Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1118/2026

Η υπ' αριθμ. 249/2026 απόφαση του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά την προσφυγή του Δήμου Κοζάνης σχετικά με την ανάκληση της 386/2025 πράξεως της Υπηρεσίας Επιτρόπου, η οποία είχε κρίνει ως κωλυόμενη την αγορά ακινήτου για τη δημιουργία κοινόχρηστου χώρου. Το Δικαστήριο έκανε δεκτή την προσφυγή, κρίνοντας ότι η απουσία πράξης τακτοποίησης δεν εμποδίζει την απευθείας αγορά, η παράλειψη της νομικής έκθεσης πριν από την απόφαση δεν ακυρώνει τη διαδικασία εφόσον υπήρξε έλεγχος, και η αγορά σε τιμή υπερβαίνουσα την εκτίμηση του πιστοποιημένου εκτιμητή είναι επαρκώς αιτιολογημένη βάσει της αυτοτέλειας του Δήμου. Συνεπώς, επετράπη η υπογραφή του συμβολαίου αγοράς του ακινήτου έναντι του ποσού των 685.000 ευρώ.

ΑΓΟΡΑ ΑΚΙΝΗΤΟΥ.(..)	Με αυτά τα πραγματικά δεδομένα, και σύμφωνα με όσα έγιναν ερμηνευτικώς δεκτά ανωτέρω στη σκέψη 5, ο ισχυρισμός του προσφεύγοντος Δήμου περί μη δέσμευσης του Δ.Σ αυτού από το ύψος του τιμήματος που προσδιόρισε η πιστοποιημένη εκτιμήτρια είναι απορριπτέος ως αλυσιτελώς προβαλλόμενος. Και τούτο διότι, παρά την απαίτηση της ανεξάρτητης εκτίμησης της αγοραίας αξίας του χαρακτηριζόμενου ως μοναδικώς κατάλληλου ακινήτου αξίας άνω του ορίου 58.694 ευρώ από πιστοποιημένο εκτιμητή, η αποφασιστική αρμοδιότητα του καθορισμού, κατ΄ανώτατο όριο, του τιμήματος ανήκει στην Εκτιμητική Επιτροπή του Δήμου Κοζάνης, η οποία λαμβάνει υπόψη της το σύνολο των σχετικών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένης και της έκθεσης του πιστοποιημένου εκτιμητή, χωρίς να προβλέπεται δυνατότητα του Δημάρχου Κοζάνης να υπερβεί το ορισθέν από την εν λόγω Επιτροπή τίμημα με πρότασή του στο Δ.Σ. Κοζάνης ούτε, συνακόλουθα, δυνατότητα του τελευταίου να την αποδεχθεί παραβιάζοντας τα όρια των σχετικών αρμοδιότητων επί του θέματος. Συνεπώς, για τον ανωτέρω λόγο, η 211/2023 απόφαση του Δ.Σ Κοζάνης ενέχει πλημμέλεια ως προς ορισμό του τιμήματος, όπως έγινε δεκτό και με την προσβαλλόμενη πράξη με γενικότερη αιτιολογία. Ως προς την αιτίαση του Επιτρόπου ότι η απόκτηση του επίμαχου ακινήτου από τον Δήμο θα μπορούσε να επιτευχθεί οικονομικότερα με κήρυξη αναγκαστικής απαλλοτρίωσης και καθορισμό οριστικής τιμής μονάδας αποζημίωσης, το Δικαστήριο επισημαίνει ότι ως νομική βάση της αγοραπωλησίας επελέγησαν τα άρθρα 186 και 191 του Κ.Δ.Κ. λόγω του χαρακτηρισμού του ακινήτου ως μόνου καταλλήλου, ότι ο Επίτροπος δεν προέβη σε επαρκή ανάπτυξη του ισχυρισμού του, ο οποίος ήταν επιδεκτικός εμβάθυνσης, συνδυασμού και σύγκρισης λόγω της ρυμοτόμησης του ακινήτου, ότι δεν προκύπτουν από τα έγγραφα του φακέλου ακριβή στοιχεία ως προς την υπέρβαση της νόμιμης εισφοράς της συγκεκριμένης ιδιοκτησίας σε γη και σε χρήμα κατά τη ρυμοτόμησή της ώστε να προκύπτει με ακρίβεια η έκταση της υποχρέωσης αποζημίωσής της από τον Δήμο, ότι οι πωλητές δεν προέβαλαν κάποιο αίτημα αναφορικά με το ζήτημα αυτό και ότι το εν λόγω θέμα δεν αναδείχθηκε από τις υπηρεσίες του Δήμου, μολονότι αυτές όφειλαν, με την επικουρία της οικείας Πολεοδομικής Υπηρεσίας να το εξετάσουν οίκοθεν, εν όψει της επιρροής που θα μπορούσε να ασκήσει και επί της εξαγωγής του ύψους του τιμήματος της αγοραπωλησίας. 

ΑΓΟΡΑ ΑΚΙΝΗΤΟΥ ΑΠΟ ΔΗΜΟ:Συγκεκριμένα, η μεν έκθεση της εκτιμητικής εταιρείας … LTD, που προσκομίσθηκε στο Κλιμάκιο, είναι ανεπίκαιρη και δεν αντικατοπτρίζει τις παρούσες οικονομικές συνθήκες και την τρέχουσα αξία του ακινήτου ..., δοθέντος ότι προσδιορίζει την αγοραία αξία αυτού στις 30.12.2017, ήτοι σε χρονικό σημείο προ τριετίας από τον χρόνο έγκρισης από το Δημοτικό Συμβούλιο της περαιτέρω δρομολόγησης της διαδικασίας για τη σύναψη της σχετικής σύμβασης (14.12.2020), η δε έκθεση πιστοποιημένου εκτιμητή, που αναφέρεται ότι συντάχθηκε για λογαριασμό της …, δεν προσκομίζεται καν. Εκ τούτων παρέπεται ότι εν τοις πράγμασι δεν τηρήθηκε ο συγκεκριμένος ουσιώδης τύπος της διαδικασίας μεταβίβασης κυριότητας ακινήτου που έχει τεθεί για τη μείζονα διασφάλιση των συμφερόντων του Δήμου. Η πλημμέλεια αυτή αξιολογείται ως ουσιώδης, καθόσον η τήρηση του εν λόγω τύπου, ήτοι η αγορά ακινήτου αντί τιμήματος που αντιστοιχεί στην τρέχουσα -κατά τον χρόνο λήψης της σχετικής απόφασης- κατάσταση της αγοράς, όπως αυτή έχει αξιολογηθεί από το πλέον ενδεδειγμένο για την εξαγωγή σχετικών εκτιμήσεων όργανο, συναρτάται άμεσα με την αρχή της οικονομικότητας, η οποία διέπει τη δράση και των πρωτοβάθμιων ΟΤΑ(...)η πραγματική αγοραία αξία του ακινήτου αποτελεί το κρίσιμο μέγεθος για την αξιολόγηση της προσφερόμενης τιμής αυτού ως συμφέρουσας και την ολοκλήρωση της συναλλαγής, όχι η αντικειμενική αξία του ακινήτου, η οποία θεσπίστηκε αποκλειστικά και μόνο για τον προσδιορισμό του σχετικού φόρου μεταβίβασης(...)Κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος για έλεγχο συμβολαίου αγοράς ακινήτου από τον Δήμο Αθηναίων αντί τιμήματος 1.565.000,00 ευρώ.

Το Ζ' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τη νομιμότητα του συμβολαίου απευθείας αγοράς ακινήτου επί της οδού Αφροδίτης 130 στον Δήμο Παλαιού Φαλήρου, συνολικού τιμήματος 1.890.000 ευρώ, για την ανέγερση σχολικού κτηρίου (νηπιαγωγείου). Μετά από αναλυτικό έλεγχο, το Κλιμάκιο έκρινε ότι η διαδικασία είναι νόμιμη, καθώς αιτιολογήθηκε επαρκώς η αναγκαιότητα της αγοράς λόγω ελλείψεως ελεύθερων χώρων, της αύξησης των αναγκών στη προσχολική αγωγή, του προηγούμενου χαρακτηρισμού του οικοπέδου ως σχολικού χώρου, καθώς και του οικονομικού ασύμφορου της κήρυξης νέας αναγκαστικής απαλλοτρίωσης. Συνεπώς, δεν διαπιστώθηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες και δεν κωλύεται η υπογραφή του συμβολαίου.

Το Έβδομο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου δέχτηκε την προσφυγή ανάκλησης του Δήμου Ασπροπύργου και ανακάλεσε την 34/2025 Πράξη της Υπηρεσίας Επιτρόπου, η οποία κώλυε την υπογραφή σχεδίου συμβολαίου για την απευθείας αγορά αγροτεμαχίου (5.255,24 τ.μ.) έναντι ποσού 736.000 ευρώ για την επέκταση του δημοτικού νεκροταφείου. Το Δικαστήριο έκρινε ότι η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου τεκμηριώνει επαρκώς την ωφέλεια, τη μοναδικότητα και την καταλληλότητα του ακινήτου, καθώς εφάπτεται πλήρως στο υφιστάμενο κοιμητήριο. Επίσης, έκρινε ότι η αγοραία αξία, η οποία καθορίστηκε βάσει έκθεσης πιστοποιημένης εκτιμήτριας, δεν παραβιάζει την αρχή της οικονομικότητας, δεδομένου ότι η αντικειμενική αξία δεν ταυτίζεται με την εμπορική.

Αγορά ακινήτου.Από τις διατάξεις αυτές(3463/2006,270/1981) προκύπτει ότι για την αγορά ιδιωτικών ακινήτων εκ μέρους των Δήμων και των Κοινοτήτων διενεργείται κατά κανόνα δημοπρασία, σύμφωνα με τις διατάξεις του Δημοτικού και Κοινοτικού Κώδικα και εκείνες του π.δ/τος 270/1981, ώστε να καθίσταται δυνατή η διασφάλιση των συμφερόντων αυτών με την επιλογή του καταλληλότερου και συμφερότερου από οικονομική άποψη ακινήτου. Ότι κατ’ εξαίρεση είναι δυνατή, με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, η απευθείας (χωρίς διαγωνισμό) αγορά ακινήτου από Δήμο ή Κοινότητα, μετά από προηγούμενη έκδοση ειδικά αιτιολογημένης όμοιας απόφασης που προσδιορίζει τους λόγους, για τους οποίους το ακίνητο είναι το μόνο κατάλληλο για την εκπλήρωση του δημοτικού ή κοινοτικού σκοπού για τον οποίο προορίζεται. Ότι η απόφαση αυτή, προκειμένου περί αγοράς ακινήτου, όπου ως προϋπόθεση για την κατάρτιση της σύμβασης μεταβίβασης της κυριότητας, απαιτείται η εκτίμηση της αγοραίας αξίας του από το Σώμα Ορκωτών Εκτιμητών, λαμβάνεται με την πλειοψηφία του συνόλου των μελών του και με την πλειοψηφία των δύο τρίτων (2/3) αυτών σε κάθε άλλη περίπτωση. Ότι σε περίπτωση αγοράς ακινήτου, είτε με δημοπρασία, είτε απευθείας, δεν αποκλείεται η προηγούμενη έρευνα της τοπικής αγοράς προκειμένου να διαπιστωθεί η ύπαρξη κατάλληλων και πρόσφορων ακινήτων, χωρίς να απαιτείται προς τούτο η τήρηση ορισμένης διαδικασίας, σε περίπτωση δε που κρίνονται κατάλληλα περισσότερα του ενός από αυτά, δεν αποκλείεται, περαιτέρω, κατά τη διαδικασία της απευθείας αγοράς, η εκτίμηση της αξίας τους από τα εσωτερικά όργανα αυτού, η συγκριτική αξιολόγησή τους, τόσο από την άποψη της καταλληλότητας τους, όσο και από την άποψη της προκαλούμενης οικονομικής επιβάρυνσης του οικείου Ο.Τ.Α. σε περίπτωση αγορά τους. Ότι η εκτίμηση της αγοραίας αξίας του ακινήτου από το Σώμα Ορκωτών Εκτιμητών απαιτείται σε κάθε περίπτωση αγοράς ιδιωτικού ακινήτου, η αγοραία αξία του οποίου υπερβαίνει το ποσό των 58.694,06 ευρώ (βλ. και Πράξεις VII Τμ. 17, 16/2010, 54/2009 και 247/2007). Τέλος, ότι σε περίπτωση απευθείας αγοράς ακινήτου, το μεν δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις του π.δ/τος 270/1981 και, ως εκ τούτου, δεν απαιτείται η προηγούμενη έκδοση και δημοσίευση διακήρυξης (άρθρο 3 και 4 του π.δ/τος 270/1981), η σύσταση εκτιμητικής επιτροπής και επιτροπής δημοπρασίας (άρθρο 7 του π.δ/τος 270/1981) και η τήρηση εν γένει της διαγραφόμενης από αυτές διαδικασίας, το δε δεν απαιτείται να επισυνάπτεται στα δικαιολογητικά του χρηματικού εντάλματος, που εκδίδεται για την καταβολή του τιμήματος, βεβαίωση του Δημοσίου Ταμείου (οικείας Δ.Ο.Υ.) ότι δεν έχει κοινοποιηθεί εκχώρηση ή επίσχεση του τιμήματος, καθόσον το δικαιολογητικό αυτό, σύμφωνα με την 81/1986 (αριθμ. πρωτ. 59774/1986) εγκύκλιο του Υπουργείου Εσωτερικών, η βεβαίωση αυτή απαιτείται σε περίπτωση αγοράς ακινήτου με δημοπρασία.

Τέλη και Χρεώσεις για τη λειτουργία της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς για τα έτη 2024- 2026.

ΑΓΟΡΑ ΑΚΙΝΗΤΟΥ:Με δεδομένα αυτά, η από 4.12.2017 Έκθεση Εκτίμησης Αγοραίας Αξίας του ακινήτου από τον Πιστοποιημένο Ορκωτό Εκτιμητή είναι νόμιμα αιτιολογημένη, καθόσον περιλαμβάνει, κατά τα ανωτέρω, διαφορετικές, συνδυαστικά εφαρμοζόμενες μεθόδους εκτίμησης της αγοραίας αξίας του, με αναλυτικά επιμέρους στοιχεία και αναφορές εντός του ισχύοντος πλαισίου προγραμματικών και οικονομικών συνθηκών κτηματαγοράς. Επιπλέον, η πιστοποιημένη εκτίμηση της αξίας (2.785 ευρώ/τ.μ.) είναι κατά πολύ χαμηλότερη από την απόφαση προσδιορισμού οριστικής τιμής μονάδας αποζημίωσης για απαλλοτρίωση λόγω ρυμοτομίας που είχε ορισθεί σε 4.000 ευρώ/τ.μ. με την 4917/2013 απόφαση του Εφετείου Αθηνών. Ως εκ τούτου, ο Δήμος ..... αιτιολογημένα ενέκρινε την απευθείας αγορά του ακινήτου, σταθμίζοντας τόσο την αντικειμενική αξία του στο 1.335.579,28 ευρώ (ήτοι 1.770,59 ανά τ.μ.) και την από πιστοποιημένο εκτιμητή αξία του στα 2.100.000 ευρώ (ήτοι 2.785 ευρώ ανά τ.μ.) όσο και τη δικαστικώς ορισθείσα τιμή μονάδας αποζημίωσης για αυτό ανερχόμενη στα 3.017.240 ευρώ (ήτοι 4.000 ευρώ ανά τ.μ.) και συνεκτιμώντας ότι η αξία αυτή συναρτάται με το γεγονός ότι το ακίνητο είναι το μόνο κατάλληλο προς αγορά στη συγκεκριμένη περιοχή για την εξυπηρέτηση των παιδιών του γειτονικού δημοτικού παιδικού σταθμού. Συνεπώς στοιχειοθέτησε επαρκώς τον συμφέροντα χαρακτήρα του τελικώς επιτευχθέντος τιμήματος. Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, η εντελλόμενη δαπάνη είναι νόμιμη, επομένως, τα υπό κρίση χρηματικά εντάλματα πληρωμής θα μπορούσαν να θεωρηθούν, εάν δεν είχε λήξει το οικονομικό έτος 2018, τις πιστώσεις του οποίου αυτά βαρύνουν.

Η απόφαση της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών 165/2025 απορρίπτει την ενδικοφανή προσφυγή δύο συγκυρίων (αδελφών) κατά πράξεων προσδιορισμού Φόρου Μεταβίβασης Ακινήτου (ΦΜΑ) και Φόρου Δωρεάς της Δ.Ο.Υ. Πύργου, που εκδόθηκαν λόγω διανομής κοινού οικοπέδου. Οι προσφεύγοντες ζήτησαν την ακύρωση των πράξεων, υποστηρίζοντας ότι η αντικειμενική αξία του οικοπέδου (336 €/τ.μ.) είναι υπερβολική και αντικειμενικά άδικη, επικαλούμενοι δικαστικές αποφάσεις για ΕΝΦΙΑ προηγούμενων ετών που προσδιόρισαν την αγοραία αξία στα 60 €/τ.μ. και έκθεση πιστοποιημένου εκτιμητή. Η ΔΕΔ απέρριψε τους ισχυρισμούς, κρίνοντας ότι δεν υπάρχει δεδικασμένο για τον ΦΜΑ του έτους ενδιαφέροντος και ότι η Διοίκηση είναι υποχρεωμένη να εφαρμόζει τις νέες αντικειμενικές αξίες του 2022. Επιπλέον, τόνισε ότι η αμφισβήτηση της αντικειμενικής έναντι της αγοραίας αξίας ανήκει αποκλειστικά στην αρμοδιότητα του Διοικητικού Πρωτοδικείου. Ως εκ τούτου, επικυρώθηκε ο καταλογισθείς φόρος συνολικού ύψους 8.544,25 ευρώ.

Τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης σύμφωνα με τα άρθρα 17 και 18 του ν. 4425/2016 για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας στην Αγορά Εξισορρόπησης και το Τέλος Αγοράς Εξισορρόπησης.(Κωδικοποιημένη έκδοση)
ΓΙΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΒΛΕΠΕ ΚΑΙ ΤΙΣ:
Ε-129/2026-ΦΕΚ:4384/Β/17.07.2026:Τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης σύμφωνα με τα άρθρα 17 και 18 του ν. 4425/2016 αναφορικά με τις συνέπειες σημαντικών συστηματικών αποκλίσεων της ζήτησης.
Ε-181/2026-ΦΕΚ:3769/Β/24.06.2026:Τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης σύμφωνα με τα άρθρα 17 και 18 του ν. 4425/2016 αναφορικά με την τροποποίηση του προσωρινού κατώτατου ορίου υποβολής προσφορών Ενέργειας Εξισορρόπησης.
Ε-111/2026-ΦΕΚ:2927/Β/22.04.2026:Τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης σύμφωνα με τα άρθρα 17 και 18 του ν. 4425/2016 για την εφαρμογή της δυνατότητας χρήσης Ελαστικής Ανάγκης αυτόματης Εφεδρείας Αποκατάστασης Συχνότητας στην Ευρωπαϊκή πλατφόρμα PICASSO.