ΕΣ/ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/771/2021

Ποια στοιχεία πρέπει να διαλαμβάνει η εκτελεστή διοικητική πράξη περικοπής μισθού του άρθρου 43 παρ. 2 του ν. 3528/2007 για να είναι νόμιμη και να παράγει έννομα αποτελέσματα και εάν πριν την έκδοση της πράξης αυτής απαιτείται η κλήση του ενδιαφερομένου σε ακρόαση στην περίπτωση που αυτός έχει, σε προηγούμενο χρόνο της έκδοσης της πράξης, λάβει γνώση της πραγματικής και της νομικής αιτίας για την οποία αυτή εκδόθηκε και έχει εκθέσει τις απόψεις του στα πλαίσια πειθαρχικής διαδικασίας.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Η πράξη με την οποία ενεργείται περικοπή του μισθού του υπαλλήλου κατ’ άρθρο 43 παρ. 2 του ν. 3528/2007 και συγκεκριμένα των φερόμενων ως αχρεωστήτως καταβληθεισών αποδοχών λόγω αδικαιολόγητης απουσίας από την υπηρεσία, αποτελεί ατομική, εκτελεστή διοικητική πράξη, η οποία πρέπει να διαλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τα στοιχεία που δικαιολογούν την υφιστάμενη δημοσιονομική ενοχή του καταλογισμού. Επιπλέον, πριν από την έκδοση της πράξης περικοπής μισθού απαιτείται, λόγω του χαρακτήρα της ως δυσμενούς διοικητικής πράξης αποδιδόμενης σε υποκειμενική συμπεριφορά του υπαλλήλου, η κλήση του τελευταίου προς παροχή εξηγήσεων, σύμφωνα με το άρθρο 6 παρ. 2 του ν. 2690/1999. Η έλλειψη της ως άνω προηγούμενης κλήσης του υπαλλήλου προς παροχή εξηγήσεων πριν από την έκδοση της πράξης περικοπής μισθού συνιστά, καταρχήν, παραβίαση του προβλεπόμενου από το άρθρο 20 παρ. 2 του Συντάγματος και το άρθρο 6 του ν. 2690/1999 δικαιώματος προηγούμενης ακροάσεως. Εν τούτοις, σε περίπτωση κατά την οποία για την υπαίτια μη παροχή υπηρεσίας από τον υπάλληλο και πριν από την έκδοση της σχετικής πράξης περικοπής μισθού έχει διενεργηθεί ΕΔΕ ή έχει κινηθεί πειθαρχική διαδικασία, στα πλαίσια των οποίων ο ενδιαφερόμενος έχει λάβει γνώση της αποδιδόμενης σε αυτόν αδικαιολόγητης απουσίας από την υπηρεσία και έχει εξετασθεί ειδικά γι’ αυτή, πρέπει να θεωρείται ότι έχει ασκηθεί από αυτόν το δικαίωμα της προηγούμενης ακρόασης, αφού πριν από την έκδοση της καταλογιστικής πράξης έχει ενημερωθεί για την αιτία του καταλογισμού (ομόφωνα).

Δημόσιοι υπάλληλοι. Τοποθέτηση υπαλλήλου. Έκθεση εμφανίσεως και αναλήψεως καθηκόντων. Καταβολή αποδοχών.(..)Κατάσταση :  Εκκρεμεί αποδοχή 
Για την εκτέλεση αποφάσεως του Γ.Γ. Περιφέρειας Αττικής, περί τοποθετήσεως υπαλλήλου και την καταβολή των αποδοχών στον υπάλληλο, είναι απαραίτητη η εμφάνιση του υπαλλήλου στον Προϊστάμενό του και η σύνταξη σχετικής έκθεσης εμφανίσεως και αναλήψεως καθηκόντων, άλλως, εφόσον δεν του έχουν ανατεθεί καθήκοντα, δεν παρέχει υπηρεσία με υπαιτιότητά του και δεν δικαιούται μισθού.

ΚΑΤΑΒΟΛΗ ΑΠΟΔΟΧΩΝ:..Με δεδομένα αυτά, το Κλιμάκιο κρίνει ότι, παρά το γεγονός πως στο ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα- το οποίο είναι το πρώτο που εκδόθηκε μετά την εκκαθάριση της μισθοδοσίας της ανωτέρω υπαλλήλου ως πλήρους απασχόλησης- ποσού 591,53 ευρώ, δεν περιλαμβάνεται υπερβάλλουσα διαφορά του ν. 4024/2011 και προσωπική διαφορά του ν. 4354/2015, αφού το ποσό αυτό αντιστοιχεί, κατά τα γενόμενα δεκτά στην προηγούμενη σκέψη 5, στο άθροισμα των υπολοίπων του βασικού μισθού και του επιδόματος ανθυγιεινής εργασίας που η υπάλληλος αυτή δικαιούται ως πλήρους απασχόλησης, η εντελλόμενη δαπάνη στηρίζεται σε μη νόμιμη εκκαθάριση, κατά το μέρος που κατά τη διενέργεια αυτής δεν ελήφθη υπόψη η προηγούμενη καταβολή στην ως άνω υπάλληλο με τις αποδοχές του μηνός Ιανουαρίου 2018 προσωπικής διαφοράς των ν. 4024/2011 και 4354/2015, οι οποίες όμως εν τέλει αχρεωστήτως της καταβλήθηκαν. Τούτου διότι, σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις σκέψεις 2 και 3, μετά την κατά τα ανωτέρω υπηρεσιακή μεταβολή της δικαιούχου του χρηματικού εντάλματος δημοτικής υπαλλήλου από μερικής σε πλήρους απασχόλησης α) η υπερβάλλουσα διαφορά του ν. 4024/2011 έπαυσε να υπάρχει, καθόσον μεταβλήθηκαν τα δεδομένα από τα οποία προέκυπτε και, ως εκ τούτου, δεν τίθεται θέμα καταβολής της, ενώ, περαιτέρω, με τις προαναφερόμενες διατάξεις του ν. 4024/2011 δεν ορίστηκε η διαφορά αυτή ως πρόσθετη παροχή, η οποία ακολουθεί την υπάλληλο ανεξαρτήτως μεταγενέστερης αύξησης του μισθού της, ούτε, συνακόλουθα, τυγχάνουν εφαρμογής οι διατάξεις της παραγράφου 2 του άρθρου 99 του ν. 4483/201 και β) η διαφορά του ν. 4354/2015 εξέλιπε λόγω της αύξησης του μισθού της εν λόγω υπαλλήλου, αύξηση η οποία υπερβαίνει τη μέχρι τότε καταβαλλόμενη προσωπική διαφορά του νόμου αυτού, ύψους 4,50 ευρώ. Ούτε εξάλλου από τα στοιχεία που συνοδεύουν το χρηματικό ένταλμα προκύπτει ότι τα αρμόδια όργανα του Δήμου ... έλαβαν καθ’ οιονδήποτε τρόπο μέτρα (όπως πράξη καταλογισμού ή παρακράτησης από τις αποδοχές), για την επιστροφή της ως άνω αχρεωστήτως καταβληθείσας διαφοράς των ν. 4024/2011 και 4354/2015, ώστε να δικαιολογείται η καταβολή του εντελλόμενου με το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα ποσού των 591,53 ευρώ.

Δημόσιοι υπάλληλοι. Αυτοδίκαιη επάνοδος υπαλλήλου σε ενέργεια και απόδοση σε αυτόν των παρακρατηθέντων αποδοχών κατά τη διάρκεια της αργίας.(..)Κατάσταση :  Εκκρεμεί αποδοχή 
Προεδρεύων: Χ. Φραγκούλης, Νομικός Σύμβουλος, Εισηγητής: Γ. Καρακώστας, Πάρεδρος. Μετά την ακύρωση για τυπικούς λόγους από το ΣτΕ της απόφασης του ΠΥΣΔΕ, με την οποία επιβάλλεται σε υπάλληλο η ποινή της οριστικής παύσης, επανέρχεται μεν ο υπάλληλος αυτός στην υπηρεσία, για την απόδοση όμως σ αυτόν του παρακρατηθέντος κατά τη διάρκεια της αργίας τμήματος των αποδοχών του, πρέπει να υποβάλλει στην υπηρεσία του σχετική αίτηση, να διαβιβαστεί αυτή υπηρεσιακά στο ΠΥΣΔΕ και αυτό να αποφανθεί σχετικά.

Υπ. Εξωτερικών – Διορισμός Πρέσβεων εκ προσωπικοτήτων – Αποδοχές.(..)Κατάσταση : Εκκρεμεί αποδοχή 
Οι πρέσβεις εκ προσωπικοτήτων το μεν εξαιρούνται της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων, το δε δεν καταλαμβάνουν οργανικές θέσεις της επετηρίδας του διπλωματικού κλάδου, ως προς δε την απόληψη του προβλεπομένου γι’ αυτούς μισθού εφαρμοστέες τυγχάνουν οι διατάξεις του ισχύοντος Υ.Κ. Εντεύθεν δεν πρόκειται περί δημοσίων υπαλλήλων διοριζομένων επί θητεία αλλά περί ειδικής κατηγορίας λειτουργών προβλεπομένων ευθέως από το άρθρο 103 παρ. 5 του ισχύοντος Συντάγματος. Δεν συνιστά εννοιολογικό γνώρισμα της ιδιότητας του δημοσίου υπαλλήλου η απόληψη μισθού. Και ναι μεν προβλέπεται γι’ αυτούς η απόληψη των αποδοχών του βαθμού του εν ενεργεία πρέσβη, δεν αποκλείεται όμως ενόψει και του τιμητικού χαρακτήρα των καθηκόντων τους να προβλέπεται η μη λήψη μισθού υπ’ αυτών. Μια τοιαύτη ρύθμιση θα ήταν συμβατή με την άνω συνταγματική διάταξη, δεν θα μπορούσε όμως, ενόψει της γενικότητας της ρύθμισης κάθε νομοθετικής διατάξεως να προβλέπεται η κατά συγκεκριμένη περίπτωση διορισμού τοιούτου πρέσβεως μη λήψη αποδοχών υπ’ αυτού του συγκεκριμένου προσώπου και δη κατά διακριτική ή άλλη ευχέρεια της διοικήσεως, ενόψει μάλιστα και της αρχής ότι η λήψη του μισθού είναι υποχρεωτική για τον λαμβάνοντα αυτόν υπάλληλο, ή για άλλο πρόσωπο που λαμβάνει μισθό από το Δημόσιο Ταμείο. Έτερο βεβαίως είναι το ζήτημα της νομοθετικής προβλέψεως ότι για ορισμένη ή ορισμένες θέσεις που καταλαμβάνονται εκάστοτε από πρέσβεις εκ προσωπικοτήτων δεν θα παρέχεται μισθός. Μια τοιαύτη νομοθετική πρόβλεψη είναι δυνατή υπό την προϋπόθεση της γενικότητας της σχετικής ρυθμίσεως. (ομοφ.)

Καταβολή αποδοχών σε δικαστικό υπάλληλο κατά τη διάρκεια εκτέλεσης της ποινής της προσωρινής παύσης.(..)Κατάσταση : Εκκρεμεί αποδοχή 
Σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 1 του άρθρου 93 του Κώδικα Δικαστικών Υπαλλήλων και της περίπτωσης δ΄του άρθρου 135 του ίδιου Κώδικα, όπως ίσχυε πριν την αντικατάστασή της με την παράγραφο 2 του άρθρου 12 του Ν. 4312/2014, η πειθαρχική ποινή της προσωρινής παύσης τεσσάρων μηνών με πλήρη στέρηση αποδοχών, που επιβλήθηκε σε δικαστικό υπάλληλο από το Πενταμελές Πειθαρχικό Συμβούλιο του Αρείου Πάγου, θα εκτελεσθεί υποχρεωτικά από τη Διοίκηση με παρακράτηση του συνόλου των αποδοχών του υπαλλήλου που αντιστοιχούν στο χρονικό διάστημα της παύσης. (ομοφ.) Παραπομπή από την 284/2014 Γνωμ. του Β΄Τμήματος Διακοπών Ν.Σ.Κ.

α) Χρόνος επανόδου στην υπηρεσία προφυλακισθέντος και ευρισκόμενου σε καθεστώς αυτοδίκαιης αργίας υπαλλήλου του Ηλεκτρονικού Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-ΕΦΚΑ), κατά του οποίου εκδόθηκε καταδικαστική απόφαση σε ποινή φυλάκισης με αναστολή και β) Υποχρέωση ή μη της Υπηρεσίας προς καταβολή στον ανωτέρω υπάλληλο του μέρους των αποδοχών του, που παρακρατήθηκαν κατά το χρονικό διάστημα που αυτός τελούσε σε καθεστώς αυτοδίκαιης αργίας.(...)1.α) Η αποφυλάκιση του προφυλακισθέντος υπαλλήλου, εξαιτίας του ότι η εκδοθείσα εις βάρος του οριστική ποινική απόφαση όρισε ότι τυχόν ασκηθησόμενη κατ’ αυτής έφεση θα έχει ανασταλτικό χαρακτήρα, δεν συνεπάγεται ότι εξέλιπε ο λόγος για τον οποίο αυτός τέθηκε σε αυτοδίκαιη αργία. Η εκδοθείσα από τον Διοικητή του Ηλεκτρονικού Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-ΕΦΚΑ) διαπιστωτική πράξη περί αυτοδίκαιης επανόδου του υπαλλήλου στην υπηρεσία δεν έχει νόμιμο έρεισμα και συντρέχει λόγος ανάκλησής της, η οποία ανάκληση θα έχει αναδρομική ισχύ. Στην περίπτωση αυτή, ο χρόνος μετά την ημερομηνία έκδοσης του αποφυλακιστηρίου του υπαλλήλου αποτελεί χρόνο κατά τον οποίο συνεχίζει να βρίσκεται σε καθεστώς αυτοδίκαιης αργίας (κατά πλειοψηφία). β) Εάν δεν ανακληθεί η διαπιστωτική πράξη του Διοικητή του e-ΕΦΚΑ περί επανόδου του προφυλακισθέντος υπαλλήλου στην υπηρεσία μετά την αποφυλάκισή του, ως ημερομηνία επανόδου του υπαλλήλου στα καθήκοντά του λογίζεται η επομένη της αποφυλάκισής του (ομόφωνα). 2.α) Εάν λάβει χώρα ανάκληση της διαπιστωτικής πράξης του Διοικητή του e-ΕΦΚΑ περί επανόδου του προφυλακισθέντος υπαλλήλου στην υπηρεσία, αυτός θα περιέλθει αναδρομικά σε καθεστώς αυτοδίκαιης αργίας. Στην περίπτωση αυτή, η Υπηρεσία δεν οφείλει να του καταβάλει τις αποδοχές που παρακρατήθηκαν κατά το χρονικό διάστημα μετά την αποφυλάκιση (ομόφωνα). β) Εάν δε λάβει χώρα η ανωτέρω ανάκληση, γίνεται δεκτό ότι με την έκδοση και την κοινοποίηση στον εν λόγω υπάλληλο της ως άνω διαπιστωτικής πράξης, καθώς και της απόφασης του e-ΕΦΚΑ περί εκτέλεσης της επιβληθείσας σε αυτόν πειθαρχικής ποινής από το Δευτεροβάθμιο Πειθαρχικό Συμβούλιο, λογίζεται ότι τούτος είχε επανέλθει στην υπηρεσία και στα καθήκοντά του από την αποφυλάκισή του μέχρι και την έναρξη εκτέλεσης της επιβληθείσας σε αυτόν πειθαρχικής ποινής, χρονικό διάστημα για το οποίο η Υπηρεσία θα πρέπει αυτεπαγγέλτως και χωρίς να απαιτείται σχετική αίτηση του υπαλλήλου να επιστρέψει σε εκείνον το ήμισυ των αποδοχών του, το οποίο είχε παρακρατηθεί (ομόφωνα).

Αναστολή εκτέλεσης επιβληθείσας πειθαρχικής ποινής οριστικής παύσης σε υπάλληλο ΙΔΑΧ Δήμου με απόφαση των πειθαρχικών συμβουλίων του ν. 4057/2012 και θέση του σε κατάσταση αυτοδίκαιης αργίας. Υποχρεωτική η καταγγελία της σύμβασης εργασίας του ανωτέρω υπαλλήλου και του υπαλλήλου που υπηρετεί στο Δημόσιο και ν.π.δ.δ. με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου από την αμετάκλητη επιβολή σε αυτούς της πειθαρχικής ποινής της οριστικής παύσης.(...)A) Προκειμένου να ανασταλεί η εκτέλεση επιβληθείσας με πειθαρχική απόφαση σε υπάλληλο Δήμου, συνδεόμενο με αυτόν με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου, πειθαρχικής ποινής της οριστικής παύσης, απαιτείται, η ευδοκίμηση αιτήματός του ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου για χορήγηση αναστολής εκτελέσεως της απόφασης. Το γεγονός δε, της χορήγησης υπό του Δικαστηρίου αναστολής εκτελέσεως της πειθαρχικής απόφασης, με την οποία επιβλήθηκε η πειθαρχική ποινή της οριστικής παύσης στον ανωτέρω υπάλληλο, δεν εμποδίζει την υπό του αρμοδίου οργάνου έκδοση διοικητικής πράξης περί αυτοδίκαιης θέσης του σε κατάσταση αργίας. Β) Από την αμετάκλητη επιβολή στον υπάλληλο που υπηρετεί στο Δημόσιο και ν.π.δ.δ. με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου, καθώς και στον ανωτέρω υπάλληλο Δήμου της πειθαρχικής ποινής της οριστικής παύσης, καθίσταται υποχρεωτική για το αρμόδιο όργανο η καταγγελία της σύμβασης εργασίας τους. Στην περίπτωση αυτή, δεν υπάρχει δυνατότητα τήρησης της προβλεπόμενης από τις παρ. 2 του άρθρου 53 του π.δ. 410/1988 και παρ. 3 του άρθρου 202 του ν. 3584/2007 διαδικασίας της προηγούμενης σύμφωνης αιτιολογημένης γνωμοδότησης του οικείου πειθαρχικού συμβουλίου. Η λύση της σύμβασης εργασίας τους επέρχεται από την ανακοίνωση της απόφασης καταγγελίας σε αυτούς, μεταξύ δε του αμετακλήτου της ποινής της οριστικής παύσης και της ανακοίνωσης της απόφασης καταγγελίας, η αυτοδίκαιη αργία τους συνεχίζεται (ομόφωνα).

Α.Ε.Ι. – Ανάκληση παράνομης διοικητικής πράξης – Ακύρωση απόλυσης υπαλλήλου – Καταβολή ή μη αναδρομικών αποδοχών.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Η ανάκληση της παράνομης διοικητικής πράξης συνεπάγεται την εξυπαρχής εξαφάνισή της και την αποκατάσταση του προσώπου στο οποίο αφορά η ανακαλούμενη πράξη στη νομική κατάσταση στην οποία θα ήταν χωρίς την ανακληθείσα πράξη. Η ανάκληση, δηλαδή της παράνομης πράξης έχει αναδρομική δύναμη, και ανατρέχει στο χρόνο έκδοσης της ανακαλούμενης πράξης, αποκαθιστώντας έτσι τη νομική κατάσταση που υπήρχε πριν από την έκδοση της πράξης που ανακλήθηκε. Σε περίπτωση ακύρωσης πράξης απόλυσης υπαλλήλου, η Διοίκηση οφείλει να αποκαταστήσει αναδρομικά τον υπάλληλο, από μισθολογική άποψη, για το σύνολο της χρονικής περιόδου κατά την οποία αυτός δεν ασκούσε τα καθήκοντά του, χορηγώντας σ’ αυτόν το σύνολο των αποδοχών που θα εισέπραττε κατά την περίοδο αυτή.

ΑΠΟΔΟΧΕΣ:Νόμιμη η δαπάνη που αφορά την καταβολή ποσού 2.069,63 ευρώ στη …., υπάλληλο του Δήμου, ως αποδοχές μηνός Σεπτεμβρίου και αναδρομικές όμοιες μηνός Αυγούστου του έτους 2015(...)Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα αναπτύχθηκαν στη σκέψη 2.1.1, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η προαναφερόμενη υπάλληλος του Δήμου ….. δε δικαιούται να λαμβάνει με τις αποδοχές της νέας θέσης της, κατόπιν μετάταξής της από κατώτερη (ΔΕ) σε ανώτερη (ΠΕ) εκπαιδευτική κατηγορία, τη διαφορά μείωσης αποδοχών που λάμβανε στην παλαιά θέση της, κατ’ εφαρμογή της παραγράφου 2 περίπτωση γ΄ του άρθρου 29 του ν. 4024/2011. Και τούτο, διότι μετά την κατά τ’ ανωτέρω μετάταξή της, με συνέπεια την αύξηση του καταβαλλόμενου σ’ αυτήν μισθού, η ως άνω διαφορά έπαψε να υπάρχει, καθόσον μεταβλήθηκαν τα στοιχεία που τη δημιούργησαν (και συγκεκριμένα η εκπαιδευτική κατηγορία) και, ως εκ τούτου, δεν τίθεται θέμα καταβολής της, ενώ, περαιτέρω, με τις προαναφερόμενες διατάξεις δεν ορίστηκε η διαφορά αυτή ως ένα είδος πρόσθετης παροχής, η οποία ακολουθεί τον υπάλληλο ανεξαρτήτως μεταγενέστερης αύξησης του μισθού του ή η οποία μειώνεται αναλόγως της αύξησης αυτής (βλ. σκέψη 2.1.1). Συνεπώς, ο αναπληρωτής Επίτροπος νομίμως αρνήθηκε τη θεώρηση του κρινόμενου χρηματικού εντάλματος, έστω και με διαφορετική αιτιολογία, ερειδόμενη στην απαγόρευση της παραγράφου 22 του άρθρου 3 του ν. 3845/2010, όπως η παράγραφος αυτή προστέθηκε με το άρθρο 2 του ν. 3899/2010, η οποία, όμως, δεν είναι εφαρμοστέα εν προκειμένω (βλ. σκέψη 2.2.1). Ωστόσο, το γεγονός της μη εφαρμογής της διάταξης αυτής στην περίπτωση της ανωτέρω υπαλλήλου του Δήμου ….δε συνεπάγεται αυτόθροα τη χορήγηση της προμνησθείσας «υπερβάλλουσας μείωσης», όπως αβασίμως υποστηρίζει ο Δήμος, καθόσον η χορήγηση οποιουδήποτε ποσού ως μέρους των αποδοχών του υπαλλήλου του Δημοσίου ή Ο.Τ.Α. ή ν.π.δ.δ. πρέπει να ερείδεται επί συγκεκριμένης διάταξης νόμου, ενώ, εν προκειμένω, τέτοια διάταξη δεν υφίσταται, ούτε μπορεί η χορήγησή της προαναφερόμενης παροχής να συναχθεί καθ’ ερμηνεία της παραγράφου 2 του άρθρου 29 του ν. 4024/2011 (βλ. σκέψη 2.1.1).