ΕΣ/ΕΛΑΣΣΟΝΑ ΟΛΟΜ/542/2023

Η απόφαση 1981/2021 της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά αίτηση αναίρεσης ανώνυμης εταιρείας – Ομάδας Τοπικής Δράσης (ΟΤΔ) κατά απόφασης με την οποία επιβλήθηκε δημοσιονομική διόρθωση και ανακτήθηκε ποσό 232.500 ευρώ στο πλαίσιο του προγράμματος Leader+. Το ποσό αντιστοιχούσε σε ενίσχυση που είχε καταβληθεί σε τελικό αποδέκτη για επενδυτικό σχέδιο, με βάση δικαιολογητικά που κρίθηκαν ανακριβή και ελλιπή. Το Δικαστήριο έκρινε ότι οι σχετικές δαπάνες ήταν μη επιλέξιμες και ότι, λόγω της έκτασής τους, καθιστούσαν μη επιλέξιμο το σύνολο του έργου. Έγινε δεκτό ότι η ΟΤΔ, ως τελικός δικαιούχος, υπέχει αντικειμενική ευθύνη για τη νομιμότητα και ακρίβεια των δικαιολογητικών των τελικών αποδεκτών. Η ευθύνη αυτή δεν αναιρείται από το γεγονός ότι η ΟΤΔ δεν διατήρησε τα ποσά στην περιουσία της ούτε από την ενδεχόμενη απάτη του τελικού αποδέκτη. Το Δικαστήριο τόνισε ότι η ανάκτηση από την ΟΤΔ συνάδει με το ενωσιακό και εθνικό δίκαιο και δεν παραβιάζει τις αρχές της αναλογικότητας και της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης. Κατά συνέπεια, η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε. 

ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΜΟΙ:Με την αίτηση αυτή επιδιώκεται η αναίρεση της 39/2019 απόφασης του Ι Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου.(....)Με την προσβαλλόμενη απόφαση έγινε εν μέρει δεκτή έφεση της αναιρεσείουσας κατά της 9954/10.4.2014 απόφασης του Διοικητή του ως άνω Νοσοκομείου και περιορίσθηκε το σε βάρος της, συνεπεία ανακλήσεως του διορισμού της λόγω πλαστογραφίας του βαθμού του πτυχίου της, καταλογισθέν ποσό των 179.014,40 ευρώ, στο ύψος των 50.000,00 ευρώ, κατ’ εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας(....)Υπό τις ως άνω ειδικές περιστάσεις, ο τυχόν σε βάρος της αναιρεσείουσας καταλογισμός, έστω και του μειωθέντος ποσού των 50.000,00 ευρώ, δεν επιτυγχάνει μια δίκαιη ισορροπία μεταξύ του σκοπού που υπηρετεί (αποκατάσταση της δημοσιονομικής νομιμότητας εξαιτίας της αναδρομικής ανατροπής της υπαλληλικής σχέσης) καθόσον αφ’ ενός μετατρέπει την ανάκληση του διορισμού σε κύρωση αφ’ ετέρου άγει σε πλουτισμό του Νοσοκομείου σε βάρος της περιουσίας της.Αναιρεί  την 39/2019 απόφαση του Ι Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου.Διακρατεί και δικάζει την υπόθεση.Δέχεται την από 30.9.2014 (με  ΑΒΔ 367/2014) έφεση αυτής.Ακυρώνει την 16944/30.6.2014 καταλογιστική πράξη του Διοικητικού Συμβουλίου του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών “… - …” Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού».

Με δεδομένα όσα έγιναν δεκτά στις νομικές σκέψεις που προηγήθηκαν και τα αναιρετικώς ανέλεγκτα πραγματικά περιστατικά, το Δικαστήριο κρίνει ότι το Πρώτο Τμήμα με την αναιρεσιβαλλόμενη απόφασή του ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε τις περί δεδικασμένου διατάξεις και ορθά έκρινε ότι σύμφωνα με το δεδικασμένο που απορρέει από την 2019/1998 αμετάκλητη απόφαση του Ι Τμήματος δεν θεμελιώνεται αγωγική αξίωση της ήδη αναιρεσείουσας κατά τις διατάξεις περί αδικαιολογήτου πλουτισμού (άρθρα 904 επ. ΑΚ) έναντι του Ελληνικού Δημοσίου, καθόσον το δεδικασμένο που παρήχθη από την ως άνω αμετάκλητη απόφαση του Ι Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου, ως Δικαστηρίου, που κατά το άρθρο 98 του Συντάγματος έχει την αποκλειστική δικαιοδοσία να κρίνει επί καταλογισμών υπολόγων, δημιούργησε τεκμήριο νομικής ορθότητας σχετικά με τη νομιμότητα της καταλογιστικής απόφασης, την ευθύνη της αναιρεσείουσας, την ύπαρξη του ελλείμματος και το ύψος αυτού, αποκλείοντας το ίδιο ή άλλο δικαστήριο να ερευνήσει την ίδια ως άνω υπόθεση.

ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΜΟΙ:αίτηση αναιρέσεως κατά της 502/2017 απόφασης του Ι Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου(...)Με την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση απορρίφθηκε η από ... έφεση της ήδη αναιρεσείουσας κατά της ... καταλογιστικής απόφασης της Οικονομικής Επιθεώρησης Υπολοίπου Κεντρικής Μακεδονίας, με την οποία καταλογίστηκε υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου, υπό την ιδιότητά της ως Προϊσταμένης της Δημόσιας Οικονομικής Υπηρεσίας (ΔΟΥ) …, ως συνευθυνόμενη, εις ολόκληρον με τα αναφερόμενα στην απόφαση αυτή πρόσωπα και κατά τον λόγο της ευθύνης αυτών, με το ποσό των 1.535.089,57 ευρώ, που αντιστοιχεί σε ισόποσο έλλειμμα που φέρεται ότι προκάλεσε στην ως άνω ΔΟΥ κατά τα έτη 1998-2000, πλέον προσαυξήσεων εκπρόθεσμης καταβολής ύψους 2.271.870,29 ευρώ, ήτοι με το συνολικό ποσό των 4.256.959,86 ευρώ.(...)Υπό τις ειδικές περιστάσεις της υπόθεσης το Δικαστήριο κρίνει ότι ο καταλογισμός σε βάρος της εκκαλούσας ποσού που υπερβαίνει το 40% των αναλογουσών στο ποσό του καταλογισμού προσαυξήσεων, διαρρηγνύει τη δίκαιη ισορροπία μεταξύ του σκοπού που επιδιώκεται με τον καταλογισμό και των περιουσιακών δικαιωμάτων της καταλογιζόμενης.Αναιρεί την 502/2017 απόφαση του Ι Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου.Μεταρρυθμίζει την ... καταλογιστική απόφαση της Οικονομικής Επιθεώρησης Υπολοίπου Κεντρικής Μακεδονίας.Μειώνει το καταλογισθέν ποσό σε βάρος της αναιρεσείουσας,  μόνο κατά το ποσό των προσαυξήσεων, το οποίο αναπροσαρμόζει στο ποσό των 908.748,11  ευρώ.

Με την κρινόμενη αίτηση όπως οι λόγοι αυτής αναπτύσσονται με τα κατατεθέντα στις 4.4.2022, 12.4.2022, 20.10.2023 και 30.10.2023 υπομνήματα, για τη συζήτηση της οποίας καταβλήθηκε το νόμιμο παράβολο (με το 467399940952 0923 0096 ηλεκτρονικό παράβολο), ζητείται η αναίρεση της 569/2020 απόφασης του Ι Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την οποία απορρίφθηκε η από 20.2.2019 έφεση της αναιρεσείουσας, πολιτικής από μεταβίβαση συνταξιούχου του Δημοσίου, κατά της 106/2018 πράξης του Α΄ Κλιμακίου του Δικαστηρίου. Με την πράξη αυτή κατά μερική παραδοχή ένστασης της αναιρεσείουσας κατά της 153460/16/16.1.2017 πράξης της Διεύθυνσης Διενέργειας Μεταβολών και Δειγματοληπτικών Ελέγχων του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους (ΓΛΚ), μεταρρυθμίσθηκε η εκκληθείσα καταλογιστική πράξη με περιορισμό του καταλογισθέντος ποσού σε 26.077,60 ευρώ. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί στο 70% της σύνταξης που της καταβλήθηκε αχρεωστήτως, σύμφωνα με το άρθρο 8 παρ. 14 του ν. 2592/1998, κατά το χρονικό διάστημα από 1.9.2010 έως 30.10.2016, λόγω κατοχής από αυτήν θέσης στον δημόσιο τομέα. 

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΡΘΩΣΗ:Με την προσβαλλόμενη 230/2017 απόφαση του Ι Τμήματος απορρίφθηκε ως απαράδεκτη η έφεση της αναιρεσείουσας κατά της …/12.8.2014 απόφασης δημοσιονομικής διόρθωσης του Υφυπουργού Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας με την αιτιολογία ότι αυτή στερείται εκτελεστού χαρακτήρα. Με την εν λόγω απόφαση του Υφυπουργού Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας (α) ελήφθη απόφαση για την σε βάρος της αναιρεσείουσας κατ’ αποκοπή δημοσιονομική διόρθωση ποσού 27.200,00 ευρώ, το οποίο προέρχεται από την χρηματοδότηση της πράξης με τίτλο «Κοινωνικές Δομές στους Δήμους ... και ...: Πολυδύναμο σχέδιο κοινωνικών δράσεων άμεσης αντιμετώπισης της φτώχειας» (Κωδικός ΟΠΣ 377066) ενταγμένης στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού» του Εθνικού Στρατηγικού Πλαισίου Αναφοράς (ΕΣΠΑ) 2007-2013,(β) διατυπώθηκε εισήγηση προς στον Υφυπουργό Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας, ως διατάκτη της δαπάνης, για την έκδοση απόφασης ανάκτησης του ανωτέρω ποσού.(....)Μετά τις ως άνω παραδοχές το Δικαστήριο δέχεται ότι, κατ’ εσφαλμένη ερμηνεία των διατάξεων ...κρίθηκε από την αναιρεσιβαλλομένη ότι η απόφαση δημοσιονομικής διόρθωσης ως προς το σκέλος της αναζήτησης του ποσού των 27.200,00 ευρώ συνιστά προπαρασκευαστική πράξη ως μέρος της εισήγησης στον οικείο διατάκτη για την έκδοση της απόφασης ανάκτησης δοθέντος ότι, όπως προεκτέθηκε, αυτή παράγει αυτοτελώς έννομες συνέπειες που επιφέρουν άμεση μεταβολή στην νομική κατάσταση του αποδέκτη της, όχι μόνον ως προς την υποχρέωση αυτού να επιστρέψει ποσά ενίσχυσης που έλαβε, αλλά και ως προς τη συνέχιση της ενίσχυσης που δικαιούται να λαμβάνει.Δέχεται την αίτηση αναιρέσεως.Αναπέμπει την υπόθεση στο αρμόδιο Τμήμα το οποίο θα κρίνει, με διαφορετική σύνθεση, την ουσιαστική βασιμότητα της ένδικης έφεσης.

ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΜΟΙ:Ζητείται η αναίρεση της υπ’αριθ.1340/2007 αποφάσεως του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών, με την οποία απορρίφθηκε έφεση της ήδη αναιρεσείουσας εταιρείας κατά της υπ’αριθ. 6969/2005 αποφάσεως του Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών. Με την τελευταία αυτή απόφαση είχε απορριφθεί ανακοπή της ιδίας εταιρείας κατά της υπ’αριθ. ... αποφάσεως των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Βιομηχανίας, Ενέργειας και Τεχνολογίας, με την οποία, μεταξύ άλλων, είχε διαταχθεί η επιστροφή στο Δημόσιο τμήματος της καταβληθείσας στην αναιρεσείουσα επιχορήγησης κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του ν.1262/1982 και του ν.1682/1987 και τμήματος του ποσού που αντιστοιχούσε στην επιδότηση του επιτοκίου συναφθέντος τραπεζικού δανείου, συνολικού ύψους 103.421.000 δραχμών.(....)Ο δε ισχυρισμός της αναιρεσείουσας ότι υπήρξε ολιγωρία των οργάνων να προβούν σε αυτοψία και έλεγχο για την τήρηση των όρων που είχαν τεθεί από την εγκριτική της επένδυσης απόφαση κρίθηκε από το δικάσαν δικαστήριο ότι δεν αποδεικνυόταν από κάποιο στοιχείο, αντιθέτως, μάλιστα, στην από 18.12.1990 έκθεση του Κεντρικού Οργάνου Ελέγχου που είχε προηγηθεί, κατά τα προαναφερόμενα, της αίτησης της ανωτέρω για την οριστικοποίηση της επένδυσης, αναφερόταν ότι πριν τον έλεγχο αυτό είχε προηγηθεί και προγενέστερος όμοιος, με τον οποίο δεν είχε γίνει δεκτό ότι ο σχετικός μηχανολογικός εξοπλισμός της επίμαχης μονάδας ήταν καινούργιος, όπως απαιτείτο (αφού η επένδυση περιελάμβανε και καινούργιο μηχανολογικό εξοπλισμό), και κατά του οποίου είχε ασκηθεί σχετική ένσταση της ανωτέρω, γεγονός από το οποίο συναγόταν ότι υπήρξαν προβλήματα σχετικά με την πιστοποίηση τήρησης όλων των απαιτούμενων όρων που έπρεπε να διερευνηθούν, προκειμένου να εκδοθεί η σχετική απόφαση περί ολοκλήρωσης της επένδυσης.Απορρίπτει την υπό κρίση αίτηση.

Δυνατότητα δεύτερης επανεπιβολής ρυμοτομικής απαλλοτρίωσης υπό την ισχύ του ν. 4759/2020, σε περίπτωση που οικείος Δήμος έχει εγγράψει στον προϋπολογισμό του τις αναγκαίες πιστώσεις για την αποζημίωση του κυρίου του ακινήτου που απαλλοτριώνεται.(..)Μετά τη θέση σε ισχύ του ν. 4759/2020 δεν είναι επιτρεπτή η εκ νέου ολική ή μερική ρυμοτομική απαλλοτρίωση ακινήτου, στο οποίο είχε ήδη επανεπιβληθεί ρυμοτομική απαλλοτρίωση για δημιουργία κοινόχρηστου χώρου, που προβλέπεται στο εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο, ακόμη και εάν ο οικείος Δήμος έχει εγγράψει στον προϋπολογισμό του τις αναγκαίες πιστώσεις για την αποζημίωση του κυρίου του ακινήτου ένεκα της απαλλοτρίωσης (ομόφωνα με συγκλίνουσες αιτιολογίες).

Η Απόφαση 9/2025 του Πρώτου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά αίτηση ομόρρυθμης εταιρείας για αναστολή εκτέλεσης ατομικής ειδοποίησης καταβολής και συναφών πράξεων διοικητικής εκτέλεσης της Δ.Ο.Υ. Τρίπολης. Η υποκείμενη οφειλή, ύψους άνω των 521.000 ευρώ (πλέον τόκων), προέρχεται από καταλογισμό αχρεωστήτως καταβληθείσας δημόσιας οικονομικής ενίσχυσης (εθνικών και ενωσιακών πόρων) του 2011, λόγω παραβίασης των όρων υλοποίησης επενδυτικού σχεδίου. Το Τμήμα έκρινε ότι αυτή η διαφορά, ως θέμα ανάκτησης χρηματοδότησης σε βάρος υπόχρεου δημόσιας λογοδοσίας, υπάγεται στην αποκλειστική δικαιοδοσία του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Οργανικό Νόμο (ν. 4820/2021), η εκδίκαση τέτοιων διαφορών εμπίπτει στην αρμοδιότητα του Δέκατου Τμήματος. Ως εκ τούτου, το Πρώτο Τμήμα κηρύχθηκε ομοφώνως αναρμόδιο και παρέπεμψε την αίτηση αναστολής, μαζί με την εκκρεμούσα ανακοπή, στο αρμόδιο Δέκατο Τμήμα.

ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΜΟΙ:Με τη …/12.2.2002 απόφαση των αρμόδιων Επιθεωρητριών της Οικονομικής Επιθεώρησης Αθηνών του Υπουργείου Οικονομικών καταλογίστηκε η ήδη αναιρεσείουσα, Καθηγήτρια του … Πανεπιστημίου και μέλος της Επιτροπής Παραλαβής Υλικών και Υπηρεσιών αυτού,  με το ποσό των 133.054.833 δραχμών και ήδη 390.476,40 ευρώ, το οποίο φέρεται ότι συνιστά έλλειμμα στην οικονομική διαχείριση του … Πανεπιστημίου κατά την περίοδο 1997-1998, καθώς και με τους αναλογούντες τόκους υπερημερίας, ύψους 88.691.496 δραχμών και ήδη 260.283,18 ευρώ, ήτοι συνολικά με το ποσό των 221.746.329 δραχμών και ήδη 650.759,58 ευρώ.Μετά από έφεση της αναιρεσείουσας κατά της ως άνω καταλογιστικής  απόφασης, εκδόθηκε η 1553/2004 προδικαστική απόφαση του IV Τμήματος, με την οποία διατάχθηκε η συμπλήρωση των αποδείξεων.Με την αναιρεσιβαλλόμενη 2213/2005 απόφαση του ΙV Τμήματος έγινε εν μέρει δεκτή η έφεση της αναιρεσείουσας  κατά της προαναφερόμενης  καταλογιστικής  απόφασης  και κατά  μεταρρύθμιση  αυτής  περιορίστηκε  το  καταλογισθέν σε βάρος της  ποσό σε  275.705,52 ευρώ. Με την αίτηση που κρίνεται και για τους λόγους που αναφέρονται σ’ αυτή ζητείται η αναίρεση της προαναφερόμενης απόφασης του ΙV Τμήματος.(....)Ως εκ τούτου ο σχετικός λόγος αναίρεσης, για παράβαση του άρθρου 20 παρ. 2 του Συντάγματος, είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτή η κρινόμενη αίτηση, ενώ παρέλκει, ως αλυσιτελής η εξέταση των λοιπών αναιρετικών λόγων.Δέχεται την, από 10.2.2006, αίτηση της … του … για αναίρεση της 2213/2005 απόφασης του IV Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου.Διακρατεί και δικάζει την υπόθεση.Δέχεται την από 19.3.202  έφεση.Ακυρώνει τη …/12.2.2002 καταλογιστική απόφαση των Οικονομικών Επιθεωρητριών …, … και … της Οικονομικής Επιθεώρησης Αθηνών  του Υπουργείου Οικονομικών.