Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΚΛ.Ζ/630/2019

Νομιμότητα της διαδικασίας ανάθεσης των υπηρεσιών με τίτλο «Αποκομιδή απορριμμάτων Δήμου.." (...)Με τα δεδομένα αυτά, το Κλιμάκιο κρίνει ότι από τον έλεγχο των υποβληθέντων σ’ αυτό στοιχείων, δεν διαπιστώθηκαν νομικές πλημμέλειες της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου των ελεγχομένων υπηρεσιών μέχρι και το στάδιο της έκδοσης της 158/18.5.2017 κατακυρωτικής απόφασης της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου ..., επισημαίνοντας, περαιτέρω, ότι η αναθέτουσα αρχή πρέπει να υποβάλει για προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας και το συνταχθέν σύμφωνα με την ως άνω απόφαση σχέδιο της οικείας σύμβασης.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ:Στην προκειμένη περίπτωση, με την 2/11.1.2017 αναβλητική πράξη του Κλιμακίου τούτου ζητήθηκε η συμπλήρωση του φακέλου, με στοιχεία απαραίτητα για την ολοκλήρωση του προσυμβατικού ελέγχου νομιμότητας. Ειδικότερα, με την πράξη αυτή ζητήθηκε, μεταξύ άλλων, να υποβληθούν: α) η απόφαση ένταξης του έργου στο τεχνικό πρόγραμμα του Δήμου, β) αναλυτικός προϋπολογισμός καθώς και αναλυτική προμέτρηση των Η/Μ εργασιών, γ) τα αποδεικτικά κοινοποίησης της κατακυρωτικής του διαγωνισμού απόφασης στους λοιπούς πλην μειοδότη, υποψήφιους εργολήπτες, δ) η απόφαση του Ελεγκτή Νομιμότητας (Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αττικής) για τον έλεγχο νομιμότητας της κατακυρωτικής απόφασης και, ε) το σχέδιο της προς υπογραφή σύμβασης μεταξύ του Δήμου ... και της πρώτης σε σειρά μειοδοσίας εργοληπτικής επιχείρησης για την εκτέλεση του ελεγχόμενου έργου. Ωστόσο, από την εξέταση των στοιχείων του φακέλου, όπως αυτός συμπληρώθηκε με το ανωτέρω, εκδοθέν μετά από πέντε μήνες από την έκδοση της ανωτέρω αναβλητικής πράξης διαβιβαστικό έγγραφο (στο οποίο, δε, δεν αναφέρεται ότι εκδόθηκε σε εκτέλεση της ανωτέρω 2/2017 αναβλητικής πράξης αλλά σε συνέχεια του 81572/29.12.2016 εγγράφου του Δικαστηρίου), διαπιστώνεται ότι η ανωτέρω αναβλητική πράξη δεν έχει εκτελεσθεί. Ειδικότερα: 1) δεν υποβλήθηκαν παντάπασι τα ως άνω υπ΄ αριθ. β), γ) και δ) στοιχεία, τα οποία πρέπει απαραιτήτως να υποβληθούν, 2) το σχέδιο σύμβασης που υποβλήθηκε δεν είναι συνταγμένο σύμφωνα με τον ν. 4412/2016, ο οποίος διέπει τον εν λόγω διαγωνισμό, όπως ορίζεται στα άρθρα 376 παρ. 5 και 379 παρ. 1 αυτού (ημερ. δημοσίευσης στο ΚΗΜΔΗΣ: 17.8.2016), καθώς και στην 27378/22.8.2016 έγγραφη διευκρίνιση του Δημάρχου ... προς τους διαγωνιζομένους. Επομένως, πρέπει να υποβληθεί σχέδιο σύμβασης που να έχει συνταχθεί σύμφωνα με τα ανωτέρω και, 3) για την ένταξη του έργου στο οικείο τεχνικό πρόγραμμα προσκομίστηκε απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής και όχι, όπως απαιτείται από το άρθρο 208 του κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων (βλ.ν. 3463/06 ), η σχετική απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, η οποία πρέπει να προσκομιστεί.

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ-ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με τα όσα έγιναν δεκτά στη σκέψη Ι της παρούσας, το υποβληθέν σχέδιο συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπάγεται στον έλεγχο νομιμότητας του Ελεγκτικού Συνεδρίου, καθώς αφορά στην εκτέλεση συμπληρωματικών εργασιών για την ολοκλήρωση συγχρηματοδοτουμένου από την Ευρωπαϊκή Ένωση έργου, το οποίο νομίμως δεν υπεβλήθη στο Ελεγκτικό Συνέδριο για την άσκηση προσυμβατικού ελέγχου. Και τούτο, διότι η προϋπολογιζόμενη δαπάνη του εν λόγω (αρχικού) έργου υπολειπόταν του ορίου υπαγωγής στον προσυμβατικό έλεγχο των συγχρηματοδοτούμενων έργων, ήτοι του ποσού των δέκα εκατομμυρίων ευρώ χωρίς Φ.Π.Α., σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 35 παρ. 3 του Κώδικα Νόμων για το Ελεγκτικό Συνέδριο που κυρώθηκε με τοάρθρο πρώτο του ν. 4129/2013. Περαιτέρω δε, η συμβατική αξία της υποβληθείσας προς έλεγχο συμπληρωματικής σύμβασης (397.804,42 ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α ), συναθροιζόμενη με την προϋπολογιζόμενη δαπάνη της αρχικής σύμβασης (1.975.609,76 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α.), δεν υπερβαίνει το ως άνω όριο υπαγωγής στον έλεγχο (10.000.000 ευρώ). Κατά συνέπεια, απαραδέκτως υποβλήθηκε για έλεγχο ενώπιον του Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, ο οποίος, ελλείψει αρμοδιότητας, όφειλε να απέχει αυτού, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα και από τους αιτούντες.

Αποκατάσταση βλάβων..Ενόψει αυτού τo Κλιμάκιο κρίνει ότι προκειμένου να οδηγηθεί σε οριστική κρίση για τη νομιμότητα της υποβληθείσας προς έλεγχο προγραμματικής σύμβασης, πρέπει να προσκομισθεί αναλυτικό χρονοδιάγραμμα εκτέλεσης αυτής (υλοποίησης του αντικειμένου της), το οποίο δεν μπορεί να εξαντλείται μόνο στην ως άνω οριζόμενη διάρκεια της σύμβασης, αλλά πρέπει να περιέχει αναλυτικό χρονικό προγραμματισμό των επιμέρους δράσεων (υποέργων και ενεργειών) της προγραμματικής σύμβασης (όπως π.χ. χρόνος έγκρισης των απαιτούμενων μελετών για την εκτέλεση του έργου, χρόνος δημοπράτησης του έργου, διάρκεια εκτέλεσης του έργου κ.λπ.). Το χρονοδιάγραμμα αυτό δύναται είτε να περιληφθεί στο ως άνω άρθρο του σχεδίου προγραμματικής σύμβασης που αφορά στη διάρκεια αυτής είτε να προσαρτηθεί σε Παράρτημα αυτής, το οποίο θα ορισθεί ότι αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της. Εξυπακούεται τέλος, ότι το κατά τα ανωτέρω νέο σχέδιο προγραμματικής σύμβασης που θα συνταχθεί και στο οποίο θα ενσωματώνεται το σχετικό αναλυτικό χρονοδιάγραμμα ως όρος αυτής, πρέπει να εγκριθεί από τα αρμόδια για τη σύναψη αυτής όργανα των συμβαλλομένων φορέων.

Σύμβαση Ανάπτυξης Αεροδρομίου (ΣΑΑ) μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, και των εταιρειών με τις επωνυμίες: (α) «...και (δ) ..., έναντι της Αμοιβής Χορήγησης Δικαιωμάτων που προβλέπεται στο άρθρο 3.3 και το Παράρτημα 2 της ΣΑΑ(...)Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν ερμηνευτικώς δεκτά σε προηγούμενη σκέψη (ΙΙ Β), το Τμήμα κρίνει, κατά πλειοψηφία, ότι το σχέδιο για την παράταση της, από 31.7.1995, Σύμβασης Ανάπτυξης Αεροδρομίου, που αφορά σε τροποποιητική σύμβαση αυτής, η οποία (αρχική) δεν υπήχθη στον προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, δεν υπόκειται στον προληπτικό έλεγχο νομιμότητας, καθώς δεν ενέχει λειτουργική αυτοτέλεια σε σχέση με την αρχική συμφωνία, αλλά ενσωματώνεται σε αυτήν, συνιστώντας ένα ενιαίο σύνολο, άλλωστε τυχόν έλεγχος της ως άνω τροποποιητικής θα ενείχε ως αποτέλεσμα τον ευθύ ή παρεμπίπτοντα έλεγχο της αρχικής συμφωνίας μετά τη σύναψή της, έστω και κατά τα κεφάλαια που το υποβληθέν σχέδιο σύμβασης αφορά. Συνεπώς, το εν λόγω σχέδιο τροποποιητικής σύμβασης απαραδέκτως υπεβλήθη για έλεγχο νομιμότητας στο Κλιμάκιο, το οποίο, κατ’ ορθή ερμηνεία των προεκτιθέμενων διατάξεων, απείχε του ελέγχου αυτού. 

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:Για να ελέγξει τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για την ανάθεση των υπηρεσιών: «Αποκομιδή-μεταφορά και διαχείριση Αστικών Στερεών Αποβλήτων, σάρωση (μηχανική και χειρωνακτική), χορτοκοπή - κλαδοκοπή (μηχανική και χειρωνακτική) καθώς και αποκομιδή και διαχείριση δημοτικών αποβλήτων συσκευασίας του Δήμου …»(....)κατά του κύρους της ως άνω διαγωνιστικής διαδικασίας και της κατακυρωτικής απόφασης δεν εκκρεμούν ενστάσεις, προσφυγές ή αιτήσεις ασφαλιστικών μέτρων.Τούτων δοθέντων, το Κλιμάκιο δεν διαπιστώνει ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες στην ελεγχόμενη διαδικασία επιλογής αναδόχου και κρίνει ότι δεν συντρέχει νόμιμος λόγος που να κωλύει την υπογραφή του υποβληθέντος...σχεδίου σύμβασης...επισημαίνοντας όμως ότι η ημερομηνία έναρξης ισχύος αυτού, που δεν αναφέρεται στο σχέδιο, θα είναι μεταγενέστερη της κοινοποίησης της παρούσας  Πράξης στο Δήμο...

Προγραμματική σύμβαση:..Με δεδομένα αυτά, πρέπει να γίνει δεκτό ότι είναι επιτρεπτή, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 100 του ν. 3852/2010, η σύναψη προγραμματικής σύμβασης μεταξύ του Λιμενικού Ταμείου ., της Περιφέρειας .., του Περιφερειακού Ταμείου Ανάπτυξης Περιφέρειας Πελοποννήσου και του Δήμου .. με το ως άνω περιεχόμενο, καθώς η σύμβαση αυτή εγκαθιδρύει πράγματι συνεργασία μεταξύ των ως άνω φορέων ΟΤΑ με σκοπό, δια της συνένωσης των μέσων που διαθέτει ο καθένας από αυτούς, την από κοινού εκτέλεση της δημόσιας αποστολής τους και, ως τέτοια, δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του ν. 4412/2016, ενώ το υποβληθέν για έλεγχο ως άνω σχέδιο σύμβασης, έχει το ελάχιστο κατά νόμο περιεχόμενο, και, ως εκ τούτου, δεν συντρέχει λόγος που να κωλύει την υπογραφή του, αυτό δε επισυνάπτεται στην παρούσα πράξη και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της.

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:Να ελέγξει τη νομιμότητα της διαδικασίας του διαγωνισμού και των σχεδίων συμβάσεων για την υπηρεσία «Παροχή υπηρεσιών παρασκευής – συσκευασίας και διανομής ζεστών γευμάτων σε μαθητές πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης κατά τη σχολική χρονιά 2019-2020», ως προς τα τμήματα 44, 48, 49 και 73 της οικείας διακήρυξης, συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης 73.499.901,93 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου του Φ.Π.Α.(....)Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, το Κλιμάκιο δεν διαπιστώνει ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες που να κωλύουν την υπογραφή των ως άνω υποβληθέντων προς έλεγχο σχεδίων συμβάσεων, αντίγραφα των οποίων τηρούνται ηλεκτρονικά στη Γραμματεία του Κλιμακίου, με τις εξής επισημάνσεις: α) Στο σχέδιο σύμβασης που αφορά στο τμήμα 73 (Π.Ε. Λέσβου) να διορθωθεί ο αριθμός της κατακυρωτικής απόφασης που αναφέρεται στη σελίδα 2, από το εσφαλμένο «1614/4/23.12.2020» στο ορθό «1614/4/23.12.2019» και β) στα σχέδια συμβάσεων να συμπληρωθεί το ύψος των εγγυητικών επιστολών καλής εκτέλεσης.

Ελεγχος νομιμότητας δανειακής σύμβασης- εκτέλεση έργου:.Στη συνέχεια, με τη 268/28.11.2018 απόφαση, το Δημοτικό Συμβούλιο ... αποδέχθηκε τους ως άνω όρους σύναψης τοκοχρεωλυτικού επενδυτικού δανείου με το ΤΠΔ, η απόφαση δε αυτή βρέθηκε νόμιμη με τη 6606/17.1.2019 απόφαση του Συντονιστή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης ... Σε εκτέλεση της ανωτέρω απόφασης καταρτίστηκε και υποβλήθηκε ενώπιον του παρόντος Κλιμακίου για έλεγχο το οικείο σχέδιο σύμβασης δανείου.Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω, δεν συντρέχει λόγος που να κωλύει την υπογραφή του υποβληθέντος σχεδίου σύμβασης, αντίγραφο του οποίου τηρείται σε ηλεκτρονική μορφή στη Γραμματεία του παρόντος Κλιμακίου.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ:Στην προκειμένη υπόθεση, από τον υποβληθέντα στο Κλιμάκιο από τον Δήμου … φάκελο της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και της προς υπογραφή σύμβασης του έργου «Κατασκευή Βρεφονηπιακού Σταθμού Ολοκληρωμένης Φροντίδας στο ..», προϋπολογισθείσας δαπάνης 2.893.333,34 ευρώ συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, ελλείπουν τα ακόλουθα ουσιώδη για την άσκηση του σχετικού προληπτικού ελέγχου νομιμότητας στοιχεία: Α) Η άδεια δόμησης του υπό κατασκευή κτιρίου (σε ισχύ).Β) Η απόφαση ένταξης του έργου στο τεχνικό πρόγραμμα του Δήμου. Γ) Τεχνική έκθεση του έργου,..Δ) Τυχόν υπάρχουσα απόφαση έγκρισης περιβαλλοντικών όρων για το ελεγχόμενο έργο. Ε) Αναλυτικό προϋπολογισμό καθώς και αναλυτική προμέτρηση των Η/Μ εργασιών. ΣΤ) Διευκρινίσεις για το αν το ελεγχόμενο έργο χρηματοδοτείται μόνον από πιστώσεις του Δήμου .. ή, όπως αναφέρεται στη διακήρυξη, συγχρηματοδοτείται και από πιστώσεις της Περιφέρειας ...Ζ) Η κατακυρωτική του διαγωνισμού απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής. Η) Τα αποδεικτικά κοινοποίησης της κατακυρωτικής απόφασης στους λοιπούς πλην μειοδότη, υποψήφιους εργολήπτες. Θ) Η απόφαση του Ελεγκτή Νομιμότητας..Ι) Βεβαίωση περί μη άσκησης ενστάσεων, διοικητικών προσφυγών και ένδικων βοηθημάτων κατά των πράξεων της ανωτέρω δημοπρασίας..ΙΑ) Το σχέδιο της προς υπογραφή σύμβασης μεταξύ του Δήμου … και της πρώτης σε σειρά μειοδοσίας εργοληπτικής επιχείρησης για την εκτέλεση του ελεγχόμενου έργου.Ενόψει των ανωτέρω, το Κλιμάκιο κρίνει ότι πρέπει να αναβάλει την οριστική του κρίση προκειμένου ο Δήμος … να προσκομίσει, εντός προθεσμίας δεκαπέντε (15) ημερών από την κοινοποίηση της παρούσας πράξης, τα ανωτέρω ελλείποντα στοιχεία.