληρώτριας Επιτρόπου στην Υπηρεσία Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στην Περιφερειακή Ενότητα Φθιώτιδας, με την οποία κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο σχεδίου σύμβασης ανάμεσα στον ήδη προσφεύγοντα και την ήδη παρεμβαίνουσα ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «…» και διακριτικό τίτλο «…», με αντικείμενο την παροχή υπηρεσιών «Λειτουργία και συντήρηση εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων Δήμου …», συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης 399.600,00 ευρώ, εκτός ΦΠΑ (495.504,00 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ).(....)Η μνεία αριθμού που αντιστοιχεί σε απόφαση περιβαλλοντικών όρων αφορώσα διαφορετικό έργο μπορεί να οφείλεται σε γραφικό λάθος, ως εκ τούτου δεν αποκλείει κατ’ ανάγκη ότι έχει εκδοθεί απόφαση σχετικά με τους περιβαλλοντικούς όρους και για το κρίσιμο εν προκειμένω έργο, επομένως, το συμπέρασμα της προσβαλλόμενης πράξης ότι δεν έχει εκδοθεί η απαιτούμενη απόφαση παρίσταται αυθαίρετο. Περαιτέρω, από την επισκόπηση των εγγράφων που επικαλείται και προσκομίζει ο προσφεύγων, συνάγεται ότι, κατά τον βασίμως προβαλλόμενο λόγο, πράγματι οι απαιτούμενες αποφάσεις σχετικά με την περιβαλλοντική αδειοδότηση του έργου έχουν εκδοθεί και ο τρίτος διακωλυτικός λόγος δεν συντρέχει.Ανακαλεί την 79/2021 Πράξη προσυμβατικού ελέγχου της Επιτρόπου στην Υπηρεσία Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στην Περιφερειακή Ενότητα Φθιώτιδας.Αποφαίνεται ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.

Η απόφαση εκδόθηκε επί προσφυγής ανάκλησης του νπδδ «****» κατά της 1512/2026 Πράξης της Επιτρόπου της 5ης Υπηρεσίας Επιτρόπου Τομέα Υγείας του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία είχε κρίνει ότι κωλύεται η υπογραφή σύμβασης για την παροχή υπηρεσιών συμβούλου τεχνικής υποστήριξης έργων πληροφορικής, προμηθειών και υπηρεσιών. Το Δικαστήριο έκρινε ότι οι λόγοι διακώλυσης (επικάλυψη αντικειμένου, ασάφεια φυσικού και οικονομικού αντικειμένου, ανεπαρκής τεκμηρίωση) δεν ήταν βάσιμοι, δέχθηκε την προσφυγή, ανακάλεσε την προσβαλλόμενη πράξη και αποφάνθηκε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.

Το Εβδομο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε την προσφυγή του Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής κατά της 38/2025 Πράξης της Επιτρόπου, η οποία είχε κωλύσει την υπογραφή προγραμματικής σύμβασης για την αποπεράτωση του κτιρίου του Λιμεναρχείου Νεάπολης Βοιών. Το Δικαστήριο έκρινε ότι η σύναψη τριών διαδοχικών προγραμματικών συμβάσεων δεν αποτελεί τεχνητή κατάτμηση του έργου προς αποφυγή του προσυμβατικού ελέγχου, καθώς οι συμβάσεις ανατέθηκαν αυτοτελώς σε διαφορετικά έτη μέσω ανοικτών διαγωνισμών λόγω έλλειψης αρχικής χρηματοδότησης. Επίσης, κρίθηκε σύννομη η συμπερίληψη κονδυλίων Φ.Π.Α. και απροβλέπτων στην προγραμματική σύμβαση. Κατά συνέπεια, το Δικαστήριο έκανε δεκτή την προσφυγή, ανακάλεσε την προσβαλλόμενη Πράξη και ενέκρινε την υπογραφή της σύμβασης.

Η απόφαση 1289/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου απορρίπτει την προσφυγή ανάκλησης της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας κατά της Πράξης 320/2025, η οποία έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή συγκεκριμένης σύμβασης έργου. Το έργο αφορούσε καθαρισμούς και αποκατάσταση βλαβών ρεμάτων στην περιοχή Θεσσαλιώτιδας μετά τις πλημμύρες Daniel και Elias του Σεπτεμβρίου 2023. Η Περιφέρεια είχε προσφύγει στην εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, επικαλούμενη κατεπείγουσα ανάγκη. Το Τμήμα έκρινε ότι η μεγάλη χρονική καθυστέρηση (περίπου 20 μήνες) από την εκδήλωση των φαινομένων μέχρι την κατακύρωση της σύμβασης, καθώς και η μεγάλη διάρκεια εκτέλεσης του έργου (32 μήνες), αποδυνάμωσαν τον κατεπείγοντα χαρακτήρα, καθιστώντας μη νόμιμη την επιλογή της συγκεκριμένης εξαιρετικής διαδικασίας.

Το Ε΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για το έργο «Εγκατάσταση Συστήματος ILS στην 135 ΣΜ (Σ-137Ε)» του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας. Το έργο αφορά την αρχική κατασκευή και εγκατάσταση συστήματος αεροναυτιλίας ILS/DME στο αεροδρόμιο Σκύρου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η σύμβαση έχει μικτό χαρακτήρα με προέχοντα αυτόν της σύμβασης δημοσίου έργου. Κατά τον έλεγχο δεν διαπιστώθηκαν νομικές πλημμέλειες στη διαγωνιστική διαδικασία, η οποία διεξήχθη με ανοικτή διαδικασία και ανέδειξε ως ανάδοχο την κοινοπραξία «…». Ως εκ τούτου, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.

Ανακατασκευή τοίχων αντιστήριξης πρανών...Με τα δεδομένα αυτά το Τμήμα κρίνει ότι η ελεγχόμενη συμπληρωματική σύμβαση –τροποποίηση της αρχικής σύμβασης κατασκευής: α) σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη σκέψη II Β, υπάγεται στον προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, καθόσον η εγκριτική της σύναψής της απόφαση της αναθέτουσας αρχής εκδόθηκε στις 19.3.2019 ήτοι πριν την 1.4.2019, και β) είναι νόμιμη, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 132 παρ. 2 σε συνδυασμό με το άρθρο 156 παρ. 3 του ν. 4412/2016, δεδομένου ότι το ύψος της 28.645,07 ευρώ υπολείπεται (ανερχόμενο 14,90%)  του ποσοστού 15% της αξίας της αρχικής σύμβασης (238.925,39 ευρώ μη συμπεριλαμβανομένου του Φ.Π.Α.) και δεν μεταβάλλεται, ενόψει και του αντικειμένου της (διαμόρφωση του πρανούς για τη προστασία του αγωγού της ΕΥΔΑΠ) η συνολική φύση της αρχικής σύμβασης.Κατ΄ ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει η κρινόμενη αίτηση να γίνει δεκτή, να ανακληθεί η προσβαλλόμενη Πράξη και να κριθεί ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος για έλεγχο νομιμότητας σχεδίου  συμπληρωματικής σύμβασης μεταξύ της Περιφέρειας... και της εταιρείας «...».