Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ε/77/2025

Η πράξη αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Βελτίωση αγροτικής οδοποιίας Δήμου Σάμης», η οποία αποτελεί τροποποίηση της αρχικής σύμβασης που είχε ελεγχθεί με την 346/2023 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η εν λόγω τροποποίηση, συμβατικής δαπάνης 323.840,16 ευρώ, συνιστά ήσσονος σημασίας («de minimis») τροποποίηση, καθώς υπολείπεται τόσο του χρηματικού ορίου των 5.404.000,00 ευρώ όσο και του ποσοστού 15% της αξίας της αρχικής σύμβασης, και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι το σχέδιο της συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο και εισάγεται απαραδέκτως ενώπιόν του.

Η Πράξη 288/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης για το έργο αντικατάστασης στεγών αμιάντου σε κτήρια του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ε.Κ.Π.Α.). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης. Οι πρόσθετες εργασίες, συνολικής δαπάνης 1.029.166,02 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ και αναθεώρηση), κρίθηκαν απολύτως αναγκαίες για την αρτιότητα και ασφάλεια του έργου, κυρίως λόγω απρόβλεπτης εκτεταμένης διάβρωσης του μεταλλικού σκελετού και σοβαρών φθορών σε ξύλινα ζευκτά. Διαπιστώθηκε ότι η αξία της συμπληρωματικής σύμβασης ανέρχεται στο 47,81% της αρχικής σύμβασης, τηρώντας έτσι το νόμιμο όριο του 50%.

Το Ε' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την Πράξη 155/2026, εξέτασε τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Αγροτική Οδοποιία Γαύδου, Ασφαλτόστρωση δρόμου Καστρί – Ελικοδρόμιο – Άγιος Ιωάννης» του Δήμου Γαύδου, συμβατικής δαπάνης 188.781,23 ευρώ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η εν λόγω τροποποίηση, που αντιστοιχεί στο 12,20% της αρχικής σύμβασης (1.547.082,33 ευρώ), συνιστά τροποποίηση ήσσονος σημασίας (de minimis) κατά την έννοια των άρθρων 132 παρ. 2 και 156 παρ. 3 περ. α' του ν. 4412/2016, καθώς υπολείπεται των προβλεπόμενων ορίων και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της αρχικής σύμβασης. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι το σχέδιο της συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο και εισάγεται απαραδέκτως ενώπιόν του. Δεν υπάρχει αναφορά σε πρωτοβάθμια απόφαση, καθώς πρόκειται για τον πρώτο και απευθείας έλεγχο της συγκεκριμένης πράξης από το αρμόδιο Κλιμάκιο.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ:Να ελέγξει τη νομιμότητα του σχεδίου της 1ης Συμπληρωματικής Σύμβασης του έργου «Επιβατικός και Εμπορικός Λιμένας … … – Α΄ Φάση», συμβατικής δαπάνης 2.049.708,37  ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α. (2.398.158,79 ευρώ, με Φ.Π.Α. 17%).(....)Επομένως, συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις σύναψης της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης και ως προς τις εργασίες αυτές, δεδομένου ότι είναι απαραίτητες, προκειμένου το σύνολο του έργου να είναι λειτουργικό, ενώ κατέστησαν αναγκαίες εξαιτίας μη οφειλόμενων σε υπαιτιότητα της αναθέτουσας αρχής απρόβλεπτων περιστάσεων κατά την τεχνική εκτέλεση του αρχικού έργου. Τέλος, η αξία των εργασιών του συνόλου της υπό έλεγχο 1ης συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπερβαίνει το 50% της αξίας των εργασιών της αρχικής σύμβασης.Δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της 1ης Συμπληρωματικής Σύμβασης του έργου «Επιβατικός και Εμπορικός Λιμένας … … – Α΄ Φάση».

Η Προδικαστική Προσφυγή ασκήθηκε από την Ένωση Εταιρειών ζητώντας την ακύρωση της Απόφασης 127/24.10.2019 του Διοικητικού Συμβουλίου, η οποία έγινε δεκτή οι προσφορές των εταιρειών '... Α.Ε.' και '... ...'. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την «Κατασκευή Μονάδας Μηχανικής Διαλογής Συμμείκτων Απορριμμάτων και Κομποστοποίησης Οργανικού Κλάσματος στον Δήμο ... - Λειτουργία Μονάδας», με εκτιμώμενη αξία 33.840.991,46 € (χωρίς ΦΠΑ), διάρκειας 18 μήνες για κατασκευές, 6 μήνες για δοκιμαστική λειτουργία και 3+3 έτη για λειτουργία.

Η πράξη αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Βελτίωση αγροτικής οδοποιίας υφιστάμενων δρόμων του Δήμου Γόρτυνας», συμβατικής δαπάνης 252.739,04 ευρώ. Η αρχική σύμβαση είχε ελεγχθεί με την 103/2024 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η εν λόγω τροποποίηση συνιστά ήσσονος σημασίας («de minimis») τροποποίηση, καθώς η αύξηση (12,38%) υπολείπεται των ορίων του 15% της αρχικής αξίας και του κατώτατου ορίου εφαρμογής της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ, χωρίς να μεταβάλλει τη συνολική φύση της σύμβασης. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι το σχέδιο της συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο και απαραδέκτως εισάγεται ενώπιόν του.

Η Πράξη 254/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου της Περιφέρειας Πελοποννήσου «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΔΟΥ ‘ΚΥΠΑΡΙΣΣΙΑ – ΦΙΛΙΑΤΡΑ – ΠΥΛΟΣ – ΜΕΘΩΝΗ’, ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΙΑΤΡΑ - ΓΑΡΓΑΛΙΑΝΟΙ». Η σύμβαση, συμβατικής δαπάνης 4.162.363,94 ευρώ πλέον ΦΠΑ, κρίθηκε παραδεκτή προς εξέταση. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι προτεινόμενες εργασίες πληρούν τις προϋποθέσεις του ν. 4412/2016. Συγκεκριμένα, οι συμπληρωματικές εργασίες κατέστησαν αναγκαίες κατά τη διάρκεια της εκτέλεσης της αρχικής σύμβασης λόγω απρόβλεπτων γεγονότων (π.χ., απαγόρευση καθαίρεσης γέφυρας από την Αρχαιολογική Υπηρεσία και ανάγκη ανακατασκευής παρακαμπτήριων οδών λόγω εκτροπής κυκλοφορίας). Επίσης, η αλλαγή αναδόχου θα δημιουργούσε μείζονα τεχνικά προβλήματα και η αξία της σύμβασης δεν υπερβαίνει το 50% της αρχικής. Κατά συνέπεια, δεν κωλύεται η υπογραφή της υποβληθείσας 2ης συμπληρωματικής σύμβασης.

Πρόκειται για την 163/2026 Πράξη του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία εξέτασε τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Αγροτική οδοποιία Δήμου Σητείας». Η αρχική σύμβαση είχε υπογραφεί κατόπιν της 165/2022 Πράξης του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η επαύξηση της δαπάνης κατά 174.431,80 ευρώ συνιστά τροποποίηση ήσσονος σημασίας (de minimis), καθώς δεν υπερβαίνει τα σωρευτικά όρια του άρθρου 5 του ν.4412/2016 και του 15% της αξίας της αρχικής σύμβασης, ούτε μεταβάλλει τη συνολική φύση της. Κατ' ακολουθίαν, αποφάσισε ότι το σχέδιο της συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο και απαραδέκτως εισάγεται ενώπιόν του.

Το Ε' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Κατασκευή περιμετρικής κρηπίδωσης υφιστάμενου μόλου λιμένα Αντιπάρου», η αρχική σύμβαση του οποίου είχε κριθεί νόμιμη με την 323/2023 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η εν λόγω τροποποίηση, συνολικής δαπάνης 139.455,69 ευρώ (7,55% της αρχικής σύμβασης), συνιστά ήσσονος σημασίας ('de minimis') τροποποίηση κατά την έννοια του άρθρου 132 παρ. 2 του ν. 4412/2016, καθώς υπολείπεται των κατώτατων ορίων και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της σύμβασης. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι το σχέδιο της συμπληρωματικής σύμβασης απαραδέκτως εισάγεται για προσυμβατικό έλεγχο, σύμφωνα με το άρθρο 324 παρ. 5 περ. α' του ν. 4700/2020.

Η Πράξη 137/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Κατασκευή Φράγματος Τσικαλαριού Νάξου», συμβατικής δαπάνης 2.739.461,65 ευρώ (χωρίς αναθεώρηση και ΦΠΑ). Η σύμβαση συντάχθηκε για να συμπεριλάβει πρόσθετες εργασίες επεξεργασίας του εξορυσσόμενου υλικού (κοσκίνισμα, πλύσιμο, θραύση) λόγω της διαπίστωσης υψηλού ποσοστού λεπτόκοκκου υλικού, απαραίτητες για την άρτια ολοκλήρωση της κατασκευής του σώματος του φράγματος. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι εργασίες πληρούν τις προϋποθέσεις των άρθρων 132 και 156 του ν. 4412/2016, καθώς είναι αναγκαίες, συνδέονται με το αρχικό αντικείμενο, και η αξία της συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπερβαίνει το 50% της αρχικής. Κατά συνέπεια, δεν κωλύεται η υπογραφή της συμπληρωματικής σύμβασης.