Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕλΣυν.Τμ.6/1543/2013

Δημόσια έργα. Αίτηση θεραπείας κατά αποφάσεως Προϊσταμένης Αρχής. Προϋποθέσεις επανεισαγωγής αιτήσεως θεραπείας στο Τεχνικό Συμβούλιο Έργων για γνωμοδότηση.Είναι δυνατή η επανεισαγωγή προς εξέταση στο Τεχνικό Συμβούλιο Έργων αιτήσεως θεραπείας αναδόχου δημοσίου έργου, ενόψει διαφορετικών απόψεων που έχουν διατυπωθεί μεταξύ του ΤΣΕ/ΓΕΣ και της ιεραρχίας, σχετικά με τη διαφωνία που έχει ανακύψει μεταξύ της Προϊσταμένης Αρχής και αναδόχου, λόγω της διαγραφής από Ανακεφαλαιωτικό Πίνακα Εργασιών (ΑΠΕ) νέων τιμών.

Έργο- συμπληρωματική σύμβαση:..ζητείται η ανάκληση της 545/2017 Πράξης του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου..Με τα δεδομένα αυτά το Τμήμα κρίνει ότι, κατά τα ορθώς αναφερόμενα στην προσβαλλόμενη Πράξη, δεν συντρέχουν εν προκειμένω οι προϋποθέσεις σύναψης συμπληρωματικής σύμβασης. Και τούτο διότι αντικείμενο της αρχικής σύμβασης είναι αφενός η τοποθέτηση Σ.Α.Ο. σε θέσεις, όπου δεν υπάρχουν καθόλου μεταλλικά στηθαία ασφαλείας, και η τοποθέτηση Σ.Α.Ο. σε θέσεις προς αντικατάσταση των υφιστάμενων μεταλλικών στηθαίων ασφαλείας παλαιού τύπου, αφετέρου η επισκευή, συντήρηση και αντικατάσταση των υφιστάμενων μεταλλικών στηθαίων ασφαλείας παλαιού τύπου και, γενικά, η αντιμετώπιση επειγουσών αναγκών συντήρησης και αντικατάστασης κατεστραμμένων μεταλλικών στηθαίων ασφαλείας παλαιού τύπου και Σ.Α.Ο. που θα εντοπιστούν σε νησίδες, σε εξωτερικές οριογραμμές οδοστρωμάτων, σε πεζοδρόμια και γέφυρες κ.λπ. κατά τη διάρκεια της εργολαβίας στο οδικό δίκτυο της Περιφέρειας ... αρμοδιότητας συντήρησης της Δ.Κ.Ε.Σ.Ο.Επομένως, ο σκοπός της αρχικής σύμβασης είναι διαρκής, καθόσον οι εργασίες που περιλαμβάνει αποσκοπούν στην πάγια και διαρκή ανάγκη να συντηρείται σταθερά το ανωτέρω οδικό δίκτυο και να αίρονται οι ανακύπτουσες βλάβες, ώστε να καθίσταται αδιαλείπτως λειτουργικό και ασφαλές.(..)Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει οι κρινόμενες αιτήσεις ανάκλησης να απορριφθούν, η προσβαλλόμενη Πράξη να μην ανακληθεί και να διαταχθεί η κατάπτωση του καταβληθέντος από τη δεύτερη αιτούσα παραβόλου υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου.Δεν ανακαλεί την 545/2017 Πράξη του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Εργασίες κυκλοφοριακών διαμορφώσεων...Επειδή, εξ άλλου, για την επιβολή της κυρώσεως του αποκλεισμού από δημοπρασίες σε εργοληπτική επιχείρηση, απαιτείται, κατά τις προπαρατεθείσες διατάξεις του π.δ/τος 278/1999, η τήρηση ορισμένης διαδικασίας. Ειδικότερα, απαιτείται η υποβολή προτάσεως για πειθαρχική δίωξη από τον Προϊστάμενο της Διευθύνουσας Υπηρεσίας του έργου, κατά την δημοπράτηση του οποίου προέκυψαν σοβαρές ενδείξεις ότι έγινε η αποδιδόμενη στην επιχείρηση παράβαση. Η ως άνω πρόταση παραπομπής, στην οποία πρέπει να αναφέρονται συνοπτικά τα σχετικά με την παράβαση στοιχεία, κοινοποιείται στην ενδιαφερόμενη εργοληπτική επιχείρηση (άρθρο 8 π.δ. 278/1999). Εν συνεχεία δε, κατά το άρθρο 9 του ιδίου π.δ/τος, ο αρμόδιος Προϊστάμενος της Προϊσταμένης του έργου Αρχής, εάν κρίνει ότι πρέπει να ασκηθεί πειθαρχική δίωξη, απευθύνει σχετικό έγγραφο προς τον Υπουργό ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε., το οποίο κοινοποιείται, επίσης, στην ενδιαφερόμενη εργοληπτική επιχείρηση. Σε κάθε περίπτωση, τα στοιχεία της παραβάσεως πρέπει να έχουν τεθεί προηγουμένως σε γνώση της εργοληπτικής επιχειρήσεως για την υποβολή τυχόν αντιρρήσεων εντός της προβλεπομένης κατ’ άρθρο 9 παρ. 2 εδ. τελ. προθεσμίας. Εν προκειμένω, από τα στοιχεία του φακέλου της υποθέσεως δεν προκύπτει ότι προ της εκδόσεως της προσβαλλομένης πράξεως τηρήθηκαν οι ως άνω τασσόμενοι από τις διατάξεις του π. δ/τος 278/1999 τύποι. Ειδικότερα, δεν προκύπτει ότι γνωστοποιήθηκαν στην αιτούσα τα στοιχεία της αποδιδομένης σε αυτήν παραβάσεως, ούτε ότι κλήθηκε για να υποβάλει τις αντιρρήσεις της και να εκθέσει τις απόψεις της. Επομένως, οι επίδικες κυρώσεις οι οποίες έχουν επιβληθεί χωρίς να προηγηθεί κλήση της αιτούσης προς παροχή εξηγήσεων ενώπιον του αρμοδίου για την επιβολή των κυρώσεων οργάνου [άρθρα 20 παρ. 2 του Συντάγματος και 6 παρ. 1 - 3 του κυρωθέντος με το ν. 2690/1999 Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (ΦΕΚ Α' 45), καθώς και άρθρα 8 παρ.5 και 9 παρ.2 του Π.Δ.278/1999 - πρβλ. και ΣτΕ 1013/1999 7μ, 2273-4/05], είναι μη νόμιμες, όπως βασίμως προβάλλεται με την υπό κρίση αίτηση. Και ναι μεν η Διοίκηση με το από 20.12.2004 έγγραφο των απόψεών της προς το Δικαστήριο, προβάλλει ότι μόνη η κοινοποίηση στην αιτούσα της υπ’ αριθμ. Δ1β/0/3/44/17.6.2004 αποφάσεως του Υπουργού ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε., με την οποία είχε, προηγουμένως, ακυρωθεί ο διαγωνισμός, στο πλαίσιο του οποίου διαπιστώθηκε η τέλεση της αποδιδόμενης σε αυτήν παραβάσεως, ήταν, κατά την έννοια του νόμου αρκετή, προκειμένου αυτή να υποβάλει τις αντιρρήσεις της πριν από την έκδοση της προσβαλλόμενης πράξεως. Οι ισχυρισμοί, όμως, αυτοί της Διοικήσεως είναι απορριπτέοι, και τούτο διότι η απόφαση περί ακυρώσεως του διαγωνισμού είναι ξεχωριστή διοικητική πράξη, η οποία δεν εντάσσεται στην διαγραφόμενη από το π.δ. 278/1999 διαδικασία πειθαρχικού ελέγχου των εργοληπτικών επιχειρήσεων.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ:Χρηματικό ένταλμα προπληρωμής.Άλλωστε, κατά τα γνωστά στο Δικαστήριο, έχουν επανειλημμένως εκδοθεί τακτικά χρηματικά εντάλματα για την πληρωμή έργων που εκτελούνται από τις Ένοπλες Δυνάμεις (βλ. Πράξεις 122/2007, 204/2009, 95/2010, 132/2010, 223Α/2010 IV Τμήματος Ελ. Συν.) και συνεπώς είναι απορριπτέος ως αβάσιμος ο περί του αντιθέτου ισχυρισμός της υπηρεσίας. Ούτε, άλλωστε, η εφαρμογή του ν. 3669/2008 περί δημοσίων έργων και οι δυνατότητες που παρέχονται στον ανάδοχο για μηνιαία υποβολή λογαριασμών ή για διακοπή της εργολαβικής σύμβασης σε περίπτωση καθυστερημένης πληρωμής του, είναι δυνατόν να δικαιολογήσει την έκδοση Χ.Ε.Π. λόγω της φύσης της δαπάνης, καθόσον η ανωτέρω κωδικοποίηση αφορά στο σύνολο των έργων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του και δεν περιορίζονται στα έργα που εκτελούν ο Ένοπλες Δυνάμεις, τα οποία, επιπλέον, δεν καθίστανται ιδιαίτερης φύσης λόγω του φορέα εκτέλεσής τους. Άλλωστε, η «ομαλή ροή χρηματοδότησης» του έργου, την διασφάλιση της οποίας υποστηρίζεται ότι υπηρετεί η έκδοση Χ.Ε.Π., μπορεί να εξασφαλιστεί και με την έκδοση τακτικών ενταλμάτων πληρωμής, πολλώ δε μάλλον καθόσον στην από 18.9.2013 εργολαβική σύμβαση μεταξύ της αναδόχου του έργου εταιρείας και του Υ.ΕΘ.Α. προβλέπονται τέσσερις (4) μήνες ως χρόνος ολοκλήρωσης των εργασιών, χρονικό διάστημα που, κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας, είναι μικρό για να ανακύψει πρόβλημα στην ομαλή χρηματοδότηση του έργου. Επιπροσθέτως, η έκδοση του ελεγχόμενου Χ.Ε.Π. δεν δικαιολογείται ούτε λόγω του επείγοντος χαρακτήρα των εντελλόμενων με αυτό δαπανών. Τούτο διότι η ανάγκη «άμεσης εκκένωσης των εγκαταστάσεων του ΚΕΑ στο πρώην Α/Δ Ελληνικού» και η συνακόλουθη μετεγκατάστασή του στο Α/Δ ........, ήταν προφανώς γνωστή ήδη από το Μάιο του έτους 2012, όταν εγκρίθηκε, με τη Φ.690/ΕΠ.612987/Σ.76/15.5.2012 απόφαση του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας (Γ1/2), η εκτέλεση του ως άνω έργου και, συνακόλουθα, ο ισχυρισμός της Υπηρεσίας περί έκτακτων αναγκών που επιβάλουν την έκδοση Χ.Ε.Π. πρέπει να απορριφθεί προεχόντως ως αναπόδεικτος. Περαιτέρω, δεν αιτιολογείται επαρκώς για ποιο λόγο η έκδοση χρηματικού εντάλματος προπληρωμής θα συντελέσει στην ταχύτερη πληρωμή της εργοληπτικής επιχείρησης, λαμβανομένης υπόψη και της αυστηρά τυπικής διαδικασίας που προβλέπει ο ν. 3669/2008 για τις τμηματικές πληρωμές της εργοληπτικής επιχείρησης (λογαριασμοί και πιστοποιήσεις κατόπιν επιμετρήσεων – βλ. άρθρο 53 του ως άνω νόμου). Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα προπληρωμής δεν πρέπει να θεωρηθεί.

ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΕΡΓΑ:Νόμιμη η καταβολή ποσού από Δήμο σε εργολήπτη που αφορά στην εξόφληση του έργου «Εξωραϊσμός Κ.Χ.  ….», καθόσον: α) όλες οι εργασίες του ανωτέρω έργου, με εξαίρεση τις εργασίες της εγκατάστασης ξύλινων παγκακιών     και κάδων απορριμμάτων, εμπίπτουν στην κατηγορία των εργασιών έργων οδοποϊίας, ο καθορισμός τιμών μονάδος των οποίων προβλέπεται στη Δ17α/01/93/ΦΝ.437/2004 (ΦΕΚ Β΄ 1556/2004) απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων, με την οποία εγκρίθηκαν ενιαία τιμολόγια, μεταξύ άλλων, εργασιών έργων οδοποιΐας, β) οι ανωτέρω εργασίες, που εντάσσονται στην κατηγορία των εργασιών έργων οδοποϊίας, αφορούν το 84,18% της προϋπολογισθείσας δαπάνης, ενώ οι εργασίες της εγκατάστασης ξύλινων παγκακιών και κάδων απορριμμάτων δεν απαιτούν εξειδικευμένη γνώση, και ως εκ τούτου εκ παραδρομής προβλέφθηκε στην τεχνική έκθεση του έργου ότι ο ανάδοχος πρέπει να είναι εγγεγραμμένος στα Νομαρχιακά Μητρώα ή στο ΜΕΕΠ στην κατηγορία οικοδομικών έργων (αντί έργων οδοποϊίας) και γ) η εσφαλμένη αναγραφή στην τεχνική έκθεση του έργου ότι ο ανάδοχος πρέπει να διαθέτει πτυχίο στην κατηγορία οικοδομικών έργων αντί έργων οδοποϊίας δεν ασκεί, στην προκειμένη περίπτωση, επιρροή στη νομιμότητα της δαπάνης, διότι, αφενός μεν ο ανάδοχος διαθέτει πτυχίο της κατηγορίας έργων οδοποϊίας, αφετέρου το έργο ανατέθηκε, λόγω ποσού, με απευθείας ανάθεση, σε αντίθεση με την περίπτωση δημοσίευσης διακήρυξης διαγωνισμού, όπου η εσφαλμένη αναγραφή στη διακήρυξη της κατηγορίας του έργου, θα ασκούσε επιρροή ως προς τους δικαιούμενους εργολήπτες - λόγω της κατηγορίας έργου του πτυχίου τους - να συμμετάσχουν στο διαγωνισμό (άρθρο 17 του ν. 3669/2008, ΦΕΚ Α΄ 116/2008).(Όμοιες οι 111 και 189/2015 Πράξεις του ιδίου ως άνω Κλιμακίου)

Δημόσια έργα.Διαδικασία ανάθεσης.Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με τις νομικές σκέψεις που παρατέθηκαν,  πρέπει  να  γίνει  δεκτό  ότι  μη  νομίμως  ανατέθηκε  το  επίμαχο  έργο στην ατομική επιχείρηση «...........», δοθέντος ότι η βεβαίωση της εγγραφής της στο Μ.Ε.ΕΠ είχε λήξει σε χρονικό σημείο πολύ προγενέστερο της σχετικής ανάθεσης, δίχως να προκύπτει ότι υποβλήθηκε αίτηση ανανέωσής της εντός των χρονικών ορίων που θέτει η διάταξη του άρθρου 97 της Κωδικοποίησης των Δημοσίων  Έργων.  Σε  κάθε  δε  περίπτωση,  η στελέχωση  από τον ανάδοχο  ........... της προαναφερθείσας Ε.Π.Ε. αποκλείει κατά νόμον την αναθεώρηση της βεβαίωσης της ατομικής του επιχείρησης, δοθέντος ότι επιτρέπεται η στελέχωση μιας μόνο εργοληπτικής επιχείρησης εγγεγραμμένης στο Μ.Ε.ΕΠ.. Περαιτέρω, ο ισχυρισμός του Δήμου ότι αρκούσε η συμμετοχή του αναδόχου σε Ε.Π.Ε., της οποίας η βεβαίωση εγγραφής στο Μ.Ε.ΕΠ. ήταν σε ισχύ, πρέπει να απορριφθεί, δεδομένου ότι η ατομική επιχείρηση του αναδόχου και η Ε.Π.Ε. στην οποία αυτός συμμετέχει αποτελούν ξεχωριστά νομικά πρόσωπα, με διαφορετικούς αριθμούς εγγραφής στο Μ.Ε.ΕΠ και ιδία δυνατότητα ανάληψης δημοσίων έργων, οι δε προϋποθέσεις για τη νόμιμη ανάληψη πρέπει να συντρέχουν αυτοτελώς σε έκαστο πρόσωπο. Τέλος, ο ισχυρισμός του Δήμου περί εγγραφής του αναδόχου στο Μ.Ε.Κ. δεν ασκεί επιρροή, αφενός διότι κατά τη σαφή διατύπωση του νόμου απαιτείται εγγραφή στο Μ.Ε.ΕΠ. και σχετική βεβαίωση σε ισχύ, αφετέρου διότι η εγγραφή  στο Μ.Ε.Κ εξυπηρετεί το σκοπό πιστοποίησης εμπειρίας της εργοληπτικής επιχείρησης, που είναι διάφορος της - δια της εγγραφής στο Μ.Ε.ΕΠ. - πιστοποίησης της τεχνικής ικανότητας εκτέλεσης κατηγοριών δημοσίων έργων. Σύμφωνα με τα ανωτέρω, η εντελλόμενη με το επίμαχο χρηματικό ένταλμα δαπάνη δεν είναι νόμιμη και αυτό δεν πρέπει να θεωρηθεί.

Αποκατάσταση διατηρητέου κτιρίου:..επιδιώκεται η ανάκληση της 442/2012 πράξης του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου...Με βάση τα ανωτέρω και λαμβανομένου υπόψη ότι στη σχετική από 10.1.2011 εισήγηση της Διεύθυνσης Αναστήλωσης Νεώτερων και Σύγχρονων Μνημείων προς το Συμβούλιο Δημοσίων Έργων ως προς την ανάγκη προσθήκης του επίμαχου όρου αναφέρεται, μεταξύ άλλων, ότι: «3.4. Σε συγκεκριμένες κατασκευαστικές φάσεις του έργου, π.χ. δάπεδα, διάκοσμος τοίχων, ορόφων κ.λπ., παράλληλα με τις εργασίες της εργολαβίας, προβλέπεται η εκτέλεση εργασιών αποκατάστασης του διακόσμου από ειδικευμένους Συντηρητές Αρχαιοτήτων και Έργων Τέχνης σύμφωνα με την μελέτη», το Τμήμα κρίνει ότι στο αντικείμενο του έργου περιλαμβάνονται μη συνήθεις επί οικοδομικών έργων κατηγορίες εργασιών, όπως η συντήρηση γύψινων και μεταλλικών διακοσμητικών στοιχείων που σχετίζονται με τον χαρακτηρισμό του κτηρίου ως νεότερου μνημείου. Ως εκ τούτου, και σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία (βλ. άρθρο 43 παρ. 1 του ν. 3028/2002), η εκτέλεση των εργασιών αυτών απαιτεί εξειδικευμένες γνώσεις και εμπειρία και για το λόγο αυτό μπορεί να ανατεθεί μόνο σε πιστοποιημένους από το Υπουργείο Πολιτισμού συντηρητές έργων τέχνης. Κατά συνέπεια, η αναθέτουσα αρχή δικαιολογημένα λαμβάνει ειδική μέριμνα, ώστε να διασφαλίσει την έντεχνη και προσήκουσα εκτέλεση των εργασιών αυτών.Πλην όμως, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι οι σχετικές εργασίες ανέρχονται σε 741.255,95 ευρώ (βλ. τον προϋπολογισμό μελέτης για τις οικοδομικές εργασίες, όπου περιλαμβάνονται οι ομάδες εργασιών 1.11 Διακοσμήσεις (Εσωτερικές) και 1.12 Διακοσμήσεις (Εξωτερικές – Στηθαία), ο επίμαχος όρος τεχνικής ικανότητας, με τον οποίο εισάγεται περιορισμός στην ελεύθερη πρόσβαση των εργοληπτικών επιχειρήσεων στη διαγωνιστική διαδικασία, αντιβαίνει στην αρχή της αναλογικότητας.(..)Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, το Τμήμα κρίνει ότι η προσβαλλόμενη πράξη δεν πρέπει να ανακληθεί, οι κρινόμενες αιτήσεις πρέπει να απορριφθούν και να διαταχθεί η κατάπτωση του καταθέντος από τη πρώτη εξ αυτών παραβόλου.

Δυνατότητα και προυποθέσεις καταβολής εργολαβικού οφέλους και ποσοστού γενικών εδόδων σε δημοτικά έργα των οποίων οι πρόσθετες εργασίες εκτελούνται απολογιστικά.(...) η ειδική εντολή και ο συγκριτικός πίνακας πρέπει αιτιολογημένα και πειστικά να αποδεικνύει την ανάγκη εκτελέσεως των εργασιών αυτών (απολογιστικών ) δια την επίτευξη της αρτιότητας και λειτουργικότητας του έργου (...)Σε περίπτωση εκτελέσεως απολογιστικών εργασιών δημοτικών και κοινοτικών έργων εντός των χρηματικών ορίων που καθορίζονται εκάστοτε, σύμφωνα με το άρθρο 9 παρ.2 του Π.Δ. 171/87, δεν οφείλονται εργολαβικό όφελος και ποσοστό γενικών εξόδων στους αναδόχους εργολάβους. Για απολογιστικές εργασίες πάνω από τα χρηματικά όρια, οφείλεται εργολαβικό όφελος και ποσοστό γενικών εξόδων, βάσει συγκριτικού πίνακα σύμφωνα με τις προυποθέσεις που θέτουν τα άρθρα 11,42 παρ.10 και 43 του Π.Δ.609/85. Εργολαβικό όφελος και ποσοστό γενικών εξόδων δεν πρέπει να καταβάλλεται στους εργολάβους δημοτικών και κοινοτικών έργων, όταν στις συμβάσεις αναφέρεται ότι τα υλικά των έργων θα χορηγούνται από τον εργοδότη, αλλά αυτός δεν χορηγεί τα υλικά αυτά και αναθέτει την προμήθειά τους στους εργολάβους.

Αποκαταστατική νομοθεσία. Αρμοδιότητα Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας. Σώμα Ορκωτών Εκτιμητών. Νομαρχιακά Συμβούλια.(..)Κατάσταση :  Αποδεκτή 
Η εκτίμηση της αξίας των ακινήτων που παραχωρούνται κατ’ εφαρμογή της αποκαταστατικής νομοθεσίας δεν υπάγεται στην έννοια της ρύθμισης του άρθρου 22 παρ.2 του Ν 2753/1999. Για την εκτίμηση, δε, των ακινήτων αυτών θα πρέπει να υπάρξει ειδική νομοθετική ρύθμιση περί συστάσεως ειδικών συμβουλίων ή επιτροπών με σχετικές αρμοδιότητες. Μέχρι, όμως, να πληρωθεί με νομοθετική ρύθμιση το υπάρχον κενό νόμου σχετικά με τις εκτιμήσεις αυτές, δύνανται να συσταθούν συλλογικά όργανα, γνωμοδοτικού χαρακτήρα, στα οποία θα ανατεθεί, από το έχον την αποφασιστική αρμοδιότητα όργανο, η αρμοδιότητα της εκτίμησης των ανωτέρω ακινήτων. Από την άλλη, η διοίκηση δεν μπορεί να κρίνει με δύναμη δεδικασμένου για την αξία των τμημάτων που προσκυρώνονται, για την οποία θα κρίνουν τα αρμόδια τακτικά δικαστήρια και, συνεπώς, δεν μπορεί να εφαρμοσθεί άλλος (πλην του δια δικαστικής αποφάσεως) τρόπος υπολογισμού της αξίας των προσκυρουμένων ακινήτων, εκτός, φυσικά, από την περίπτωση του προ της πράξεως προσκυρώσεως διακανονισμού των, της προσκυρώσεως, δι’ ιδιωτικών συμφωνιών μεταξύ των ενδιαφερομένων, όπου θα πρέπει να γίνει δεκτό ότι εφαρμοστέα είναι η διάταξη της παρ.2 του άρθρου 22 του Ν 2753/1999, αφού το Δημόσιο συμβάλλεται, στην περίπτωση αυτή, ως fiscus.

Βελτίωση και Συντήρηση Οριζόντιας και Κατακόρυφης Σήμανσης του Ε.Ο.Δ.(...) Με την κρινόμενη αίτηση ζητείται η ανάκληση της 15/2012 πράξης του Αναπληρωτή Επιτρόπου στην 1η Υπηρεσία του Ελεγκτικού Συνεδρίου Νομού ....., με την οποία κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου συμβάσεως μεταξύ της Περιφέρειας ..... και της εργοληπτικής επιχείρησης  «.........»  με αντικείμενο το έργο «Βελτίωση και Συντήρηση του Ε.Ο.Δ. ...."Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων συνάγεται ότι με τον ειδικό, ιδρυτικό και οργανωτικό του θεσμού της Νομαρχιακής Αυτοδιοικήσεως νόμο 2218/1994, η Νομαρχιακή Επιτροπή κατέστη αποκλειστικώς αρμόδια για τη διεξαγωγή κάθε είδους διαγωνισμών για την εκτέλεση δημοσίων έργων στη χωρική αρμοδιότητα της οικείας Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης, ασκώντας τις αρμοδιότητες της Προϊσταμένης Αρχής, στις οποίες περιλαμβανόταν ο καθορισμός των όρων των σχετικών διαγωνισμών, η κατάρτιση των διακηρύξεων, η έγκριση των τευχών δημοπράτησης, η συγκρότηση των επιτροπών διενέργειας, η κρίση επί των υποβαλλομένων ενστάσεων και η κατακύρωση των αποτελεσμάτων των δημοπρασιών (βλ. VI Τμ. ΕΣ απ. 2492, 2444/2012, 3204/2011). Εξάλλου, μετά την έναρξη της ισχύος του ν. 3852/2010 και την ανάθεση της άσκησης  των σχετικών με την εκτέλεση δημοσίων έργων αρμοδιοτήτων στις Περιφέρειες (1.7.2011), οι εν λόγω αρμοδιότητες περιήλθαν στην Οικονομική Επιτροπή της οικείας Περιφέρειας. Περαιτέρω, οι αρμοδιότητες των τεχνικών υπηρεσιών, των πρώην Νομαρχιακών Αυτοδιοικήσεων και ήδη Περιφερειών, στο πλαίσιο των διαδικασιών ανάθεσης δημοσίων έργων, προσδιορίζονται ειδικότερα με τις προαναφερόμενες διατάξεις του π.δ. 186/1996,  χωρίς να άπτονται των αποφασιστικών αρμοδιοτήτων της Νομαρχιακής Επιτροπής των πρώην Νομαρχιακών Αυτοδιοικήσεων, ήδη της Οικονομικής Επιτροπής των Περιφερειών. Κατά συνέπεια στα επιμέρους υπηρεσιακά τεχνικά όργανα των φορέων αυτών της Περιφέρειας καταλείπονται αρμοδιότητες μόνο προπαρασκευαστικές των αποφασιστικών οι οποίες είναι αναγκαίες κατά τις διαγωνιστικές διαδικασίες, όπως αντίστοιχα κατά το στάδιο της κατασκευής των έργων, η από τεχνικής απόψεως εποπτεία τους. (...)Με τα δεδομένα αυτά, το Τμήμα κρίνει ότι ο πρώτος λόγος ανάκλησης πρέπει να γίνει δεκτός αφού στην προκειμένη περίπτωση η οριζόντια και κάθετη σήμανση του οδικού δικτύου συνδέεται απόλυτα με το κύριο «πράγμα», που είναι το οδικό δίκτυο, καθώς εξασφαλίζει την επίτευξη του προορισμού του, που είναι η ασφαλής κυκλοφορία, χωρίς την ύπαρξη της οποίας αλλοιώνεται και αυτός ο ίδιος ο προορισμός του.Περαιτέρω, ο δεύτερος λόγος ανάκλησης πρέπει να γίνει ομοίως δεκτός ως βάσιμος, καθώς, σύμφωνα με τα εκτιθέμενα στη σκέψη ΙV, αρμοδίως η Οικονομική Επιτροπή με την 80/14.3.2012 απόφασή της ενέκρινε τη διακήρυξη του διαγωνισμού, όπως οι αναλυτικοί όροι και τα επιμέρους τεύχη της σε σχέδιο είχαν συνταχθεί και θεωρηθεί από τα αρμόδια καθ' ύλη υπηρεσιακά όργανα της Διεύθυνσης Τεχνικών Έργων, ήδη από τον Φεβρουάριο του έτους 2012. Δεν ασκεί, δε, έννομη επιρροή το γεγονός ότι ο Προϊστάμενος της Διεύθυνσης Τεχνικών Έργων της Περιφέρειας, στο πλαίσιο εκτέλεσης της ανωτέρω απόφασης της Οικονομικής Επιτροπής, υπέγραψε, με την 30919/13130/2.4.2012 πράξη του, εκ νέου τη διακήρυξη και τα συνοδεύοντα αυτή τεύχη δημοπράτησης. Εξάλλου, ο ορισμός της Διεύθυνσης Τεχνικών Έργων της Περιφέρειας ..... ως προϊσταμένης αρχής στη διακήρυξη του διαγωνισμού δεν συνεπάγεται τροποποίηση των νομοθετικών διατάξεων με τις οποίες καθορίζονται οι αρμοδιότητες της Οικονομικής Επιτροπής ως αποφασίζοντος οργάνου (η οποία, άλλωστε, έλαβε το σύνολο των αποφάσεων στην προκειμένη διαγωνιστική διαδικασία), αντίθετα, κατά τη σαφή διατύπωσή του, ετέθη ώστε να προλαμβάνει αμφιβολίες των διαγωνιζομένων ως προς το υπηρεσιακό όργανο στο οποίο μπορούσαν να απευθύνονται κατά την εξέλιξη του διαγωνισμού. Τέλος, ως προς τον τρίτο λόγο ανάκλησης το Τμήμα κρίνει ότι ορθά ο Επίτροπος ερμήνευσε τις σχετικές διατάξεις, όπως εκτέθηκε ανωτέρω στη σκέψη IV. Πλην, σύμφωνα με το παρόν σύστημα διενέργειας των διαγωνισμών δημοσίων έργων, όταν ως κριτήριο για την ανάθεση της σύμβασης επιλέγεται η χαμηλότερη τιμή, η Επιτροπή Διαγωνισμού απλώς ελέγχει την πληρότητα των τυπικών δικαιολογητικών συμμετοχής των υποψηφίων αναδόχων και καταγράφει τις προσφερόμενες τιμές, χωρίς να προβαίνει σε υποκειμενικές εκτιμήσεις. Περαιτέρω, στην προκειμένη περίπτωση, τα μέλη της Επιτροπής Διαγωνισμού ορίστηκαν έπειτα από δημόσια κλήρωση, δεν ασκήθηκαν ενστάσεις επί της διαγωνιστικής διαδικασίας, το δε αποτέλεσμα του διαγωνισμού εγκρίθηκε από την αρμόδια προϊσταμένη αρχή. Εν όψει όλων αυτών, η ανωτέρω διαπιστωθείσα πλημμέλεια στη σύνθεση της Επιτροπής Διαγωνισμού, δεν συνιστά από μόνη της ουσιώδη νομική πλημμέλεια διακωλυτική της υπογραφής του οικείου σχεδίου σύμβασης (Αποφ. VI Tμ. 1258/2011, 1131, Τμ. Μειζ. Συνθ. 894, 896/2012). Για τους λόγους αυτούς Δέχεται την από 25.7.2012 αίτηση της Περιφέρειας ...... Ανακαλεί την 15/2012 πράξη του Επιτρόπου στην 1η Υπηρεσία του Ελεγκτικού Συνεδρίου Νομού ......