Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΚΛ ΣΤ/18/2025

Η Πράξη 217/2025 του ΣΤ’ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προληπτικό έλεγχο νομιμότητας της διαγωνιστικής διαδικασίας και του σχεδίου σύμβασης μεταξύ ΕΔΣΝΑ και της αναδόχου εταιρείας για την προμήθεια συμπληρωματικού κινητού εξοπλισμού (όπως 40 απορριμματοφόρα) για το Πρόγραμμα Συλλογής Χαρτιού, μέσω χρηματοδοτικής μίσθωσης οκταετούς διάρκειας. Το Κλιμάκιο κρίνει ότι η αρμοδιότητα για την αποκομιδή και μεταφορά στερεών αποβλήτων με διαλογή στην πηγή, και συνεπώς για την προμήθεια του αναγκαίου εξοπλισμού, ανήκει κατ' αρχήν στους δήμους της Περιφέρειας Αττικής. Η συνεργασία του ΕΔΣΝΑ με τους δήμους απαιτεί τη σύναψη σχετικών προγραμματικών συμβάσεων, οι οποίες δεν προσκομίστηκαν. Επειδή δεν τεκμηριώνεται επαρκώς η αρμοδιότητα του ΕΔΣΝΑ να διαθέτει δημόσιους πόρους για την προμήθεια, η διαδικασία καθίσταται πλημμελής και κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης λόγω παραβίασης της αρχής της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης..ΔΕΝ ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜΗΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1291/2025

Προμήθεια εξοπλισμού ανακύκλωσης και επεξεργασίας μέσω χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing) οκταετούς διάρκειας.(...)	Με δεδομένα αυτά και την 2926/7.3.2023 βεβαίωση του Προέδρου του ΕΔΣΝΑ ότι δεν έχουν ασκηθεί προδικαστικές προσφυγές ή ένδικα μέσα (βοηθήματα) κατά των πράξεων της ανωτέρω διαγωνιστικής διαδικασίας, το Κλιμάκιο κρίνει ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος για έλεγχο σχεδίου σύμβασης.Για τους λόγους αυτούς.Αποφαίνεται ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης μεταξύ του Ενιαίου Διαβαθμιδικού Συνδέσμου Νομού Αττικής και της …A.E. για την «Προμήθεια εξοπλισμού ανακύκλωσης και επεξεργασίας μέσω χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing) οκταετούς διάρκειας».

Προμήθεια μέσω χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing) οκταετούς διάρκειας ηλεκτρικών ευέλικτων απορριμματοφόρων οχημάτων συλλογής βιοαποβλήτων και φορτιστών ηλεκτρικών οχημάτων(...)	Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, το Δικαστήριο κρίνει αναγκαίο να αναβάλει την έκδοση οριστικής απόφασης επί της ένδικης προσφυγής, προκειμένου ο αναθέτων ΕΔΣΝΑ να υποβάλει εντός προθεσμίας δεκαπέντε (15) ημερών από την κοινοποίηση της παρούσας απόφασης μία ενιαία ή περισσότερες χωριστές προγραμματικές συμβάσεις συναφθείσες με τους 34 Δήμους της Περιφέρειας Αττικής, στους οποίους αφορά εν πρώτοις η ελεγχόμενη προμήθεια. Οι συμβάσεις αυτές, οι οποίες καταρτίζονται κατόπιν έγκρισής τους από τα αρμόδια για την έγκριση σύναψης προγραμματικών συμβάσεων δημοτικά όργανα (άρθρο 9 παρ. 2γ του ν. 5056/2023, με το οποίο προστέθηκε άρθρο 74Α στον ν. 3852/2010) έχουν το αυτό περιεχόμενο ως προς τα απαραίτητα, κατά το άρθρο 100 παρ. 2 του ν. 3852/2010 στοιχεία, καθορίζουν με σαφήνεια και πληρότητα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των συμβαλλομένων μερών, προβλέπουν την διάθεση από τον ΕΔΣΝΑ στον κάθε συμβαλλόμενο Δήμο του συγκεκριμένου ελάχιστου αριθμού των ηλεκτρικών απορριμματοφόρων και των ηλεκτρικών φορτιστών που έχουν ήδη προσδιοριστεί κατά τον σχεδιασμό της προμήθειας από τον ΕΔΣΝΑ, χωρίς να αναιρείται η ευελιξία υποστήριξης είτε των ίδιων Δήμων με περισσότερα όμοια είδη ή άλλων Δήμων της Περιφέρειας Αττικής που έχουν ήδη εκδηλώσει ενδιαφέρον για την υποστήριξή τους από τον ΕΔΣΝΑ με τα υπό προμήθεια είδη, εφόσον οι ανάγκες αυτές δύνανται να καλυφθούν από τις ποσότητες της προμήθειας και της προαίρεσης που προβλέφθηκαν για τις δύο Ομάδες του διαγωνισμού.Για τους λόγους αυτούς.Διατάσσει τη συμπλήρωση των στοιχείων του φακέλου από τον Ειδικό Διαβαθμιδικό Σύνδεσμο Νομού Αττικής, ο οποίος πρέπει να υποβάλει τα αναφερόμενα ανωτέρω στη σκέψη 6 στοιχεία στη Γραμματεία του Δικαστηρίου εντός προθεσμίας δεκαπέντε (15) ημερών από την κοινοποίηση σε αυτό της παρούσας απόφασης, ακολούθως, τον ορισμό νέας δικασίμου για τη συζήτηση της υπόθεσης και, με επιμέλεια της Γραμματείας του Δικαστηρίου, την εγγραφή αυτής στο πινάκιο και τη νόμιμη κλήτευση όλων των ενδιαφερομένων να παραστούν σε αυτή. 

Κύρωση της από 23 Νοεμβρίου 2023 Σύμβασης Υπο-Παραχώρησης μεταξύ αφενός του Ελληνικού Δημοσίου, της εταιρείας «Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου Α.Ε.» και της εταιρείας «Οργανισμός Λιμένος Καβάλας Α.Ε.», και αφετέρου της εταιρείας «ΣΑΡΙΣΑ Υπο-Παραχώρηση Λιμένος Καβάλας Φίλιππος ΙΙ Ανώνυμη Εταιρεία», της εταιρείας «Blacksummit Financial Group Inc», της εταιρείας «ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ Ανώνυμη Εταιρεία Συμμετοχών Ακινήτων Κατασκευών» και της εταιρείας «Ευρωπαϊκές Επενδύσεις και Επιχειρήσεις Αεροδιαστημικής Μονοπρόσωπη Ανώνυμος Εταιρεία».

Προμήθεια δύο (2) απορριμματοφόρων οχημάτων:Τούτων δοθέντων, το Κλιμάκιο διαπιστώνει ότι για την ανάθεση της υποβληθείσας προς έλεγχο προμήθειας δύο (2) απορριμματοφόρων οχημάτων, για τις ανάγκες του Δήμου Άργους – Μυκηνών, δημοσιεύθηκε διακριτή διακήρυξη (με αρ. πρωτ. 16221/22.10.2021) και ακολουθήθηκε νέα, αυτοτελής διαδικασία ανάδειξης αναδόχου, που ουδόλως σχετίζεται με εκείνη για την οποία αποφάνθηκε το Κλιμάκιο με την 10/2022 Πράξη του. Ως εκ τούτου και ανεξαρτήτως του αν για την προμήθεια των απορριμματοφόρων θα μπορούσε να διεξαχθεί και ενιαία διαδικασία, κρίνεται ότι δεν ιδρύεται αρμοδιότητα οποιουδήποτε οργάνου του Ελεγκτικού Συνεδρίου για την άσκηση προσυμβατικού ελέγχου νομιμότητας της επίμαχης διαγωνιστικής διαδικασίας και του σχεδίου σύμβασης που προέκυψε από αυτήν, δοθέντος ότι ο προϋπολογισμός της υποβληθείσας προς έλεγχο προμήθειας των δύο (2) απορριμματοφόρων οχημάτων, ανερχόμενος στο ποσό των 179.838,71 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ), υπολείπεται, όχι μόνο του ορίου του 1.000.000,00 ευρώ για την υπαγωγή σε έλεγχο από το αρμόδιο Κλιμάκιο, αλλά και του χρηματικού ορίου των 300.000,00 ευρώ για τη διενέργεια ελέγχου από τον αρμόδιο Επίτροπο του Ελεγκτικού Συνεδρίου (πρβλ. ΕΣ ΣΤ΄ Κλιμ. 231, 136/2021).

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ:Ζητείται παραδεκτώς η ανάκληση της 30/2013 πράξης του Στ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την οποία αυτό, αφενός, απείχε του ελέγχου νομιμότητας του υποβληθέντος για έλεγχο σχεδίου σύμβασης μεταξύ του αιτούντος Δήμου Αθηναίων και της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «… Ανώνυμος Εταιρεία» (...), με αντικείμενο την «προμήθεια φυσικού αερίου για τις ανάγκες κίνησης των τριάντα δύο (32) αεριοκίνητων απορριμματοφόρων του Δήμου Αθηναίων», όσον αφορά στο έτος 2012 και, αφετέρου, έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή του ως άνω σχεδίου σύμβασης, όσον αφορά στα έτη 2013 και 2014.(....)Και τούτο, διότι, από τις παρατιθέμενες στην προηγούμενη σκέψη της παρούσας διατάξεις, δεν προβλέπεται η άρση της υποχρέωσης υποβολής των ως άνω δικαιολογητικών, στην περίπτωση που οι προμηθεύτριες εταιρείες είτε έχουν αποκλειστικό δικαίωμα πώλησης του προς προμήθεια είδους είτε ανήκουν εξ ολοκλήρου ή εν μέρει στο Ελληνικό Δημόσιο. Ανακαλεί εν μέρει την 30/2013 πράξη του Στ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, σύμφωνα με τα ειδικότερα εκτιθέμενα στο σκεπτικό.Αποφαίνεται ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της σύμβασης με αντικείμενο την «προμήθεια φυσικού αερίου για τις ανάγκες κίνησης των τριάντα δύο (32) αεριοκίνητων απορριμματοφόρων του Δήμου Αθηναίων», όσον αφορά στα έτη 2013 και 2014, υπό τον όρο ότι η ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «… Ανώνυμος Εταιρεία» θα προσκομίσει όλα τα αναφερόμενα στο άρθρο 7 παρ. 1 και 2 του Ε.Κ.Π.Ο.Τ.Α. για τα ημεδαπά νομικά πρόσωπα δικαιολογητικά, καθώς και εκείνα από τα απαριθμούμενα στα άρθρα 9 παρ. 2 του Ε.Κ.Π.Ο.Τ.Α. και 45 έως και 48 του π.δ. 60/2007 έγγραφα, η υποβολή των οποίων θα απαιτηθεί από το Δήμο Αθηναίων, κατά τις ειδικότερες προβλέψεις των ως άνω διατάξεων.

Προμήθεια δραστικών ουσιών...Με δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν ανωτέρω (βλ. σκέψη 4.Γ), το Κλιμάκιο κρίνει ότι η .... απόφαση του Διοικητικού ΔΣ της ΕΚΑΠΥ, κατά το μέρος που απέρριψε την υποβληθείσα, στο πλαίσιο του διενεργηθέντος ηλεκτρονικού πλειστηριασμού μεταξύ των οικονομικών φορέων «... Ανώνυμος Εταιρεία» και «...Ανώνυμη Εταιρεία» για το είδος της διακήρυξης με με Α/Α 53 «PROPOFOL INJ.EM.IN. 1% (W/V) 20ML», προσφορά του πρώτου («... Ανώνυμος Εταιρεία»), λόγω επιγενόμενης υπέρβασης της νοσοκομειακής τιμής της δραστικής ουσίας και κατακύρωσε το ως άνω είδος, σε ποσοστό 100%, στον οικονομικό φορέα «...Ανώνυμη Εταιρεία» είναι μη νόμιμη. Τούτο διότι, όπως προκύπτει από το άρθρο 17.2 της διακήρυξης, όπως τροποποιήθηκε, οικονομική προσφορά απορρίπτεται μόνον όταν κατά την ημέρα υποβολής της υπερβαίνει τη νοσοκομειακή τιμή της δραστικής ουσίας, όπως προκύπτει από το ισχύον, κατά το χρονικό σημείο εκείνο, Δελτίο Τιμών Φαρμάκων Ανθρώπινης Χρήσης. Αντίθετα, δεν συνιστά λόγο απόρριψης οικονομικής προσφοράς η επιγενόμενη υπέρβαση της νοσοκομειακής τιμής της δραστικής ουσίας, στην οποία αφορούσε η προσφορά. Επομένως, η Αναθέτουσα Αρχή όφειλε να κατακυρώσει το ως άνω είδος στον οικονομικό φορέα «...Ανώνυμη Εταιρεία», σε ποσοστό 70%, και στον οικονομικό φορέα «... Ανώνυμος Εταιρεία», σε ποσοστό 30%, όπως δηλαδή είχε προκύψει στο πλαίσιο του διενεργηθέντος πλειστηριασμού, και, ακολούθως, να αναπροσαρμόσει, σύμφωνα με το άρθρο 21.3 της διακήρυξης, την προσφορά του δεύτερου («... Ανώνυμος Εταιρεία), κατά το χρόνο υπογραφής της συμφωνίας - πλαίσιο, προκειμένου να μην υπερβαίνει, κατά το χρόνο υπογραφής, τη νοσοκομειακή τιμή του Δελτίου Τιμών Φαρμάκων Ανθρώπινης Χρήσης (Ελ.Σ. ΣΤ΄ Κλ. 454/2018, 66/2019).Κατ’ ακολουθίαν αυτών και δοθέντος ότι, πέραν της ανωτέρω αναφερόμενης, δεν διαπιστώθηκαν άλλες ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες της ελεγχόμενης διαγωνιστικής διαδικασίας, το Κλιμάκιο αποφαίνεται ότι κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος σχεδίου συμφωνίας - πλαίσιο μόνο κατά το μέρος που αφορά στο είδος με Α/Α 53 [«PROPOFOL INJ.EM.IN. 1% (W/V) 20ML»] της ... διακήρυξης της ΕΠΥ, ενώ δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου αυτού για τα λοιπά είδη.

Προμήθεια κινητού εξοπλισμού για το πρόγραμμα συλλογής βιοαποβλήτων μέσω χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing) πενταετούς διάρκειας(....)	Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω (βλ. σκέψεις 4-5), το Δικαστήριο κρίνει ότι η ελεγχόμενη αναπροσαρμογή του αρχικώς συμφωνηθέντος τιμήματος και -κατ’ επέκταση- του οικονομικού αντικειμένου του από 24.11.2022 «συμφώνου προαίρεσης», που κατ’ ουσίαν τροποποιείται, είναι νόμιμη, καθώς στην προκειμένη περίπτωση συντρέχουν οι προϋποθέσεις αυτοτελούς εφαρμογής της παρ. 1 περ. γ΄ του άρθρου 132 του ν. 4412/2016. Η δε παράλειψη της θεμελίωσης από τον ΕΔΣΝΑ του ύψους της αναπροσαρμογής του συμβατικού τιμήματος της εκτελούμενης σύμβασης προμήθειας βάσει μαθηματικού τύπου, ερειδόμενου επί επίσημων δεικτών της αρμόδιας στατιστικής αρχής, δικαιολογείται, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, διότι στην -όλως εξαιρετική- ελεγχόμενη περίπτωση η προμήθεια αφορά σε είδη ειδικής φύσης, κατά παραγγελία, που προέκυψαν κατόπιν συναρμολόγησης περισσότερων επιμέρους υλικών. Εξάλλου, όπως προκύπτει και από την 547/2023 Πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου (σκ. 24.1), ο ΕΔΣΝΑ δρώντας ως αναθέτουσα αρχή στο πλαίσιο ανάθεσης σύμβασης με παρεμφερές αντικείμενο υπήγαγε (έστω πλημμελώς κατά το Κλιμάκιο) την αυξητική αναπροσαρμογή των τιμών όμοιων αγαθών, σε συμμόρφωση με την πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, σε επίσημο δείκτη τιμών βάσει του άρθρου 53 του ν. 4412/2016, όπως έχει τροποποιηθεί με τον ν. 4965/2022. Εξάλλου, η κρίση της αναθέτουσας αρχής θεμελιώνεται, στην ειδικώς εντοπισμένη υπό έλεγχο περίπτωση, επί πρόσφορων αποδεικτικών στοιχείων, όπως αναλυτικώς εκτίθεται κατωτέρω, τα οποία αποδεικνύουν την επικαλούμενη γενικευμένη αυξητική τάση της τιμής του τελικού προϊόντος σε ποσοστό που δικαιολογείται. (...)Κατ’ ακολουθίαν αυτών, η προσφυγή ανάκλησης πρέπει να γίνει δεκτή, να ανακληθεί η προσβαλλομένη 23/2024 Πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου 

Το Ε΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, στο πλαίσιο προληπτικού ελέγχου νομιμότητας της 2ης τροποποιητικής σύμβασης του έργου του ΕΔΣΝΑ για την αποκατάσταση της ΟΕΔΑ Δυτικής Αττικής, διαπίστωσε ελλείψεις στον υποβληθέντα φάκελο. Συγκεκριμένα, ελλείπουν αποφάσεις παράτασης προθεσμίας, στοιχεία χρηματοδότησης, περιβαλλοντικής αδειοδότησης, διευκρινίσεις για προμήθεια υλικών και τυχόν νέο τμηματικό σύμφωνο προαίρεσης. Το Κλιμάκιο ανέβαλε την οριστική του κρίση και διέταξε την αναθέτουσα αρχή να προσκομίσει τα ανωτέρω στοιχεία για να ολοκληρωθεί ο έλεγχος. Δεν υφίσταται αναφορά σε πρωτοβάθμια απόφαση, καθώς δεν πρόκειται για εκδίκαση δευτέρου βαθμού.

Η πράξη 125/2025 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου για τη σύμβαση συντήρησης και επισκευής εξοπλισμού ανακύκλωσης και συλλογής βιοαποβλήτων του ΕΔΣΝΑ. Το Κλιμάκιο εξέτασε τη διαδικασία ανάθεσης, συμπεριλαμβανομένης της ανάδειξης μειοδότη για τα δύο τμήματα της σύμβασης, συνολικού προϋπολογισμού 16.510.560 ευρώ πλέον Φ.Π.Α. Διαπιστώθηκε ότι τηρήθηκαν οι προβλεπόμενες διατυπώσεις δημοσιότητας, δεν ασκήθηκαν ένδικα βοηθήματα, και δεν εντοπίστηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες. Συνεπώς, το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης, θέτοντας ως προϋπόθεση την ορθή αναγραφή του συμβατικού τιμήματος στα σχετικά σχέδια.