Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΤΜ.ΔΕΚΑΤΟ/1296/2025

Η υπόθεση αφορά έφεση κατά της …/18.2.2025 απόφασης του Γενικού Γραμματέα Διαχείρισης Τομεακών Προγραμμάτων ΕΤΠΑ, ΤΣ και ΕΚΤ, με την οποία επιβλήθηκε δημοσιονομική διόρθωση 149.417,59 ευρώ και απένταξη της εκκαλούσας από το πρόγραμμα «Ποιοτικός Εκσυγχρονισμός». Το Δικαστήριο έκρινε ότι η διακοπή λειτουργίας της επένδυσης λόγω συγχώνευσης συνιστά παρατυπία, αλλά η ολική ανάκληση της χρηματοδότησης ήταν δυσανάλογη. Έκανε εν μέρει δεκτή την έφεση, ακύρωσε την απένταξη και περιόρισε το ποσό ανάκτησης σε 50.000 ευρώ.

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΤΠΑ, ΕΚΤ & ΤΣ ΕΣΠΑ 2014-2020 ΣΤΟΧΟΣ «ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ»

Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 19ης Απριλίου 2013 — Ιταλία κατά Επιτροπής [ΕΤΠΑ — Περιφερειακό επιχειρησιακό πρόγραμμα (ΠΕΠ) 2000-2006 για την Περιφέρεια Καμπανίας — Κανονισμός (ΕΚ) 1260/1999 — Άρθρο 32, παράγραφος 3, στοιχείο στ' — Απόφαση περί μη πραγματοποιήσεως των ενδιάμεσων πληρωμών για το μέτρο του ΠΕΠ που αφορά τη διαχείριση και τη διάθεση των αποβλήτων — Διαδικασία διαπιστώσεως παραβάσεως κατά της Ιταλίας]

Η υπ' αριθμ. 11/2026 απόφαση του Δέκατου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου εκδόθηκε επί αίτησης αναστολής της εταιρείας «… ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ / ΜΑΕ» κατά της ΑΠ … ΕΞ 2026/30.1.2026 απόφασης δημοσιονομικής διόρθωσης και ανάκτησης του Γενικού Γραμματέα Διαχείρισης Τομεακών Προγραμμάτων ΕΤΠΑ, ΤΣ και ΕΚΤ, με την οποία της επιβλήθηκε ανάκτηση ποσού 12.825.021,02 ευρώ για το έργο «Κατασκευή Γραμμής 4 του Μετρό Αθήνας». Το Δικαστήριο απέρριψε τον λόγο περί πρόδηλης βασιμότητας της έφεσης, αλλά έκανε δεκτή την αίτηση, κρίνοντας ότι πιθανολογείται δυσεπανόρθωτη οικονομική βλάβη για την αιτούσα από την άμεση εκτέλεση της προσβαλλόμενης απόφασης. Κατά συνέπεια, ανέστειλε την εκτέλεση της απόφασης δημοσιονομικής διόρθωσης και διέταξε ειδικώς τον αποκλεισμό έκδοσης πράξης αυτεπάγγελτου συμψηφισμού του καταλογισθέντος ποσού με απαιτήσεις της αιτούσας από το Δημόσιο, μέχρι την έκδοση οριστικής απόφασης επί της εκκρεμούς έφεσης.

Η απόφαση αφορά έφεση κατά της υπ' αριθμ. ... ΕΞ 2024/13.11.2024 απόφασης δημοσιονομικής διόρθωσης και ανάκτησης του Γενικού Γραμματέα Διαχείρισης Τομεακών Προγραμμάτων ΕΤΠΑ, ΤΑ και ΕΚΤ, με την οποία επιβλήθηκε σε βάρος του εκκαλούντος ανάκτηση ποσού 18.024,48 ευρώ πλέον τόκων, ως αχρεωστήτως καταβληθείσα ενίσχυση στο πλαίσιο της Δράσης «Ενίσχυση της Αυτοαπασχόλησης Πτυχιούχων Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης» του ΕΠΑνΕΚ. Ο εκκαλών διέκοψε την επιχειρηματική του δραστηριότητα πριν την παρέλευση της διετούς μακροχρόνιας υποχρέωσής του, επικαλούμενος λόγους ανωτέρας βίας (πανδημία Covid-19). Το Δικαστήριο έκρινε ότι δεν τηρήθηκε η προβλεπόμενη διαδικασία ενημέρωσης του Ενδιάμεσου Φορέα, ούτε αποδείχθηκε επαρκώς η αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της πανδημίας και της οριστικής διακοπής, ενώ η επιβληθείσα δημοσιονομική διόρθωση κρίθηκε αναλογική. Κατόπιν αυτών, το Δικαστήριο αποφάσισε την απόρριψη της έφεσης, τη κατάπτωση του παραβόλου υπέρ του Δημοσίου και την απαλλαγή του εκκαλούντος από τα δικαστικά έξοδα του αντιδίκου.

Η απόφαση 474/2025 της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ) απορρίπτει την ενδικοφανή προσφυγή της προσφεύγουσας κατά τεσσάρων Πράξεων Επιβολής Προστίμου (ΠΕΠ) του ΚΕΦΟΔΕ Αττικής, συνολικού ποσού 1.000,00 ευρώ (4 x 250,00 €). Τα πρόστιμα επιβλήθηκαν βάσει του άρθρου 53 του ν. 5104/24 λόγω εκπρόθεσμης υποβολής αρχικών προσωρινών δηλώσεων Φόρου Μισθωτών Υπηρεσιών (ΦΜΥ) για τις φορολογικές περιόδους 05/2019, 02/2020, 06/2020, και 08/2020. Η προσφεύγουσα υποστήριξε ότι παραβιάστηκε η αρχή της αναλογικότητας, καθώς το ύψος του προστίμου υπολειπόταν του προς απόδοση φόρου. Η ΔΕΔ απέρριψε τον ισχυρισμό, τονίζοντας ότι στο φορολογικό δίκαιο οι διατάξεις ερμηνεύονται «γραμματικά» και η επιβολή του προστίμου αποτελεί δέσμια ενέργεια της φορολογικής αρχής, επικυρώνοντας έτσι τις προσβαλλόμενες πράξεις.

Η απόφαση 509/2024 του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά αίτηση αναίρεσης ανώνυμης εταιρείας κατά της 540/2017 απόφασης του Ι Τμήματος, με την οποία επιβλήθηκε δημοσιονομική διόρθωση ποσού 85.584,80 ευρώ. Το ποσό αντιστοιχεί σε χρηματοδότηση που κρίθηκε αχρεωστήτως καταβληθείσα στο πλαίσιο υλοποίησης της συγχρηματοδοτούμενης πράξης «Marketing Plan του Κ.Π.Α. στην τοπική αγορά εργασίας». Η εταιρεία προέβαλε, μεταξύ άλλων, ότι παραβιάστηκε η αρχή της αναλογικότητας, καθώς η καταλογιστική πράξη ζητούσε την επιστροφή του συνολικού ποσού, συμπεριλαμβανομένης της αμοιβής για παραδοτέα (Α και Β) που είχαν οριστικά παραληφθεί, λόγω μη ολοκλήρωσης του φυσικού αντικειμένου (Παραδοτέο Γ). Η Ελάσσων Ολομέλεια έκρινε εσφαλμένη την εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας από το Τμήμα, τονίζοντας ότι το μέτρο της ανάκτησης, παρότι διορθωτικό και αντικειμενικά επιβληθέν λόγω παρατυπίας, πρέπει να είναι σύμμετρο. Συνεπώς, αναιρεί την 540/2017 απόφαση και παραπέμπει την υπόθεση στο Έβδομο Τμήμα για επανεξέταση, ώστε να σταθμιστεί η σοβαρότητα της παρατυπίας σε σχέση με το ύψος του προς ανάκτηση ποσού. 

ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΜΟΙ:Ζητείται παραδεκτώς η ακύρωση της … απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, με την οποία επιβλήθηκε δημοσιονομική διόρθωση σε βάρος του εκκαλούντος και αποφασίστηκε η ανάκτηση από αυτό του ποσού των 437.003,50 ευρώ, πλέον τόκων, που φέρεται ότι καταβλήθηκε αχρεωστήτως ως χρηματοδότηση του υποέργου «Ε.Ο. ...», της Πράξης «ΟΔΙΚΟΣ ΑΞΟΝΑΣ ..., ΑΠΟΠΕΡΑΤΩΣΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ...», με κωδικό ΟΠΣ 216711/1, που έχει ενταχθεί στον Άξονα «1 - ΥΠΟΔΟΜΕΣ & ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΠΡΟΣΠΕΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ …» του Επιχειρησιακού Προγράμματος (Ε.Π.) «Μακεδονία–Θράκη 2007-2013» και συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και εθνικούς πόρους.(....)Τούτο, καθόσον η ανωτέρω διάταξη εξαιρεί ρητά τις περιπτώσεις για τις οποίες, όπως εν προκειμένω, έχει εκδοθεί πράξη ανάκτησης. Ομοίως αβάσιμος παρίσταται και ο ισχυρισμός ότι οι εν λόγω δαπάνες, ακόμα και αν θεωρηθούν μη επιλέξιμες, δεν είναι, πάντως, αχρεωστήτως καταβληθείσες. Τούτο, διότι στην περίπτωση που μία δαπάνη κριθεί ως μη επιλέξιμη προς χρηματοδότηση, αυτή καθίσταται, συνακόλουθα, και αχρεωστήτως καταβληθείσα.Απορρίπτει την έφεση.

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ:Ζητείται, παραδεκτώς, η ακύρωση της ...πράξης ταμειακής βεβαίωσης της Προϊσταμένης της Δ.Ο.Υ. …, με την οποία βεβαιώθηκε ταμειακώς εις βάρος της ανακόπτουσας, το συνολικό ποσό των 12.557.177,45 ευρώ, που αντιστοιχεί στην χορηγηθείσα σε αυτήν ενίσχυση, στο πλαίσιο ένταξής της στο Μέτρο 2.5 του Επιχειρησιακού Προγράμματος (Ε.Π.) «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης (2000-2006) και συγχρηματοδοτήθηκε από κοινοτικούς - μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) - και εθνικούς πόρους και η οποία (ενίσχυση) καταλογίστηκε εις βάρος της, ως αχρεωστήτως καταβληθείσα(....)Εξάλλου, οι τόκοι που έχουν υπολογιστεί μέχρι 31.10.2014 με την απόφαση δημοσιονομικής διόρθωσης, ούτως ή άλλως αποτελούν κονδύλιο του νόμιμου τίτλου και ως εκ τούτου δεν ελέγχονται παρεμπιπτόντως (...). Για τον υπολογισμό των τόκων για το μεταγενέστερο χρονικό διάστημα, δεν προκύπτει ότι η ανακόπτουσα δεν είχε πρόσβαση στις δημοσιευμένες τόσο στο διαδίκτυο όσο και στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ ανακοινώσεις της Επιτροπής σχετικά με τα επιτόκια ανάκτησης.Απορρίπτει την ανακοπή.

Προγραμματική σύμβαση :Με το ως άνω περιεχόμενο η επίμαχη σύμβαση εγκαθιδρύει πραγματική συνεργασία μεταξύ των άνω φορέων για την εξυπηρέτηση σκοπού δημοσίου συμφέροντος, ο οποίος συνίσταται στην ανάπτυξη του Δήμου ...... δια της κατασκευής των άνω πολιτιστικών και αθλητικών υποδομών και, ως εκ τούτου, εντάσσεται τόσο στις αρμοδιότητες του προαναφερόμενου Δήμου όσο και στους καταστατικούς σκοπούς της άνω αναπτυξιακής ανώνυμης εταιρείας, που εκτέθηκαν στην προηγούμενη σκέψη (ΙΙ). Εξάλλου, από τα στοιχεία του φακέλου και ειδικότερα από την, από 17.8.2018, έκθεση πεπραγμένων  του Διοικητικού Συμβουλίου της άνω εταιρείας, προκύπτει ότι το 99% των τιμολογήσεών της αφορά στην παροχή υπηρεσιών τεχνικής υποστήριξης σε Ο.Τ.Α. και, ως εκ τούτου, καταδεικνύεται ότι η εταιρεία αυτή εκτελεί στην ελεύθερη αγορά λιγότερο από το 20% των δραστηριοτήτων που αφορά η επίμαχη συνεργασία. Συνεπώς, πληρούνται οι οριζόμενες στις παραγράφους 4 και 6 περ. γ και στ του ν. 4412/2016 προϋποθέσεις για την εξαίρεση της σύμβασης αυτής από το πεδίο εφαρμογής του Βιβλίου Ι του νόμου αυτού και ειδικότερα από το ρυθμιστικό πεδίο των άρθρων 117 και 118, που προβλέπουν τη διενέργεια συνοπτικού διαγωνισμού. Περαιτέρω, σε εκτέλεση των ως άνω Πρακτικών του Κλιμακίου προσκομίστηκαν α) η 1224/279/Α3/28.2.2019 απόφαση της Ειδικής Γραμματέα Διαχείρισης Τομεακών ΕΠ ΕΤΠΑ και ΤΣ με την οποία εγκρίθηκε η ένταξη της επίμαχης Πράξης στο Ε.Π. «Ανταγωνιστικότητα Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία» με δικαιούχο την ως άνω Αναπτυξιακή Εταιρεία, πιστοποιούμενης, ως εκ τούτου, αφενός της διαχειριστικής επάρκειας της εν λόγω εταιρείας, αφετέρου της διαχειριστικής ανεπάρκειας του Δήμου ......, β) το 1448/2018 συμβόλαιο αγοραπωλησίας του Συμβολαιογράφου Άστρους Αδαμαντίου Σταθούση και το 19/2018 πιστοποιητικό του Υποθηκοφύλακα Πρασιών για την μεταγραφή του άνω συμβολαίου στα οικεία βιβλία του ομώνυμου Υποθηκοφυλακείου, από τα οποία προκύπτει ότι ο Δήμος ...... έχει την πλήρη κυριότητα του προαναφερόμενου ακινήτου (παλαιού ελαιοτριβείου) και γ) οι 8244/2019 και 78476/19016/2019 βεβαιώσεις των Προϊσταμένων των Διευθύνσεων Τεχνικών Υπηρεσιών του Δήμου Τρίπολης και της Περιφέρειας Πελοποννήσου για την αδυναμία των άνω Διευθύνσεων προς υλοποίηση του αντικειμένου της επίμαχης σύμβασης για λογαριασμό του Δήμου .......