ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ε/326/2025
Τύπος: Νομολογία Ελεγκ. Συνεδρίου
Η Πράξη 326/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου κωλύει την υπογραφή του σχεδίου σύμβασης για το έργο «Επεμβάσεις για αποκατάσταση πρανών και τεχνικών επί της οδού Ερυθραίας του Δήμου Αχαρνών», προϋπολογισμού 2.298.387,10 ευρώ. Η Περιφέρεια Αττικής προσέφυγε στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, επικαλούμενη κατεπείγουσα ανάγκη λόγω απρόβλεπτων γεγονότων από τη θεομηνία 'Atena' (Σεπτέμβριος 2024). Το Κλιμάκιο έκρινε την επιλογή αυτή μη νόμιμη, διότι α) δεν αποδείχθηκε ότι οι βροχοπτώσεις συνιστούσαν πράγματι απρόβλεπτο γεγονός και β) η ανάγκη κατέστη κατεπείγουσα εξαιτίας αδικαιολόγητης καθυστέρησης (δέκα μηνών) της αναθέτουσας αρχής να δρομολογήσει έγκαιρα τη διαδικασία. Υπήρχε επαρκής χρόνος για προσφυγή σε επισπευσμένη ανοικτή διαδικασία.ΔΕΝ ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1387/2025
Ιστορικό Αναθεωρήσεων (Πιλοτική Εφαρμογή)
Σχετικά Έγγραφα
ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1387/2025
Η απόφαση 1387/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου απέρριψε την προσφυγή ανάκλησης της εταιρείας «.. AKTE» και την υπέρ αυτής παρέμβαση της Περιφέρειας Αττικής. Η προσφυγή στρεφόταν κατά της Πράξης 326/2025 του Ε΄ Κλιμακίου, η οποία έκρινε ότι κωλυόταν η υπογραφή σύμβασης για το έργο αποκατάστασης πρανών στην οδό Ερυθραίας του Δήμου Αχαρνών. Η Περιφέρεια είχε επιλέξει τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης, επικαλούμενη κατεπείγουσα ανάγκη λόγω απρόβλεπτων βλαβών από τη θεομηνία Atena. Το Δικαστήριο έκρινε ότι η Περιφέρεια απέτυχε να αποδείξει τόσο τη σφοδρότητα του φαινομένου Atena όσο και τον αιτιώδη σύνδεσμο των βλαβών με αυτό. Επιπλέον, η μεσολάβηση χρονικού διαστήματος δέκα μηνών από το συμβάν έως την κατακύρωση κατέδειξε ότι δεν υπήρχε κατεπείγουσα ανάγκη που θα καθιστούσε αδύνατη την τήρηση των προθεσμιών των ανοικτών διαγωνιστικών διαδικασιών.
ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ε/344/2025
Η Πράξη 344/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάθεσης και του σχεδίου σύμβασης για το έργο «Ολοκληρωμένη Αντιπλημμυρική Προστασία Σπερχειάδας, Παλαιοβράχας» του Δήμου Μακρακώμης, προϋπολογισμού περίπου 16,5 εκ. ευρώ με ΦΠΑ. Ο Δήμος προσέφυγε στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση, επικαλούμενος κατεπείγουσα ανάγκη λόγω σοβαρών πλημμυρών από τα ακραία καιρικά φαινόμενα Ιανός, Daniel και Elias. Το Κλιμάκιο αναγνωρίζει ότι οι ζημιές οφείλονται σε απρόβλεπτα γεγονότα, πλην όμως κρίνει ότι δεν υφίσταται πλέον κατεπείγον, καθώς έχει παρέλθει μεγάλο χρονικό διάστημα από τα γεγονότα μέχρι την ανάθεση. Επισημαίνεται ότι υπήρχε δυνατότητα προσφυγής σε ανοικτή ή επισπευσμένη διαγωνιστική διαδικασία. Η επιλογή της εξαιρετικής διαδικασίας θεωρείται ότι περιορίζει τον ανταγωνισμό και παραβιάζει τις αρχές της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης. Κατά συνέπεια, το Ελεγκτικό Συνέδριο κρίνει ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2γ του ν. 4412/2016 και κωλύει την υπογραφή της σύμβασης.
ΔΕΝ ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1564/2025
ΕΣ/ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/1353/2025
Η Aπόφαση 1353/2025 του Ελεγκτικού Συνεδρίου απορρίπτει την προσφυγή αναθεώρησης της Περιφέρειας Κρήτης. Η Περιφέρεια ζητούσε την αναθεώρηση προηγούμενης απόφασης που έκρινε παράνομη την ανάθεση σύμβασης για καθαρισμούς ρεμάτων, ύψους 2,9 εκατ. ευρώ, χρησιμοποιώντας την εξαιρετική διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση (άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016), επικαλούμενη κατεπείγουσα ανάγκη λόγω θεομηνιών (Οκτώβριος 2022 και Σεπτέμβριος 2024). Το Δικαστήριο έκρινε (κατά πλειοψηφία) ότι η επικαλούμενη κατεπείγουσα ανάγκη αποδυναμώθηκε λόγω σημαντικών καθυστερήσεων (έως 32 μήνες) και αδράνειας της αναθέτουσας αρχής, η οποία δεν απέδειξε ότι δεν μπορούσε να διενεργήσει τακτική διαδικασία με συντετμημένες προθεσμίες. Ως εκ τούτου, η προσφυγή απορρίφθηκε.
ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1094/2025
Η Απόφαση 1094/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου απορρίπτει την προσφυγή ανάκλησης του Δήμου Στυλίδας κατά της Πράξης 12/2025 της Επιτρόπου ΠΕ Φθιώτιδας. Η Επίτροπος είχε κρίνει ότι κωλύεται η υπογραφή σύμβασης για το έργο «Αποκατάσταση παραλιακής οδού εντός οικισμού Μεταμόρφωσης Σωτήρος (Μαρίνι)» (προϋπολογισμού €322.580,64 πλέον ΦΠΑ), το οποίο ο Δήμος είχε αναθέσει μέσω διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης, επικαλούμενος κατεπείγουσα ανάγκη λόγω της κακοκαιρίας «Daniel» (Σεπτέμβριος 2023). Το Δικαστήριο έκρινε ότι δεν συντρέχουν σωρευτικά οι νόμιμες προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016, καθώς ο χρόνος που μεσολάβησε (19 μήνες) από το απρόβλεπτο γεγονός μέχρι την ανάθεση είχε αντικειμενικά αμβλύνει την εκτιμώμενη κατεπείγουσα ανάγκη, ενώ η ανάγκη δεν αιτιολογήθηκε επαρκώς.
ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ζ/329/2025
Το Ελεγκτικό Συνέδριο (Ζ΄ Κλιμάκιο) εξέτασε τη νομιμότητα της τροποποίησης της σύμβασης μεταξύ της ΑΑΔΕ και μιας ένωσης επιχειρήσεων, η οποία προέβλεπε αύξηση της αξίας της σύμβασης κατά 2.879.550 ευρώ και επέκταση της διάρκειάς της. Η τροποποίηση αφορούσε συμπληρωματικές υπηρεσίες ανάπτυξης λογισμικού για πληροφοριακά συστήματα της ΑΑΔΕ. Το Συνέδριο κήρυξε την τροποποίηση μη νόμιμη, καθώς οι πρόσθετες υπηρεσίες δεν πληρούσαν τις προϋποθέσεις του νόμου για συμπληρωματικές υπηρεσίες, παραβίαζαν τις αρχές του δημοσιονομικού δικαίου και επέτειναν δυσανάλογα το αντικείμενο της αρχικής σύμβασης.
ΔΕΝ ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1389/2025
ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ ΣΤ/262/2025
Η Πράξη 262/2025 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της σύμβασης για την προμήθεια και εγκατάσταση πλωτών κυματοθραυστών και προβλητών στο Λιμάνι Λαυρίου από τον Οργανισμό Λιμένος Λαυρίου Α.Ε., συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης άνω των 3,2 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Το Κλιμάκιο επανεξέτασε τον φάκελο μετά από προηγούμενη μη οριστική πράξη και ανέλυσε το εφαρμοστέο νομικό πλαίσιο του ν. 4412/2016. Διαπιστώθηκε ότι, παρότι η διαγωνιστική διαδικασία ολοκληρώθηκε και αναδείχθηκε προσωρινός ανάδοχος με μία μοναδική προσφορά, ο αναθέτων φορέας δεν τεκμηρίωσε επαρκώς και με επίκαιρα στοιχεία τον προϋπολογισμό της σύμβασης. Οι μη δεσμευτικές προσφορές που προσκομίστηκαν ήταν παλαιές (έτους 2022) και δεν επέτρεπαν έλεγχο τιμών μονάδας. Η έλλειψη αυτή κρίθηκε ουσιώδης νομική πλημμέλεια. Για τον λόγο αυτό, το Ελεγκτικό Συνέδριο έκρινε ότι κωλύεται νόμιμα η υπογραφή της σύμβασης.
ΔΕΝ ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1567/2025
ΓΝΩΜΗ/Δ-ΕΑΔΗΣΥ/134/2025
Η απόφαση αφορά την έγκριση της διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση για την ανάθεση υπηρεσιών καθαριότητας στο Γενικό Νοσοκομείο Καρδίτσας, με συνολική προϋπολογισθείσα δαπάνη 214.194,50 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ) για πέντε μήνες. Η διαδικασία επικαλείται κατεπείγουσα ανάγκη λόγω απρόβλεπτων περιστάσεων, όπως η καθυστέρηση στη διεξαγωγή τακτικής διαγωνιστικής διαδικασίας από προδικαστικές προσφυγές και η λήξη της υφιστάμενης σύμβασης στις 30 Νοεμβρίου 2025. Η Επιτροπή της ΕΑΔΗΣΥ υποστηρίζει ότι η ανάγκη αυτή δεν οφείλεται σε υπαιτιότητα του Νοσοκομείου και ότι η διαδικασία είναι απολύτως απαραίτητη για τη διασφάλιση της δημόσιας υγείας.
ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ζ/324/2025
Η Πράξη 324/2025 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας σχεδίου προγραμματικής σύμβασης πολιτισμικής ανάπτυξης μεταξύ του Δήμου Ναυπακτίας, του Υπουργείου Πολιτισμού, της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας και του Δικτύου Ελληνικών Πόλεων για την Ανάπτυξη (Δ.Ε.Π.ΑΝ.). Αντικείμενο της σύμβασης ήταν η σύνταξη μελετών για το έργο «Παράκαμψη του κέντρου της Ναυπάκτου», προϋπολογισμού 2.200.000,00 ευρώ. Η απόφαση κωλύει την υπογραφή της σύμβασης λόγω ουσιωδών πλημμελειών, όπως η μη επαρκής εξειδίκευση του Υποέργου 2 (Γεωτεχνικές έρευνες), η μη τεκμηρίωση του προϋπολογισμού του Υποέργου 2, και η μη διασφάλιση της απρόσκοπτης χρηματοδότησης λόγω της επικείμενης λήξης του προγράμματος «Φιλόδημος ΙΙ» στις 31.12.2025, καθώς και η υποχρηματοδότηση του έργου.
ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1388/2025
ΓΝΩΜΗ/Δ-ΕΑΔΗΣΥ/110/2025
Η Γνώμη Δ 110 ΕΑΔΗΣΥ/2025 αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης για την προσφυγή του Δήμου Ρόδου στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, λόγω κατεπείγουσας ανάγκης, για την προμήθεια ανταλλακτικών μεταφορικών μέσων και λοιπών μηχανημάτων (208.141,69 € πλέον ΦΠΑ) για το έτος 2025. Η ανάγκη κρίθηκε ότι προέκυψε από τη μακρά διοικητική και δικαστική εμπλοκή του αρχικού ανοιχτού διαγωνισμού (2024-2025), η οποία διήρκησε έως τις 15.09.2025, σε συνδυασμό με τις ζημιές στον στόλο λόγω της θεομηνίας BORA. Η Επιτροπή έκρινε ομόφωνα ότι πληρούνται σωρευτικά οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ του ν. 4412/2016 (κατεπείγουσα ανάγκη οφειλόμενη σε απρόβλεπτη περίσταση), επιτρέποντας τη σύναψη σύμβασης διάρκειας πέντε μηνών για την προσωρινή κάλυψη των αναγκών τακτικής συντήρησης.
ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ ΣΤ/224/2025
Η απόφαση (Πράξη 224/2025) του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά στον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάθεσης και του σχεδίου σύμβασης για την προμήθεια 25 αμφίβιων μονοκινητήριων αεροσκαφών πυρόσβεσης, προϋπολογισμού 154.858.600 ευρώ, από το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι υφίστανται ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες, καθώς η αναθέτουσα αρχή δεν αξιολόγησε νομίμως και επαρκώς τα στοιχεία που προέκυψαν από πρωτόδικη απόφαση ισπανικού ποινικού δικαστηρίου. Η απόφαση αφορούσε την καταδίκη του πρώην διευθυντή της τρίτης δανείζουσας ικανότητα - υπεργολάβου για συνέργεια σε καθορισμό τιμών και στρέβλωση του ανταγωνισμού. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η αναθέτουσα αρχή εσφαλμένα απέρριψε τους λόγους αποκλεισμού βασιζόμενη στο τεκμήριο αθωότητας και στη μη τελεσιδικία της απόφασης, αντί να εξετάσει τις επαρκείς ενδείξεις στρέβλωσης του ανταγωνισμού. Ως εκ τούτου, κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.
ΔΕΝ ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1562/2025